تعالي سازماني

براي متعالي تر شدن از آنچه هستيم ، به دگرگوني ساختارها و رفتارها نيازمنديم.
13 - پیام , 13 - نظر

۲۹ اردیبهشت ۱۳۸۸

جايزه سرآمدي شرکتهاي برتر مسلمان

جايزه سرآمدي برگزاري سرآمد
 
نگاهي به تاريخچه ايجاد و پيشرفت نهادها و جوايز مختلف در سطح ملي و بين المللي اين حقيقت را آشکار مي سازد که همواره ماهيت غير دولتي و غير انتفاعي آنها و حضور جدي و همه جانبه سازمانهاي شرکت کننده موجبات موفقيت پايدار، کاميابي و ادامه مسير درست را فراهم مي آورد.
در اين راستا رويکردي که مرکز تحقيقات و اطلاع رساني اتاق اسلامي بر آن تاکيد مي ورزد ، بهره گيري از پتانسيل هاي موجود در بين شرکت هاي برتر جهان اسلام براي راه اندازي و برگزاري سرآمد MECCA است.
اولين گردهمايي شرکتهاي برتر کشورهاي اسلامي به همين منظور و با هدف ايجاد هم گرايي و تعهد لازم در بين اين شرکت ها به ميزباني ايران و با همکاري جمعي از شرکت هاي برتر ايراني در تابستان سال 2007 مصادف با مبعث رسول اکرم (ص) تشکيل خواهد شد.
جايزه سرآمدي شرکتهاي برتر کشورهاي مسلمان
با توجه به نقش جوايز ملي و بين المللي کيفيت بعنوان نيرو پيشبرنده بنگاههاي اقتصادي همچنين با استفاده از تجربيات بدست آمده از برگزاري جوايز کيفيت در سطح بين المللي همانند جايزه سرآمدي اروپا EEA ، جايزه سرآمدي آمريکا MBNQA و ساير کشور هاي اسلامي ( همچون جايزه ملي سرآمدي ايران ، امارات ، اندونزي ، مالزي ، عمان و ... ) ، هيات مديره مرکز تحقيقات و اطلاع رساني اتاق اسلامي در جلسه مورخ مهر ماه 1385 موضوعات ذيل را تصويب نمود:
 
مرکز تحقيقات و اطلاع رساني اتاق اسلامي در جهت ارتقاء بنگاههاي اقتصادي با استفاده از پتانسيل اتاقهاي کشورهاي اسلامي عضو سازمان کنفرانس اسلامي ، اين جايزه را با نام (مکّه : MECCA ) برگزار مي نمايد.
اولين دوره ” جايزه سرآمدي شرکت هاي برتر کشورهاي مسلمان ” ( MECCA ) در سال 2007 برگزار مي شود و به صورت ساليانه ادامه پيدا مي کند.
دبيرخانه جايزه در تهران مستقرمي باشد.
برندگان جوايز سرآمدي ملي و منطقه اي کشورهاي اسلامي در اولين دوره با هم رقابت خواهند کرد.
يکي از مهمترين اجزاي جايزه آموزش و اطلاع رساني موفقيت ها و تجربيات موفق شرکت هاي سرآمد جهان اسلام مي باشد.
سطوح متنوع جايزه تمامي حوزه هاي توليد و خدمات را براي کسب و کارهاي مختلف در بر خواهد گرفت.
سطوح مختلف جايزه نيروي پيشبرنده شرکتهاي اسلامي جهت مشخص شدن نحوه رشد و مطرح شدن در سطح جهاني به صورت مرحله اي خواهد بود.
بستر سازي مناسب از طريق برگزاري آموزش هاي متنوع در زمينه سرآمدي از ديگر ماموريت هاي.اين جايزه است. 
مفاهيم اساسي سرآمدي
براي اينکه سازماني نهايت استفاده را از بکارگيري مدل سرآمدي ببرد،لازم است که تيم مديريت ابتدا مطمئن شود که سازمان بااين مفاهيم راحت ارتباط برقرار مي­کند و با آنها آشنايي دارد. در واقع اگر اينمفاهيم به خوبي درک نشوند و کاملا پذيرفته نگردند، بکارگيري اين مدل براي پيشرفت بسيار سخت و بالقوه بي­معني خواهد بود.
ترتيب اين مفاهيم اهميتي ندارد و اين ليست به معناي جامع بودن آن نيست ، بلکه بر حسب گسترش و بهبود سازمانهاي سرآمد، تغيير خواهند کرد.
اين مفاهيم اساسي عبارتند از :
نتيجه گرايي
سرآمدي نتايجي را کسب مي­کند که رضايت تمام سهامداران سازمان را جلب مي­کند.
توجه به مشتري
سرآمدي در مشتريان ارزشهاي پايدار ايجاد مي­کند.
 رهبري و ثبات هدف
سرآمدي،رهبري الهام بخش و چشم انداز پرداز است که با ثبات در هدف همراه مي شود.
مديريت از طريق عملکردها و واقعيتها
سرآمدي، سازمان را از طريق يک سري عملکردها ، مفاهيم و سيستمهاي مستقل ازهم که در عين حال داراي مناسبات مشترک مي­باشند، مديريت مي کند.
رشد و اشتغال افراد
سرآمدي، ميزان مشارکت افراد را برحسب ميزان رشد و مشغوليت آنها حداکثر مي سازد.
يادگيري، خلاقيت و بهبود مستمر
سرآمدي با حفظ وضع موجود در تضاد است و با بهره­گيري از يادگيري براي خلق زمينه هاي خلاقيت و بهبود، در ايجاد تغيير تاثيرگذار است.
توسعه مشارکت
سرآمدي مشارکتهاي ارزش افزا را توسعه مي دهد و حفظ ميکند.
 مسئوليت اجتماعي
سرآمدي حداقل چارچوبهاي معمول را که در آن سازمان فعاليت ميکند، توسعه مي دهد و تلاش ميکند تا انتظارات سرمايه گذاران در جامعه را درک کند و به نحو مقتضي پاسخ دهد.
 مدل سرآمدي
 صرفنظر از نوع فعاليت، اندازه، ساختار يا ميزان رشد سازمان، همه سازمانها براي دستيابي به موفقيت نيازمند يک چهارچوب مديريتي مناسب هستند.
مدل سرآمدي اروپا در اوايل سال 1992 به عنوان چهارچوبي براي ارزيابي سازمانها در جايزه کيفيت اروپا معرفي شد. هم اکنون اين مدل پر کاربردترين چهارچوب سازماني در اروپاست که مبنايي براي اکثر جوايز کيفيت ملي و منطقه اي شده است. همچنين اين مدل به عنوان مبنا براي جايزه سرآمدي کشورهاي برتر مسلمان در پنج سال اخير واقع شده است.
مدل سرآمدي اروپا ابزاري کاربردي و سودمند است که مي تواند در جاهاي مختلف به کار گرفته شود:
-          به عنوان ابزاري براي خودارزيابي
-          به عنوان روشي براي مقايسه با ساير سازمانها
-          به عنوان راهنمايي براي تعيين نقاط بهبود
-          به عنوان مبنايي براي داشتن زبان مشترک و روشي براي تفکر
-          به عنوان ساختاري براي سيستم مديريت سازمان
مدل سرآمدي اروپا يک چهارچوب غيرتجويزي است که داراي 9 شاخصه مي باشد. پنج شاخصه از آن "توانمندساز" و چهار شاخصه " نتايج" هستند. شاخصه هاي توانمندساز آنچه را که سازمان انجام ميدهد، تحت پوشش مي گيرد. اما نتايج آنچه را که سازمان به دست مي آورد، پوشش مي دهد. نتايج توسط توانمندسازها ايجاد مي شوند و توانمند سازها از طريق بازخور نتايج، بهبود مي يابند.
اين مدل که نشان مي دهد مسيرهاي زيادي براي دستيابي به سرآمدي پايدار در تمام زمينه هاي عملکردي وجود دارد، بر مبناي اين فرض است که :
نتايج سرآمد که مرتبط با عملکرد، مشتريان، افراد و جامعه مي باشد، از طريق رهبري ناشي از سياست گذاري و استراتژي بدست مي آيد که از مجراي افراد، مشارکت، منابع و فرآيند به انجام مي رسد.
مدل سرآمدي اروپا در نمودار پايين نشان داده شده است. پيکانها بر طبيعت پوياي مدل تاکيد مي کنند. آنها خلاقيت و يادگيري را نشان مي دهند که به بهبود توانمندسازها و در نتيجه بهبود نتايج کمک مي کنند.
 
 
جايزه سرآمدي شرکتهاي برتر مسلمان
پيشگفتار:
در جهان امروز، همگام با تحولات و تغييرات شگرفي كه در ابعادمختلف اقتصادي، اجتماعي و تكنولوژيك رخ مي‌دهد، تحولات عميقي نيز در زمينه روشها وسيستم‌هاي نوين مديريتي اتفاق مي‌افتد و ديدگاه‌هاي كاملاً متفاوتي نسبت به گذشتهبر مديريت سازمانها حاكم مي‌گردد.
از جمله مفاهيم جديدي كه امروزه در بسياري ازكشورهاي جهان، جايگاه قابل توجهي پيدا نموده است، سازماندهي نوعي مدلهاي سرآمدي كسبوكار و جوايز ملي و بين الملي سرآمدي است كه بر اساس آن سازمانها و بنگاه‌هاي مختلفمورد ارزيابي و مقايسه با سازمانهاي برتر قرار گرفته و با ايجاد فضاي رقابتي، حركتبه سمت بهبود و ارتقاء را در آنها تقويت مي‌نمايند.
جوايز سرآمدي در صورتي كهبه درستي بكار گرفته شوند، ابزارهاي كارآمدي هستند كه مي‌توانند مفاهيم و ارزشهايسازماني، تدوين و اجراي برنامه‌هاي استراتژيك، بكارگيري روشهاي خودارزيابي، يادگيريسازماني و بهبود مداوم را در سازمانها نهادينه نموده و امكان شناسايي بهترينفرآيندها و انجام بهينه‌كاوي را فراهم سازند.
بنگاه‌ها و سازمانهاي كشورهاياسلامي  در فرآيند جهاني شدن، ناگزير از همسو شدن با رخدادهاي جهاني مي‌باشند. ازاين رو برقراري جايزه سرآمدي در سطح كشورهاي اسلامي زمينه لازم را براي توسعههمكاري، يادگيري و الگو برداري فراهم كرده و به پيشرفت نظام مند اين شركتها كمكخواهد كرد . اين جايزه  بر پايه ارزشها و مفاهيم بنيادين و معيارهاي ارزيابي استوارمي‌باشند كه در اين مجموعه به آنها پرداخته شده است.
 
 
 مقدمه:
تمامي جوايز سرآمدي بر اساس ارزيابي عملكرد متقاضيان جايزه و با توجه بهمعيارهاي مشخص، اعطاء مي‌شود. به هنگام اعطاي جوايز سرآمدي مي‌بايست يك ارزيابيكامل و همه جانبه از فعاليت‌هاي عملياتي و كيفي سازمان، پايداري توليد و ارائه كالاو خدمت مطابق با نيازمندي‌هاي مشتري انجام پذيرد. در طراحي جايزه سرآمدي MECCA بهسه مفهوم ارزشي، كاركردي و نمادين جوايز سرآمدي توجه شده است. اين مفاهيم بشرح زيراست:
الف) مفاهيم ارزشي MECCA
جوايز سرآمدي بعنوان پشتوانه‌اي از تلاش، كوشش و نظريه‌ها،اطلاعاتي را به همراه دارند كه بيانگر جديت سازمان متقاضي در توجه به سرآمدي واهميت دادن به آن است. اين اطلاعات مفاهيم ارزشي را به وجود مي‌آورند كه برخي ازآنها به شرح زير هستند:
1) ارزش نهادن به سرمايه هاي انساني به عنوان اشرف مخلوقاتعالم.
2) ارزش نهادن به رهبراني كه در سطوح مختلف خود را متعهد به فرهنگسرآمدي  و ايجاد سازمان سرآمد با ارزشهاي اسلامي مي‌دانند.
3) ارزش نهادن بهفرآيندهاي اصلي کسب و کار  كه سرآمدي آن هدف اصلي سازمان است.
4) ارزش نهادن بهمشعوف شدن تمامي ذينفعان كه حيات سازمان در گرو رضايت ايشان است.
5)  توجه بهامور اجتماعي و جامعه به عنوان يک شهروند مسئول و موثر با عنايت به ارزشهاياسلامي
6) واقع بيني بر تصميم گيري به عنوان سازمان منطقي
ب) مفاهيم نمادين MECCA در  كشورهاي اسلامي
در سطوح عملي بايستي توجه داشت كه چنين جايزه‌اي در حقيقت يكنماد در كشورهاي اسلامي است كه بايستي در آن به دو عامل بسيار مهم توجه داشت.
1) سلامتي نظام ارزيابي و بي‌شائبه بودن آن و احترام و اعتماد مردم كشورهاياسلامي به آن در طول زمان. اين امر در گرو انتخاب ارزيابان مجرب و بيطرف و روشهاينظام مند ارزيابي امكانپذير است.
2) دقت و ارزش آفريني به عنوان مقياسي برايارزش گذاري مردم و نهادهاي كشورهاي اسلامي به فعاليت‌هاي سازمان.
 
* نظامنامه جايزه سرآمدي شركتهاي برتر مسلمان (MECCA)
طرح برگزاري جايزه سرآمدي شركتهاي برتر مسلمان براي اولين باراز سوي تعدادي از ارزيابان ارشد جايزه ملي كيفيت ايران (INQA) در سال 2006 ميلاديبه مركز تحقيقات و اطلاع رساني (ICRIC) پيشنهاد گرديد كه پس از مذاكرات انجام شده  و تصويب آن توسط  اعضاي اتاق اسلامي صنعت و بازرگاني (ICCI ) در مهر 1385 ،  مقررشد اين جايزه با محوريت ICRIC  به اجرا گذارده شود. دبيرخانه دائمي  اين جايزه درتهران(مقرمركز اطلاعات و تحقيقات اتاق اسلامي) خواهد بود.
اهداف جايزه MECCA  عبارتند از :
1) ايفاي نقش پيشبرنده در افزايش اثر بخشي سازمانهاي كشورهاياسلامي.
2) بهره گيري مناسب از ظرفيت دنياي اسلام در جهت توسعه و پيشرفت فرهنگسرآمدي.
3) تشويق بنگاهها براي انجام عمليات خود ارزيابي و شناخت نقاط قوت ونواحي قابل بهبود با بهره گيري از تجربيات بنگاههاي موفق اسلامي.
4) افزايش توانرقابت پذيري سازمانهاي كشورهاي اسلامي در محيط كسب و كار بين المللي و همچنينافزايش سازگاري آنها با بازارهاي جهاني.
5) افزايش سطح كيفيت و بهره وري ودستيابي به موفقيتهاي پايدار اقتصادي در سازمانهاي كشورهاي اسلامي.
6) شناسايي وتجليل از برترين سازمانهاي جهان اسلام.
7) ترويج ارزش هاي اسلامي در کسب و کاردر سطح بين المللي

مفاد اين نظام نامه طبق شرح ذيل، خطوط كلي و محورهاي اصلي جهت اجراي جايزه MECCA  را تعيين
مي نمايد:
بخش ا ول: تعاريف و دامنه شمول
ماده 1) تعريفجايزه MECCA  
جايزه سرآمدي شركتهاي برتر مسلمان كه در اين نظام نامه به اختصار جايزه MECCA  خوانده مي شود جايزه اي است كه بر اساس مفاد اين نظام نامه و دستورالعملهاي اجراييآن از سوي مرکز تحقيقات و اطلاع رساني اتاق اسلامي به برترين سازمانهاي حائز شرايطكشورهاي عضو اتاق اسلامي (مطابق ماده 3 طبقه‌بندي جايزه) كه در زمينه ارتقاء كيفيتو سرآمدي فعاليت‌هاي چشمگيري را انجام داده‌اند، در روز عيد مبعث  هر سال اعطاءمي‌گردد.
ماده 2) مرجع تصميم‌گيري
عاليترين مرجع تصميم‌گيري ، شورايسياستگذاري MECCA است كه تركيب اعضاء و وظايف آن در ماده 9 اين نظامنامه آمده است.

ماده 3)دامنه شمول و طبقه‌بندي سازمانها براي دريافت جايزه
كليه سازمانهاو بنگاههاي اقتصادي ثبت شده در كشورهاي عضو اتاق اسلامي مي‌توانند متقاضي دريافتاين جايزه باشند. اجراي اين نظامنامه به تفكيك در دو گروه "سازمانها و بنگاههاياقتصادي بزرگ با بيش از 150 نفر پرسنل " و "سازمانها و بنگاههاي كوچك و متوسط  باتعداد پرسنل كمتر از 150 نفر" صورت مي پذيرد.
ماده 4) معيارهايارزيابي
معيارهاي اصلي ارزيابي متقاضيان جايزه MECCA بر اساس ارزشها و مفاهيمبنيادين سرآمدي  به شرح زير است:
1) رهبري
2) خط‌مشي و استراتژي
3) منابع انساني
4) شراكت‌ها و منابع
5) فرآيندها
6) نتايج مشتريان
7) نتايج منابع انساني
8) نتايج جامعه
9) نتايج كليدي عملكرد
 معيارهاي فرعي مرتبط با هريك از معيارهاي اصلي فوق و نحوه امتيازدهي آنها با تصويب كميته علمي قابل اعمال خواهد بود.
ماده 5) سطوح سرآمديMECCA
سطوح سرآمدي MECCA، بنگاه‌ها را در دستيابي به درجات سرآمدي از يكديگر متمايزمي‌كند و ميزان موفقيت آنها را در دستيابي به سرآمدي نشان مي‌دهد. سطوح سرآمدي باتوجه به حد نصاب‌هايي كه در ابتداي هر دوره توسط كميته علمي به تصويب مي‌رسد، بشرح  زير است: 
برندگان MECCA  كه شامل سه سطح بقرار زير است:
الف- تنديسزرين: از ميان نامزدهاي جايزه در هر طبقه، نامزدي كه از حد نصاب امتيازي تعيين شدهجهت كسب تنديس زرين،  بالاترين امتياز را كسب نمايد، مي‌تواند بعنوان الگوي مرجع درسطح كشورهاي اسلامي  مطرح و انتخاب شده و برنده تنديس زرين خواهد شد.
ب- تنديسسيمين: از ميان نامزدهاي جايزه در هر طبقه، بهترين‌هايي كه مي‌توانند بعنوانالگوهاي مرجع در طبقه خود مطرح باشند، در صورت كسب امتيازي بالاتر از حد نصابامتيازي تعيين شده مربوطه، بعنوان برنده تنديس سيمين انتخاب شده و معرفي مي‌گردند.
ج- تنديس برنزين: متقاضياني كه مدل سرآمدي سازماني را بطور كامل بكار گرفته وطي دوره معيني بهبود مستمر را در واحد به خود نشان داده‌اند، بشرط كسب امتيازيبالاتر از حد نصاب امتيازي تعيين شده مربوطه، بعنوان نامزد جايزه معرفي و برندهتنديس بلورين مي‌گردند.
1) تقديرنامه‌ اشتهار در سرآمدي: براي متقاضياني كه بامديريت خوب به پيشرفت‌هايي در جهت سرآمدي سازماني نايل شده‌اند، بشرط كسب امتيازيبالاتر از حد نصاب امتيازي تعيين شده جهت كسب تقديرنامه اشتهار به سرآمدي،تقديرنامه‌ اشتهار در سرآمدي اعطاء مي‌گردد.
2) گواهي اهتمام به سرآمدي: برايمتقاضياني كه با برگزاري دوره‌هاي آموزشي و انجام خود ارزيابي، تعهد و پايبندي خودرا براي حركت به سوي سرآمدي نشان داده‌اند، گواهي اهتمام به سرآمدي صادر مي‌شود.
تبصره 1: برندگان تنديس زرين بمدت 3 سال بعد از دريافت جايزه، از شركت مجدد درفرآيند جايزه خودداري خواهند نمود تا حضور ساير متقاضيان در فرآيند اعطاي جايزهتسهيل گردد.
تبصره 2: كليه دريافت كنندگان تنديس‌هاي زرين، سيمين و بلورين،بشرط آنكه از تاريخ دريافت تنديس ايشان بيش از سه سال نگذشته باشد، با ذكر سالدريافت تنديس مجازند به نحو مقتضي در تبليغات جايگاه واحد خود، كسب جايگاه برتر خودرا مطرح نمايند.
 ماده 6) دوره زماني اعطاي جايزه MECCA
دوره زماني اعطاي جايزه MECCA  بصورت سالانه بوده و به واحدهاي متقاضي كه مطابقاين نظامنامه و برنامه زماني جايزه، مورد ارزيابي قرار گرفته و حائز شرايط لازمهشناخته شوند، اعطاء مي‌شود.
تبصره: متقاضيان سطوح 2و 3 موضوع ماده 5 ايننظامنامه مقيد به رعايت برنامه‌هاي زماني جايزه MECCA نبوده و در هر زمان مي‌تواننددرخواست خود را جهت بررسي به دبيرخانه جايزه ارسال نمايند.
ماده 7) برنامه زماني
برنامه زماني عمليات اجرايي هر دوره اعطاي  جايزه توسطكميته علمي جايزه تهيه و در اولين جلسه شوراي سياستگذاري جايزه به تصويب خواهدرسيد.
 بخش دوم: اركان جايزه MECCA  و شرح وظايف آنها
ماده 8) اركان
اركان MECCA مطابق تصوير شماره (1) به قرار زير خواهد بود:
 شوراي سياست گذاري
 كميته راهبري
 كميته علمي
 دبيرخانه جايزه
 مجري جايزه 
  •  تعيين  رئيس كميته علمي از ميان اعضاء كميته راهبري و سايراعضاء كميته علمي از ميان صاحبنظران و خبرگان مباحث بهره وري و تعالي سازماني در كشورهاي عضو سازمان كنفرانس اسلامي
  •  تعيين خط‌مشي‌هاي اجرايي در مورد فعاليت‌هاي دبيرخانه دائمي جايزه، كميته علمي و مجري جايزه
  •  بررسي برنامه زماني عمليات اجرايي هر دوره كه توسط مجري تهيه شده و ارائه آن به شوراي سياستگذاري جهت تصويب
  •  رفع مشكلات احتمالي و انجام مساعدت‌هاي لازمه جهت اجراي هر چه بهتر فرآيند اعطاي جايزه
  •  بررسي اصلاحات ضروري نظامنامه و پيشنهاد به شوراي سياست گذاري جهت تصويب
  •  بررسي معيارهاي ارزيابي اصلي، معيارهاي فرعي و امتيازات آنها (تعيين شده توسط كميته علمي)و پيشنهاد به شوراي سياستگذاري جهت تصويب
  •  بررسي حد نصاب‌هاي امتياز هر يك از سطوح سرآمدي(تعيين شده توسط كميته علمي) و پيشنهاد به شوراي سياستگذاري جهت تصويب
  •  بررسي شرايط و ويژگيهاي ارزيابان و ارزيابان ارشد (تعيين شده توسط كميته علمي) و پيشنهاد آنها به شوراي سياست گذاري جهت تصويب
  •  تصويب رويه‌هاي اجرايي تدوين شده توسط كميته علمي براي ارزيابي متقاضيان در سطوح مختلف سرآمدي
  •  بررسي گزارشات كميته علمي درخصوص نظارت بر عملكرد گروه‌هاي ارزيابي و ارزيابان ارشد
  •  بررسي گزارشات كميته علمي درخصوص نظارت بر فرآيند ارزيابي واحدهاي متقاضي دريافت جايزه
  •  نظارت بر برگزاري همايش پاياني اعطاي جايزه
  •  تائيد و تصويب معيارهاي بازنگري شده انتخاب واحدهاي برتر پس از هر دوره اعطاي جايزه
  •  بررسي نتايج رسيدگي به شكايات و اعتراضات متقاضيان و رسيدگي به آنها
  •  ارائه پيشنهادهاي لازم به دبيرخانه در مدت اجراي پروژه
  •  تهيه و ارائه گزارشات به شوراي سياستگذاري
  • تبصره1: كميته راهبري در اولين جلسه خود آئين‌نامه داخلي كميته مذكور را كه توسط دبيرخانه تهيه و ارائه مي‌شود، تصويب مي‌نمايد.
  • تبصره 2: درصورت لزوم، با تشخيص رئيس كميته راهبري جلسات فوق‌العاده  با  دستور كارهاي مشخص مي‌تواند تشكيل شود.
  •  بررسي برنامه زماني عمليات اجرايي هر دوره كه توسط دبيرخانه تهيه شده و ارائه آن به کميته راهبري  جهت تصوي
  •  انجام اصلاحات ضروري نظامنامه و پيشنهاد به كميته راهبري جهت انجام مراحل تائيد وتصويب
  •  تعيين معيارهاي ارزيابي اصلي، معيارهاي فرعي و امتيازات آنها و پيشنهاد به كميته راهبري جهت انجام مراحل تائيد
  •  تعيين حد نصاب‌ امتياز هر يك از سطوح سرآمدي و پيشنهاد به كميته راهبري جهت انجام مراحل تائيد
  •  تعيين شرايط و ويژگيهاي ارزيابان و ارزيابان ارشد و پيشنهاد انتخاب آنها به كميته راهبري جهت انجام مراحل تائيد وتصويب
  •  تدوين رويه‌هاي اجرايي براي ارزيابي متقاضيان در سطوح مختلف سرآمدي و پيشنهاد آن به كميته راهبري
  •  نظارت بر عملكرد گروه‌هاي ارزيابي و ارزيابان ارشد
  •  نظارت بر فرآيند ارزيابي واحدهاي متقاضي دريافت جايزه
  •  تعيين شرايط احراز سطوح مختلف سرآمدي براي متقاضيان
  •  نظارت بر انتشار نشريات مرتبط
  •  تعيين صلاحيت مراكز آموزشي براي دوره‌هاي آموزشي ويژه ارزيابان
  •  تعيين بازنگري معيارهاي انتخاب واحدهاي برتر پس از هر دوره اعطاي جايزه
  •  بررسي شكايات و اعتراضات متقاضيان و رسيدگي به آنها و اعلام نتيجه به كميته راهبري
  •  ارائه پيشنهادهاي لازم به دبيرخانه در مدت اجراي پروژه
  •  تهيه و ارائه گزارش به كميته راهبري
  •  تشكيل و مديريت دبيرخانه جايزه و انجام كليه فعاليت‌هاي اجرايي مرتبط
  •  همكاري با کميته علمي  در تهيه برنامه زماني عمليات اجرايي هر دوره
  •  تهيه و تدوين آئين‌نامه ها و دستورالعمل هاي  اجرايي و ارائه آن به اركان ذيربط طرح جهت تصويب
  •  اجراي كليه فعاليت‌هاي كارشناسي مورد نياز اركان جايزه
  •  انتشار نشريات مرتبط با جايزه
  •  انجام فراخوان عمومي به نحو مقتضي جهت ثبت‌نام متقاضيان
  •  انجام هماهنگي‌هاي لازم جهت برگزاري جلسات شوراي سياست گذاري ، كميته راهبري و كميته علمي جايزه
  •  برگزاري دوره‌هاي آموزشي جهت ارزيابان و ارزيابان ارشد
  •  دريافت اطلاعات از متقاضيان جايزه، طبقه‌بندي و تجزيه و تحليل آنها
  •  برنامه‌ريزي و اعزام ارزيابان جهت ارزيابي واحدهاي متقاضي
  •  ارجاع نتايج حاصل از ارزيابي هاي ارزيابان براي اتخاذ تصميم نهايي به كميته هاي علمي و  راهبري
  •  تهيه جوايز جهت سازمانهاي سرآمد منتخب (تنديس‌هاي زرين،سيمين و بلورين، تقديرنامه‌ها و گواهي‌‌نامه‌ها)
  •  تهيه گزارش  عملكرد و ارائه به كميته راهبري
  •  همكاري با مجري جايزه در برگزاري همايش پاياني جهت اعطاي جايزه
  •  تهيه برنامه زماني عمليات دوره بعد و ارائه آن به كميته راهبري 
  •  تشكيل تيم برگزاري مراسم و تعيين رئيس و دبير اجرائي جايزه
  •  تهيه برنامه زماني عمليات اجرايي مراسم و ارائه به مراجع مربوطه جهت طي مراحل تائيد و تصويب
  •  تدارك برنامه هاي جانبي همچون برگزاري كنفرانس علمي مرتبط و بازديد از شركتهاي موفق
  •  برگزاري مراسم اعطاي جايزه و برنامه هاي جانبي
  •  تهيه و ارائه گزارش عملكرد برگزاري مراسم به مراجع مربوطه
ماده 14) آئين‌نامه‌هاي داخلي
آئين‌نامه داخلي كميته راهبري  به پيشنهاد دبيرخانه جايزه تهيه و به تصويب كميته راهبري مي‌رسد.
ماده 15) اعتبار نظام‌نامه
( اين ماده پس از تشكيل جلسه  20 شركت برتر فعال در كشورهاي عضو كنفرانس اسلامي در بهار 1386 در تهران تكميل خواهد شد.)
تبصره: دبيرخانه جايزه  MECCA مي‌تواند با موافقت شوراي سياست گذاري، اجراي ارزيابي و اعطاي اين جايزه را به يك سازمان و يا تشكل دولتي يا غير دولتي تحت نظارت کميته راهبري  به عنوان " مجري جايزه "محول نمايد.
ماده 13) مجري ادواري جايزه MECCA
مجري جايزه MECCA هر دوره، 18  ماه پيش از برگزاري در جلسه شوراي سياستگذاري(6 ماه پيش از برگزاري دوره جاري) از ميان كشورهاي متقاضي عضو سازمان كنفرانس اسلامي انتخاب شده و كليه عمليات اجرايي مرتبط با جايزه و برنامه هاي جانبي نظير كنفرانس علمي و بازديد از شركتهاي موفق كشور مزبور را  با هماهنگي دبيرخانه دائمي و كميته هاي راهبري و علمي جايزه عهده دار مي باشد. اهم وظايف مجريان جايزه عبارتند از: 
ماده 12) دبيرخانه MECCA
دبيرخانه دائمي MECCA  در  تهران مستقر است و كليه عمليات اجرايي مرتبط با جايزه را عهده دار بوده و
مسئول دبيرخانه،  رئيس کميته راهبري مي¬باشد. وظايف دبيرخانه عبارتند از: 

ماده 11) كميته علمي MECCA
كميته علمي مركب از 15 نفر مي باشد كه 14 نفر آنها توسط كميته راهبري به پيشنهاد رئيس جايزه از ميان اساتيد دانشگاه، مديران با تجربه و صاحبنظران مرتبط با موضوع جايزه توسط کميته راهبري انتخاب ميگردند و رئيس كميته علمي نيز از ميان اعضاء كميته راهبري( بجز رئيس و دبير تعيين شده اين كميته) به روش راي گيري و توسط ايشان انتخاب مي گردد. كليه اعضاء با حكم رئيس كميته راهبري به مدت دو سال منصوب خواهند شد.
 
ماده 9) شوراي سياست گذاري MECCA
الف) تركيب شوراي سياست گذاري
اعضاي شوراي سياست گذاري متشكل از 5 نمايندهمنتخب ICRIC (به انتخاب مدير مسئول وقت ICRIC ) خواهند بود. ، لذا با احتساب رياستشوراي سياست گذاري، كميته سياستگذاري MECCA شامل 6 نفر خواهد بود.
تبصره 1: مديرمسئول وقت ICRIC  بعنوان رئيس شوراي سياست گذاري و مدير اجرايي ICRIC بعنوان دبيرشوراي سياستگذاري جايزه MECCA منصوب خواهند گرديد.
تبصره2: بر اساس ماده 12 ايننظامنامه، رئيس وقت اجراي جايزه، منتخب شوراي سياست گذاري مي باشد
تبصره3: دعوتبه جلسه و ارسال صورت جلسات توسط دبير MECCA صورت مي‌پذيرد. جلسات شوراي سياستگذاري با حضور دو سوم اعضاء رسميت يافته و مصوبات آن با اكثريت آراء حاضرين در جلسهقابل اجراء است.
تبصره 4 : در صورتيکه رئيس وقت جايزه عضو شورا نباشد، با دريافتحکم  رياست به عضويت شوراي سياستگذاري در مي آيد.
ب) مسئوليت و وظايف شورايسياست گذاري
شوراي سياست گذاريMECCA كه مسئوليت نظارت عاليه بر حسن انجامفرآيند اعطاء جايزه را بر عهده دارد، در شروع هر دوره اعطاي جايزه (6 ماه پيش ازتاريخ اعطاي جوايز)تشكيل جلسه داده و به بررسي موارد ذيل مي‌پردازد:
1. استماعگزارش تحليلي از عملكرد دوره قبل كه توسط دبير جايزه ارائه مي‌گردد.
2. بررسي وتصويب برنامه زماني عمليات اجرايي دوره جاري، ارائه شده توسط كميته راهبري و دبيرجايزه
3. تصويب معيارهاي ارزيابي اصلي، معيارهاي فرعي و امتيازات آنها برايدوره جاري
4. تصويب حد نصاب‌هاي امتياز هر يك از سطوح سرآمدي براي دورهجاري
5. تصويب معيارها و رويه تعيين صلاحيت ارزيابان و وارزيابان ارشد و انتخابآنها براي دوره جاري
6. تعيين نهائي كشور اسلامي مجري جايزه جهت دوره آتي(جهتبرگزاري مراسم اعطاي جايزه در 18ماه ديگر)
7. بررسي و تصويب اصلاحات نظامنامه وساير موارد مرتبط به پيشنهاد كميته راهبري
تبصره: تشكيل جلسات شوراي سياست گذاري در موارد خاص به تشخيص  رئيس شوراي  سياستگذاري و يا رئيس کميته راهبري امكان پذير است.
ماده 10) كميته راهبري
الف) تركيب كميته راهبري
اعضاي كميته راهبري 20نفر مي باشند كه از ميان نمايندگان شركتهاي برتر جهان اسلام از كشورهاي مختلف عضوسازمان كنفرانس اسلامي، توسط شوراي سياست گذاري انتخاب مي‌شوند.
رئيس راهبري، بهروش راي گيري از ميان اعضاء و توسط ايشان انتخاب شده و با حكم رئيس شوراي سياستگذاري به مدت سه سال منصوب خواهند شد.
ب) وظايف كميته راهبري
كميته راهبريدر هرسه ماه تشكيل جلسه مي‌دهد و وظايف آن بشرح زير است:
 تعيين  رئيس كميته علمي از ميان اعضاء كميته راهبري و سايراعضاء كميته علمي ازميان صاحبنظران و خبرگان مباحث بهره وري و تعالي سازماني در كشورهاي عضو سازمانكنفرانس اسلامي
 تعيين خط‌مشي‌هاي اجرايي در مورد فعاليت‌هاي دبيرخانه دائمي جايزه، كميته علميو مجري جايزه
 بررسي برنامه زماني عمليات اجرايي هر دوره كه توسط مجري تهيه شده و ارائه آنبه شوراي سياستگذاري جهت تصويب
 رفع مشكلات احتمالي و انجام مساعدت‌هاي لازمه جهت اجراي هر چه بهتر فرآينداعطاي جايزه
 بررسي اصلاحات ضروري نظامنامه و پيشنهاد به شوراي سياست گذاري جهت تصويب
 بررسي معيارهاي ارزيابي اصلي، معيارهاي فرعي و امتيازات آنها (تعيين شده توسطكميته علمي)و پيشنهاد به شوراي سياستگذاري جهت تصويب
 بررسي حد نصاب‌هاي امتياز هر يك از سطوح سرآمدي(تعيين شده توسط كميته علمي) وپيشنهاد به شوراي سياستگذاري جهت تصويب
 بررسي شرايط و ويژگيهاي ارزيابان و ارزيابان ارشد (تعيين شده توسط كميته علمي) و پيشنهاد آنها به شوراي سياست گذاري جهت تصويب
 تصويب رويه‌هاي اجرايي تدوين شده توسط كميته علمي براي ارزيابي متقاضيان درسطوح مختلف سرآمدي
 بررسي گزارشات كميته علمي درخصوص نظارت بر عملكرد گروه‌هاي ارزيابي و ارزيابانارشد
 بررسي گزارشات كميته علمي درخصوص نظارت بر فرآيند ارزيابي واحدهاي متقاضيدريافت جايزه
 نظارت بر برگزاري همايش پاياني اعطاي جايزه
 تائيد و تصويب معيارهاي بازنگري شده انتخاب واحدهاي برتر پس از هر دوره اعطايجايزه
 بررسي نتايج رسيدگي به شكايات و اعتراضات متقاضيان و رسيدگي به آنها
 ارائه پيشنهادهاي لازم به دبيرخانه در مدت اجراي پروژه
 تهيه و ارائه گزارشات به شوراي سياستگذاري
تبصره1: كميته راهبري در اولين جلسه خود آئين‌نامه داخلي كميته مذكور را كهتوسط دبيرخانه تهيه و ارائه مي‌شود، تصويب مي‌نمايد.
تبصره 2: درصورت لزوم، با تشخيص رئيس كميته راهبري جلسات فوق‌العاده  با  دستوركارهاي مشخص مي‌تواند تشكيل شود.

ماده 11) كميته علمي MECCA
كميته علمي مركب از 15 نفر مي باشد كه 14 نفر آنها توسط كميته راهبري به پيشنهادرئيس جايزه از ميان اساتيد دانشگاه، مديران با تجربه و صاحبنظران مرتبط با موضوعجايزه توسط کميته راهبري انتخاب ميگردند و رئيس كميته علمي نيز از ميان اعضاء كميتهراهبري( بجز رئيس و دبير تعيين شده اين كميته) به روش راي گيري و توسط ايشان انتخابمي گردد. كليه اعضاء با حكم رئيس كميته راهبري به مدت دو سال منصوب خواهندشد.
 بررسي برنامه زماني عمليات اجرايي هر دوره كه توسط دبيرخانه تهيه شده و ارائهآن به کميته راهبري  جهت تصوي
 انجام اصلاحات ضروري نظامنامه و پيشنهاد به كميته راهبري جهت انجام مراحلتائيد وتصويب
 تعيين معيارهاي ارزيابي اصلي، معيارهاي فرعي و امتيازات آنها و پيشنهاد بهكميته راهبري جهت انجام مراحل تائيد
 تعيين حد نصاب‌ امتياز هر يك از سطوح سرآمدي و پيشنهاد به كميته راهبري جهتانجام مراحل تائيد
 تعيين شرايط و ويژگيهاي ارزيابان و ارزيابان ارشد و پيشنهاد انتخاب آنها بهكميته راهبري جهت انجام مراحل تائيد وتصويب
 تدوين رويه‌هاي اجرايي براي ارزيابي متقاضيان در سطوح مختلف سرآمدي و پيشنهادآن به كميته راهبري
 نظارت بر عملكرد گروه‌هاي ارزيابي و ارزيابان ارشد
 نظارت بر فرآيند ارزيابي واحدهاي متقاضي دريافت جايزه
 تعيين شرايط احراز سطوح مختلف سرآمدي براي متقاضيان
 نظارت بر انتشار نشريات مرتبط
 تعيين صلاحيت مراكز آموزشي براي دوره‌هاي آموزشي ويژه ارزيابان
 تعيين بازنگري معيارهاي انتخاب واحدهاي برتر پس از هر دوره اعطاي جايزه
 بررسي شكايات و اعتراضات متقاضيان و رسيدگي به آنها و اعلام نتيجه به كميتهراهبري
 ارائه پيشنهادهاي لازم به دبيرخانه در مدت اجراي پروژه
 تهيه و ارائه گزارش به كميته راهبري

ماده 12) دبيرخانه MECCA
دبيرخانه دائمي MECCA  در  تهران مستقر است و كليه عمليات اجرايي مرتبط با جايزهرا عهده دار بوده و
مسئول دبيرخانه،  رئيس کميته راهبري مي¬باشد. وظايفدبيرخانه عبارتند از:
 
 تشكيل و مديريت دبيرخانه جايزه و انجام كليه فعاليت‌هاي اجرايي مرتبط
 همكاري با کميته علمي  در تهيه برنامه زماني عمليات اجرايي هر دوره
 تهيه و تدوين آئين‌نامه ها و دستورالعمل هاي  اجرايي و ارائه آن به اركانذيربط طرح جهت تصويب
 اجراي كليه فعاليت‌هاي كارشناسي مورد نياز اركان جايزه
 انتشار نشريات مرتبط با جايزه
 انجام فراخوان عمومي بهنحو مقتضي جهت ثبت‌نام متقاضيان
 انجام هماهنگي‌هاي لازم جهت برگزاري جلسات شوراي سياست گذاري ، كميته راهبري وكميته علمي جايزه
 برگزاري دوره‌هاي آموزشي جهت ارزيابان و ارزيابان ارشد
 دريافت اطلاعات از متقاضيان جايزه، طبقه‌بندي و تجزيه و تحليل آنها
 برنامه‌ريزي و اعزام ارزيابان جهت ارزيابي واحدهاي متقاضي
 ارجاع نتايج حاصل از ارزيابي هاي ارزيابان براي اتخاذ تصميم نهايي به كميتههاي علمي و  راهبري
 تهيه جوايز جهت سازمانهاي سرآمد منتخب (تنديس‌هاي زرين،سيمين و بلورين،تقديرنامه‌ها و گواهي‌‌نامه‌ها)
 تهيه گزارش  عملكرد و ارائه به كميته راهبري
 همكاري با مجري جايزه در برگزاري همايش پاياني جهت اعطاي جايزه
 تهيه برنامه زماني عمليات دوره بعد و ارائه آن به كميته راهبري
تبصره: دبيرخانه جايزه  MECCA مي‌تواند با موافقت شوراي سياست گذاري، اجرايارزيابي و اعطاي اين جايزه را به يك سازمان و يا تشكل دولتي يا غير دولتي تحت نظارتکميته راهبري  به عنوان " مجري جايزه "محول نمايد.
ماده 13) مجري ادواري جايزه MECCA
مجري جايزه MECCA هر دوره، 18  ماه پيش از برگزاري در جلسه شوراي سياستگذاري(6ماه پيش از برگزاري دوره جاري) از ميان كشورهاي متقاضي عضو سازمان كنفرانس اسلاميانتخاب شده و كليه عمليات اجرايي مرتبط با جايزه و برنامه هاي جانبي نظير كنفرانسعلمي و بازديد از شركتهاي موفق كشور مزبور را  با هماهنگي دبيرخانه دائمي و كميتههاي راهبري و علمي جايزه عهده دار مي باشد. اهم وظايف مجريان جايزه عبارتند از:
 تشكيل تيم برگزاري مراسم و تعيين رئيس و دبير اجرائي جايزه
 تهيه برنامه زماني عمليات اجرايي مراسم و ارائه به مراجع مربوطه جهت طي مراحلتائيد و تصويب
 تدارك برنامه هاي جانبي همچون برگزاري كنفرانس علمي مرتبط و بازديد از شركتهايموفق
 برگزاري مراسم اعطاي جايزه و برنامه هاي جانبي
 تهيه و ارائه گزارش عملكرد برگزاري مراسم به مراجع مربوطه
ماده 14) آئين‌نامه‌هاي داخلي
آئين‌نامه داخلي كميته راهبري  به پيشنهاددبيرخانه جايزه تهيه و به تصويب كميته راهبري مي‌رسد.
ماده 15) اعتبار نظام‌نامه
( اين ماده پس از تشكيل جلسه  20 شركت برتر فعالدر كشورهاي عضو كنفرانس اسلامي در بهار 1386 در تهران تكميل خواهدشد.)
 

زمان ارسال 6:52 عصر | نظرات (1)

۲۳ اردیبهشت ۱۳۸۸

تغييرات اصلي OHSAS 18001:2007 نسبت به ويرايش قبلي

در دو مطلب قبلي تغييرات 2 استاندارد ايزو9001 وايزو تي اس 29001 با ويرايش جديد درج گرديد .اينك به تغييرات استاندارد اوساس 18001 توجه فرماييد.

تغييرات اصلي OHSAS 18001:2007 نسبت به ويرايش قبلي
 
·         در اين نسخه بر اهميت مقوله بهداشت تاكيد بيشتري شده است.
·         از اين پس OHSAS 18001 به عنوان يك استاندارد معرفي مي شود و ديگر در قالب يك مشخصه يا سند به آن اشاره نمي شود. اين موضوع افزايش ميزان پذيرفته شدن OHSAS 18001 را به عنوان مبناي استانداردهاي ملي در زمينه سيستمهاي مديريتي ايمني و بهداشت شغلي منعكس مي كند.
·         نمودار مدل برنامه ريزي ، اجرا ، بررسي ، اقدام تنها در بخش مقدمه به صورت كلي آن آورده شده و نمودارهاي مجزاي ابتداي هر بند اصلي حذف شده است.
·         منابع و ماخذ ذكر شده در بند 2 ، صرفا به مستندات بين المللي محدود شده است.
·         تعريفهاي جديد اضافه و تعريفهاي موجود اصلاح شده است.
·         كل متن استاندارد OHSAS همساني بسياري با استاندارد ISO 14001:2004 و سازگاري بيشتري با استاندارد                        ISO 9001:2000 يافته است.
·         اصطلاح ريسك قابل قبول جايگزين اصطلاح ريسك قابل تحمل شده است (به 3-1 مراجعه شود)
·         مفهوم حادثه در داخل تعريف رويداد گنجانده شده است (به 3-9 مراجعه شود)
·         اصطلاح شرايط مخاطره آميز ، از اين پس مفهوم وارد آمدن خسارت به دارائيها يا ايجاد مخاطره براي شرايط محيطي را در بر         نمي گيرد (به 3-6 مراجعه شود)
اكنون عقيده بر آن است كه اين قبيل خسارت را نمي توان مستقميا مربوط به سيستم مديريت ايمني و بهداشت شغلي ، كه موضوع مد نظر اين استاندارد OHSAS است ، دانست و اين مقوله به مديريت دارايي (Asset Management) مربوط است. در عوض بايد ريسك اينگونه خسارت را كه بر ايمني و بهداشت شغلي تاثيرگذار است ، طي فرايند ارزيابي ريسك سازمان شناسايي و توسط كنترل ريسك مناسب تحت كنترل قرار گيرد.
·         بندهاي 4-3-3 و 4-3-4 به منظور همساني با ISO 14001:2004 ادغام شده اند.
·         الزام جديد در رابطه با در نظر گرفتن سلسله مراتب اعمال كنترلها به عنوان بخشي از طرح ريزي ايمني و بهداشت شغلي اضافه شده است (به 4-3-1 مراجعه شود)
·         مديريت تغيير با شفافيت بيشتري بيان شده است (به 4-3-1 و 6-4-4 مراجعه شود)
·         يك بند جديد در خصوص ارزيابي انطباق با قوانين (به 4-5-2 مراجعه شود) اضافه شده است.
·         الزامات جديدي براي مشاركت و مشاوره گنجانده شده اند (به 4-4-3-2 مراجعه شود)
·         الزامات جديدي براي تحقيق در مورد رويدادها گنجانده شده اند (به 4-5-3-1 مراجعه شود)
باتوجه به تغييرات فوق به نظر مي رسد كه موارد ذيل جهت تغييرات مستنداتي و اجرايي قابل بررسي است :
1.       تعاريف مثل ((محل كار)) ، (بيماري شغلي) ، (عملكرد OH&S) ، (ريسك) ، (ارزيابي ريسك) ، (ريسك قابل قبول) ، (رويداد Incident) در متون مورد بازنگري قرار گيرد.
2.       مفهوم ((حادثه)) در سازمان در داخل مبحث ((رويداد)) گنجانده شود.
3.       سازمان مي توان مفهوم خسارت به دارايي و يا ايجاد شرايط مخاطره آميز براي شرايط محيطي را از شرايط مخاطره آميز ((ليست خطرات)) حذف نمايد.
4.       بندهاي 4-3-3 و 4-3-4 در مستندات ادغام شوند.
5.       به مفهوم سلسله مراتب اعمال كنترل باتوجه به بند 4-3-1 (OHSAS) توجه شده و در مستندات و اجرا مورد توجه قرار گيرد.
6.       موضوع مديريت تغيير باتوجه به بندهاي 4-3-1 و 4-4-6 در مستندات و در اجرا اعمال گردد. (خصوصا در بحث ارزيابي ريسك)
7.       بند 4-5-2 ارزيابي انطباق با قوانين در مستندات آورده و اجرا شود.
8.       الزامات جديد مشاركت و مشاوره در بند 4-4-3-2 در مستندات و اجرا اعمال گردد.
9.       در بند 4-5-3-1 الزامات مربوط به بررسي رويدادها گنجانده شود.

زمان ارسال 6:09 عصر | نظرات (2)

تغييرات استاندارد ISO/TS 29001:2007 در قياس با ويرايش سال 2003

در موضوع قبلي تغييرات جديد ويرايش استاندارد ايزو 9001-2000با ويرايش جديد 2008 آورده شد اينك تغييرات استاندارد ايزو تي اس 29001-2003 با ويرايش 2007 جهت استفاده علاقه مندان درج ميگردد.

تغييرات استاندارد ISO/TS 29001:2007 در قياس با ويرايش سال 2003
 
1.1.1.      Field Of Application-Supplemental
1-1-1-   زمينه كاربرد – تكميلي
اين ويژگي فني الزامات سيستم مديريت كيفيت براي طراحي "توسعه""توليد" نصب و خدمات محصولات براي صنايع نفت پتروشيمي و گاز طبيعي را تعريف مي كند.
متون داخل كادر متن اصلي استاندارد ايران – ايزو 9001 سال 1380 بدون تغيير و بطور كامل مي باشند.
1.2.1. Allowable Exclusions-Supplemental
1-2-1 كاربرد - تكميلي
هرگاه استثنايي انجام گرفته باشد ادعاي انطباق با اين ويژگي فني پذيرفته نخواهد بود مگر اينكه آن استثناها محدود به الزامات مندرج در زيربندهاي ليست شده زير در اين زيربند بوده و آن استثناها توانايي يا مسئوليت سازمان دربرآورده كردن الزامات مشتري و مقررات مربوطه را تحت تاثير قرار ندهد :
بخش 7-3- طراحي و تكوين
بخش 7-5-1- كنترل ارائه خدمات
بخش 7-5-2- فرايندهاي صحه گذاري براي توليد و ارائه خدمات
بخش 7-5-4- مايملك مشتري
3.1.2. Acceptance Inspection (Definition)
3-1-2- بازرسي پذيرش
            اثبات از طريق پايش اندازه گيري كه محصول با ويژگيهاي مشخص شده مطابقت دارد
3.1.9. Field Nonconformity (Definition)
3-1-9- عدم انطباق ميداني
            عدم انطباق محصول كه پس از تحويل يا شروع بهره برداري كشف شود
4.1.1. Outsourced Processes And/or Services-Supplemental
4-1-1- فرايندها و / يا خدمات برون سپاري شده – تكميلي
سازمان بايد مسئوليت انطباق محصول با الزامات تعيين شده را هنگامي كه فرايندها برون سپاري مي شوند حفظ كند
7.1.1. Planning Of Product Realization-Supplemental
7-1-1- طرح ريزي پديدآوري محصول – تكميلي
هنگامي كه الزامات محصول از منابع بيروني تامين مي شوند سازمان بايد رويه ها را تعريف و بايد راهكارهاي كنترل (مراجعه شود به 3-1-4) مورد استفاده براي تبديل اين الزامات به فرايند پديدآوري محصول را برقرار نمايد.
7.3.3.1. Design and Development Output-Supplemental
7-3-3-1- بروندادهاي طراحي و تكوين – تكميلي
            بروندادهاي طراحي و تكوين بايد مستند شوند
7.4.3.1. Verification Of Purchased Product-Supplemental
7-4-3-1- تصديق محصول خريداري شده – تكميلي
سازمان بايد راهكارهاي كنترل (مراجعه شود به 3-1-4) براي تصديق محصول خريداري شده را برقرار نمايد. سازمان بايد سوابق فعاليتهاي تصديق را نگهداري نمايد (مراجعه شود به 4-2-4)
 
 
7.5.2.1 Validation Of Processes For Production and Service Provision-Supplemental
7-5-2-1 صحه گذاري فرايندهاي توليد و ارائه خدمات – تكميلي
سازمان بايد فرايندهايي را كه الزام صحه گذاري آن در ويژگيهاي مربوطه محصول مشخص شده است صحه گذاري نمايد. اگر اين فرايندها مشخص نشده باشد يا ويژگيهاي محصول در بين نباشد فرايندهاي نيازمند صحه گذاري بايد در مواردي كه در خصوص محصول كاربرد دارد در حداقل شامل آزمايشات غيرمخرب جوشكاري و پردازش گرم (عمليات حرارتي) باشد.
8.2.2.2. Response Times-Supplemental
8-2-2-2- ارائه برنامه اقدام – تكميلي
            زمان پاسخگويي براي ارائه اقدام در راستاي عدم انطباقهاي كشف شده بايد مشخص شود.
            يادآوري : ايزو 19011 جايگزين ايزو 10011 (تمام بخشها) شده است.
8.2.4.2. Acceptance Inspection-Supplemental
8-2-4-2- بازرسي پذيرش – تكميلي
كاركناني به غير از اشخاصي كه توليد مواد يا محصول را انجام داده يا مستقيما سرپرستي نموده اند بايد بازرسي پذيرش نهايي (مراجعه شود به 3-1-2) را در مراحل برنامه ريزي شده فرايند تكوين محصول انجام دهند.      
8.3.1. Acceptance Of Non-Conforming Product-Supplemental
8-3-1- قبلي با عنوان اجازه ارفاقي حذف شده
8.3.4. Customer Notification-Supplemental
8-3-3- اطلاع به مشتري – تكميلي
سازمان بايد مواردي را كه محصول تحويل شده با معيارهاي پذيرش طراحي (مراجعه شود به 3-1-6) مطابقت ندارد به مشتريان اطلاع دهد. سازمان بايد سوابق اينگونه اطلاعيه ها را نگهداري نمايد (مراجعه شود به 4-2-4)
8.5.2.2. Response Times-Supplemental
8-5-2-2- زمانهاي پاسخگويي اقدام اصلاحي – تكميلي
زمانهاي پاسخگويي براي ارائه برنامه اقدام در راستاي اقدام اصلاحي بايد مشخص شود.
 
باتوجه به تغييرات فوق به نظر مي رسد كه موارد ذيل جهت تغييرات مستنداتي و اجرايي قابل بررسي است :
1-              تعاريف اضافه شده 3-1-2 (بازرسي پذيرش) و 3-1-9 (عدم انطباق ميداني) در تعاريف نظامنامه آورده شود.
2-              به موارد اشاره شده در 4-1-1 وقتي فرايند واگذار مي شود و يا الزامات محصول از منابع بيروني تامين مي شود توجه خاص لحاظ شود.
3-              به ثبت سوابق در مورد تصديق محصول خريداري شده (7-4-3-1) توجه شود.
4-              در صورت وجود فرايندهايي كه نياز به صحه گذاري دارند حتما به متن جديد (7-5-2-1) دقت شود.
5-              در مورد 8-2-2-2 و 8-5-2-2 تنها نحوه بيان عوض شده كه به راحتي مي توان در متن هاي مرتبط اين تغييرات را اعمال كرد.
6-              بند 8-2-4-2 از پذيرش نهايي محصول به بازرس پذيرش تغيير يافته ولي از نظر محتوايي تغيير عمده ندارد.
7-              در مورد بند 8-3 دقت شود كه 8-3-1 قبل با عنوان اجازه ارفاقي حذف شده لذا 8-3-2 قبلي شده بند 8-3-1 جديد
8-              بند اطلاع به مشتري با شماره 8-3-2 كاملا جديد است كه بايد در متون و اجرا بكار گرفته شود.
 
 
 

زمان ارسال 6:05 عصر | نظرات (1)

تغيرات بين استانداردهاي ISO9001-2000با ويرايش جديدISO9001-2008

سازمانهايي كه در حال انتقال ويرايش ايزو9001ويرايش 2000 به ايزو 9001 ويرايش 2008 هستند ميبايستي موارد زير را در نظر داشته باشند.اين تغييرات به شرح جدول زير ميباشد.

تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
پيشگفتار
پاراگراف 2
(ح) + (ا)
استانداردهاي بين المللي ، مطابق قواعد ارائه شده در بخش 3 بخش 2 راهنماي ISO/IES تدوين مي شوند.
پيشگفتار
پاراگراف 3 ، جمله 1
(ا)
وظيفه اصلي كميته هاي فني استانداردهاي بين المللي است.
پيشگفتار
پاراگراف 4 ، جمله 1
(ح) ، (ا)
بايد توجه داشت كه ممكن است برخي از عناصر اين استاندارد بين المللي مدرك مشمول حق مالكيت معنوي باشند. ISO مسئول شناسايي چنين حقوق مالكيت نخواهد بود.
پيشگفتار
پاراگراف 5
(ح)
استاندارد بين المللي ايزو 9001 توسط كميته فني 176 (ISO/TC 176) يعني كميته مديريت كيفيت و تضمين كيفيت ، و كميته فرعي SC2 يعني سيستمهاي كيفيت ، تهيه شده است.
پيشگفتار
پاراگراف 6
(ح)
اين ويرايش سوم استاندارد ايزو 9001 ، ويرايش دوم استاندارد ايزو 9001:1994 و همچنين ايزو 9002:1994 و ايزو 9003:1994 را منسوخ ساخته و جايگزين آنها مي گردد. اين ويرايش ، بازنگري فني ويرايش قبلي است. سازمانهايي كه در گذشته از ايزو 9002:1994 يا ايزو 9003:1994 استفاده كرده اند مي توانند براساس بند 1-2 اين استاندارد ، الزامات خاصي را مستثني نمايند.
(ا)
اين چهارمين ويرايش ، ويرايش سوم استاندارد ايزو 9001:2000 را منسوخ ساخته و جايگزين آن مي گردد كه به منظور شفاف سازي نكات موجود در متن و افزايش انطباق با ايزو 14001:2004 اصلاح شده است.
پيشگفتار
پاراگراف 7
(ح)
عنوان ايزو 9001 در اين ويرايش تجديد نظر شده است و ديگر شامل عبارت تضمين كيفيت نمي باشد. اين امر نشان دهنده اين واقعيت است كه الزامات سيستم مديريت كيفيت كه در اين ويرايش ايزو 9001 تعيين شده اند ، علاوه بر تضمين كيفيت محصول ، ارتقاي رضايت مشتري را نيز هدف قرار داده اند.
پيشگفتار
پاراگراف 8
(ح)
پيوستهاي A,B اين استاندارد بين المللي فقط براي اطلاع مي باشند.
پيشگفتار
پاراگراف 7 جديد
(ا)
جزئيات تغييرات بين ويرايش سوم و اين ويرايش چهارم در پيوست ب ارائه شده است.
0-1
پاراگراف 1 ، جمله 2
(ح)
طراحي و بكارگيري سيستم مديريت كيفيت در يك سازمان تحت تاثيرنيازهاي درحال تغيير ، اهداف ويژه آن ، محصولات ارائه شده ، فرايندهاي بكار گرفته شده ، اندازه و ساختار سازمان قرار مي گيرد.
(ا)
طراحي وبكارگيري سيستم مديريت كيفيت دريك سازمان تحت موارد زيرميباشند :
الف) محيط سازماني ، تغييرات در آن محيط و ريسكهاي مرتبط با آن سازمان
ب) نيازهاي در حال تغيير آن سازمان
پ) اهداف مشخص شده آن سازمان
ت) محصولات ارائه شده توسط آن سازمان
ث) فرايندهاي بكار گرفته شده آن سازمان
ج) اندازه و ساختار سازماني
 
جمله 3
پاراگراف جديد
در اين استاندارد قصد بر اين نيست كه همانندي در ساختار سيستمهاي مديريت كيفيت يا همانندي در مستندات بوجود آيد.
0-1
پاراگراف 4
(ا)
اين استاندارد بين المللي مي تواند توسط طرفهاي درون سازماني و برون سازماني ، و از جمله سازمانهاي گواهي كننده جهت ارزيابي توانايي سازمان در برآورده كردن خواسته هاي مشتري ، الزامات مقرراتي و قانوني داراي كاربرد براي محصول و الزامات خود سازمان مورد استفاده قرار گيرد.
0-2
پاراگراف 2
(ح) + (ا)
براي كاركرد اثربخش يك سازمان ، فعاليتهاي مرتبط به هم متعددي مي بايد شناسايي مشخص شده و مديريت گردد. فعاليت يا مجموعه اي از فعاليتها كه طي استفاده از منابع و با مديريت كردن آن تبديل دروندادها به بروندادها را ميسر مي سازد مي تواند به عنوان يك فرايند در نظر گرفته شود. غالبا برونداد يك فرايند مستقيما درونداد فرايند بعدي را تشكيل مي دهد.
 
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
0-2
پاراگراف 3
(ا)
بكارگيري سيستمي از فرايندها در درون يك سازمان همراه با مشخص كردن و تعامل اين فرايندها و مديريت كردن آنها براي ايجاد برونداد مطلوب ، رويكرد فرايندي ناميده مي شود.
0-3
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
ويرايش فعلي استانداردهاي ايزو 9001 و ايزو 9004 به صورت يك زوج سازگار از استانداردهاي سيستم مديريت كيفيت مي باشند كه طراحي آنها بگونه اي است كه مكمل يكديگر باشند اما هر كدان به صورت جداگانه نيز قابل استفاده هستند. اگر چه اين دو استاندارد داراي دامنه كاربرد متفاوتي مي باشند ولي داراي ساختارهاي مشابهي هستند تا به كاربرد آنها به صورت يك زوج همخوان كمك نمايد.
0-3
پاراگراف 3
(ح) + (ا)
استاندارد ايزو 9004 راهنمايي هايي در مورد اهداف سيستم مديريت كيفيت فراتر از آنچه كه در استاندارد ايزو 9001 مشخص شده است بخصوص در زمينه بهبود مداوم در عملكرد كلي و كارايي سازمان علاوه بر اثربخشي آن ارائه مي دهد. بكارگيري استاندارد ايزو 9004 به عنوان يك راهنما براي سازمان توصيه مي شود كه مديريت رده بالاي آنها مي خواهند به سوي الزاماتي فراتر از آنچه كه در استاندارد ايزو 9001 آمده است و در پي دستيابي بهبود مداوم عملكرد سازمان ، حركت كنند. با اين حال استاندارد ايزو 9004 براي گواهي كردن يا موارد مبتني بر قرارداد در نظر گرفته نشده است.
در زمان انتشار اين استاندارد بين المللي ، ايزو 9004 تحت بازنگري قرار دارد. نسخه بازنگري شده ايزو 9004 ، راهنماي مديريت در نيل به موفقيت پايدار در هر سازماني با يك محيط پيچيده ، متقاضي و دائما در حال تغيير خواهد بود. ايزو 9004 تمركزي وسيع تر از ايزو 9001 بر مديريت كيفيت ارائه مي نمايد ، و از طريق بهبود مداوم و سيستماتيك عملكرد سازمان ، نشانگر نيازها و انتظارات تمامي طرفهاي ذينفع و رضايت آنان مي باشد.
0-4
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
اين استاندارد با ايزو 14001:1996 هم راستا شده است تا به لحاظ منافع استفاده كنندگان ، سازگاري بين اين دو استاندارد افزايش يابد.
در زمان ايجاد اين استاندارد بين المللي ، جهت سودمندي بيشتر براي جامعه و افزايش سازگاري اين استاندارد و ايزو 14001:2004 ، توجه لازم به اصطلاحات ايزو 14001:2004 شده است. پيوست الف نشانگر ارتباط ميان ايزو 9001:2008 و ايزو 14001:2004 مي باشد.
1-1
الف
(ا)
الف) به اثبات توانايي خود در ارائه مستمر محصولي كه خواسته هاي مشتري و الزامات مربوط به قوانين و مقررات ذيربط را برآورده مي نمايد نياز دارد و
ب
(ا)
ب) قصد دارد رضايت مشتري را از طريق بكارگيري موثر سيستم شامل فرايندهايي براي بهبود مداوم سيستم و تضمين انطباق با خواسته هاي مشتري و الزامات مربوط به قوانين و مقررات افزايش دهد.
يادآوري
(ح)
يادآوري در اين استاندارد اصطلاح محصول فقط به محصولي اطلاق مي شود كه براي ارائه به مشتري در نظر گرفته شده يا بر حسب خواست وي ارائه مي گردد.
يادآوري 2 جديد
(ا)
يادآوري 1- در اين استاندارد بين المللي ، كاربرد واژه محصول فقط براي
الف) محصولي كه براي ، يا درخواست شده توسط ، مشتري.
ب) هرگونه برونداد خواسته شده ناشي از فرايندهاي تحقق محصول مي باشد.
(ا)
يادآوري 2- الزامات قانوني و مقرراتي را مي توان تحت عنوان الزامات حقوق به كار برد.
1-2
پاراگراف 3
(ا)
هرگاه الزاماتي استثناء شود ، ادعاي انطباق با اين استاندارد قابل پذيرش نيست ، مگر آنكه اين استثنائات محدود به الزامات مذكور در بند 7 اين استاندارد باشد و چنين استثناهايي بر توانايي يا مسئوليت سازمان در فراهم آوردن محصولي كه خواسته هاي مشتري و الزامات مربوط به قوانين و مقررات ذيربط را برآورده نمايد تاثير نگذارد.
2
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
استاندارد مرجعي كه نام آن در زير مي آيد شامل مقرراتي است كه از طريق ارجاع به آن در اين استاندارد ، جزئي از اين استاندارد محسوب مي شوند. در صورتي كه به استانداردي با ذكر تاريخ انتشار ارجاع شده باشد ، اصلاحات يا تجديد نظرهاي بعدي آن شامل اين استاندارد نمي شوند. اما به طرفهاي موافقتهايي كه براساس اين استاندارد تنظيم شده است ، توصيه مي شود امكان بكارگيري آخرين چاپ استاندارد مرجع زير را بررسي نمايند. در مورد استانداردهايي كه بدون ذكر تاريخ انتشار به آنها ارجاع شده است ، هموارده آخرين چاپ استاندارد ارجاع شده معتبر است.
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
2
پاراگراف 1
(ا)
مدارك مرجع ذيل براي كاربرد اين مدرك ضروري مي باشند. در مورد مراجع تاريخ دارد ، تنها ويرايش ذكر شده كاربرد دارد. در مورد مراجع بدون تاريخ ، آخرين ويرايش مدرك مرجع (شامل هرگونه اصلاحيه اي) كاربرد دارد.
(ح) + (ا)
استاندارد ايزو 2005 ، 9000:2000 ، سيستمهاي مديريت كيفيت ، مباني و واژگان
3
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
در جهت اهداف اين استاندارد بين المللي مدرك ، اصطلاحات و تعاريف ذكر شده در استاندارد ايزو 9000 كاربرد دارد.
3
پاراگراف هاي 3و2
(ح)
اصطلاحات زير كه در اين ويرايش استاندارد ايزو 9001 ، براي تشريح زنجيره تامين (Supply Chain) بكار گرفته شده ، به منظور هماهنگي با واژگاني كه اكنون بكار مي رود (نسبت به ويرايش سال 1994) تغيير يافته است.
مشتري (Customer) سازمان (Organization) تامين كننده (Supplier) در اين استاندارد اصطلاح سازمان جايگزين اصطلاح عرضه كننده كه قبلا در استاندارد ايزو 9001 سال 1994 بكار رفته است شده و به واحدي اطلاق مي گردد كه اين استاندارد در آن بكار گرفته مي شود. همچنين اصطلاح تامين كننده نيز جايگزين اصطلاح پيمانكار فرعي شده است.
4-1
الف
(ح) + (ا)
الف) فرايندهاي مورد نياز براس سيستم مديريت كيفيت و كاربرد آنها را در سرتاسر سازمان ، شناسايي تعيين نمايد (به بند 1-2 رجوع شود)
4-1
ث
(ا)
ث) اين فرايندها را پايش ، در صورت مقتضي اندازه گيري و تحليل نمايد و
4-1
پاراگراف 4
(ا)
هرگاه سازمان تصميم بگيرد فرايندي را كه بر انطباق محصول با الزامات تاثير        مي گذارد به غير (تامين كننده بيروني) واگذار نمايد (Outsource) ، سازمان بايد از اعمال كنترل خود بر چنين فرايندهايي اطمينان حاصل نمايد. نوع و گستره كنترل اعمال شده بر اين فرايندهاي واگذار شده به غير (تامين كننده بيروني) ، بايد در چارچوب سيستم مديريت كيفيت مشخص گردد.
4-1
يادآوري 1
(ح) + (ا)
يادآوري 1- فرايندهاي مورد نياز براي سيستم مديريت كيفيت اشاره شده در فوق بايستي شامل فرايندهاي مربوط به فعاليتهاي مديريتي ، فراهم كردن منابع ، پديدآوري محصول (Product Realization) ، و اندازه گيري ، تحليل و بهبود باشد.
4-1
يادآوري هاي 3و2
(ا)
يادآوري 2- يك فرايند واگذار شده به غير ، فرايندي است كه سازمان براي سيستم مديريت كيفيت خود نياز داشته و تصميم مي گيرد كه آن فرايند توسط گروههاي بيروني به انجام برسند.
يادآوري 3- حصول اطمينان از اعمال كنترل بر فرايندهاي واگذار شده به غير ، سازمان را از مسئوليت انطباق با كليه الزامات مشتري ، قانوني و مقرراتي مبرا         نمي دارد. نوع و گستره اعمال كنترل بر فرايند واگذار شده به غير مي تواند بوسيله عواملي چون عوامل زير تاثير پذيرد.
الف) اثر بالقوه فرايند واگذار شده به غير بر توانايي سازمان در تامين محصول منطبق با الزامات
ب) ميزاني كه طبق آن كنترل بر فرايند اعمال مي گردد
پ) توانايي دست يافتن به كنترلهاي لازم از طريق اجراي بند 7-4
4-2-1
پ
(ا)
پ) روشهاي اجرايي وسوابق مدوني كه تهيه آنها دراين استاندارد الزامي شده است ، و
4-2-1
ت
(ح) + (ا)
ت) مدارك ، شامل سوابق مشخص شده مورد نياز الزامي توسط سازمان جهت حصول اطمينان از اثربخش بودن طرح ريزي ، اجرا و كنترل فرايندهاي آن. و
4-2-1
ث
(ح)
ث) سوابقي كه تهيه آنها در اين استاندارد الزامي شده است. (به بند 4-2-4 رجوع شود)
4-2-1
يادآوري 1
(ا)
يادآوري 1- هرگاه عبارت روش اجرايي مدون (Documented Procedure) در اين استاندارد بين المللي ذكر شود ، بدين معني است كه روش اجرايي ايجاد ، مدون ، اجرا و برقرار نگهداشته شده است. يك مدرك ممكن است الزامات يك يا چند روش اجرايي را دربرداشته باشد. الزام يك روش اجرايي مدون نيز ممكن است در بيش از يك روش اجرايي ذكر شده باشد.
4-2-3
ج
(ا)
ج) حصول اطمينان از اينكه مدارك تعيين شده توسط سازمان با منشاء بيروني كه جهت طرح ريزي و اجراي سيستم مديريت كيفيت الزامي هستند ، مشخص بوده و توزيع آنها تحت كنترل مي باشد ، و
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
4-2-4
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
سوابق بايد ايجاد شده جهت فراهم آوردن شواهد انطباق با الزامات و اجراي اثربخش سيستم مديريت كيفيت بايد تحت كنترل قرار گيرند و برقرار نگهداشته شود. سوابق بايد به صورت خوانا ، به سهولت قابل شناسايي و قابل دستيابي باقي بمانند. سازمان بايد يك روش اجرايي مدون بايد ايجادكند شود تا كنترلهاي مورد نياز براي شناسايي ، بايگاني و ذخيره ، حفاظت ، دستيابي ، مدت نگهداري و تعيين تكليف سوابق را تعيين نمايد.
سوابق بايد به صورت خوانا ، به سهولت قابل شناسايي و قابل دستيابي باقي بمانند.
5-5-2
پاراگراف 1
(ا)
مديريت رده بالا بايد يكي از مديران سازمان خود را به عنوان نماينده مديريت منصوب كند كه جدا از ساير مسئوليتهايش بايد داراي مسئوليتها و اختياراتي شامل موارد زير باشد :
6-2-1
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
كاركناني كه كارهاي تاثيرگذاربرانطباق با كيفيت الزامات محصول را انجام مي دهند بايد براساس تحصيلات ، آموزش ، مهارتها و تجربه مناسب داراي شايستگي باشند.
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – انطباق با الزامات محصول مي تواند بصورت مستقيم يا غيرمستقيم تحت تاثير كاركناني كه هر يك از فعاليتهاي سيستم مديريت كيفيت را به انجام         مي رسانند ، باشند.
6-2-2
عنوان بند
(ح) + (ا)
شايستگي ، آموزش و آگاهي و آموزش
6-2-2
الف و ب
(ح) + (ا)
الف) تعيين شايستگي هاي مورد نياز كاركناني كه كارهاي تاثيرگذار بر انطباق با كيفيت الزامات محصول را انجام مي دهند ،
ب) در صورت مقتضي ، فراهم آوردن آموزش يا انجام ساير اقدامات براي برآورده كردن نيازهاي آن دست يافتن به شايستگي لازم هستند
6-3
پ
(ا)
پ) خدمات پشتيباني كننده (شامل حمل و نقل ، تبادل اطلاعات يا سيستمهاي اطلاعاتي)
6-4
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – واژه محيط كار مربوط به شرايطي مي شود كه كارها تحت آن شرايط شامل فيزيكي ، محيطي و ساير عوامل (نظير صدا ، دما ، رطوبت ، نور يا آب و هوا) انجام مي شوند.
7-1
ب
(ح) + (ا)
ب) نيازبه برقراري فرايندها وايجاد مدارك و فراهم آوردن منابع مربوط به محصول ،
7-1
پ
(ا)
پ) فعاليتهاي لازم براي تصديق ، صحه گذاري ، پايش ، اندازه گيري ، بازرسي و آزمون مربوط به محصول و معيارهاي پذيرش محصول ،
7-2-1
پ ، ت ،                يادآوري جديد
(ح) + (ا)
(ح) + (ا)
(ا)
پ) الزامات قانوني و مقرراتي مربوط به مقتضي براي محصول و
ت) هر نوع الزامات ديگر تعيين شده ضرورت يافته توسط سازمان
يادآوري – فعاليتهاي پس ازتحويل ، براي مثال شامل فعاليتهاي مربوط به ضمانت ، التزام قراردادي ، نظير خدمات نگهداري و خدمات اضافي و تكميلي همچون بازيافت يا وارهايي نهايي مي باشند.
7-3-1
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – بازنگري ، تصديق و صحه گذاري طراحي و تكوين داراي اهداف متمايزي هستند اين موارد مي توانند بصورت مجزا و يا به هر شكل تركيبي كه مناسب محصول و سازمان باشد ، انجام و ثبت گردند.
7-3-2
پاراگراف 2
(ح) + (ا)
اين دروندادها بايد از نظر كفايت بازنگري شوند. الزامات و يا خواسته ها بايد كامل ، بدون ابهام بوده و در تعارض با يكديگر نباشند.
7-3-3
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
بروندادهاي طراحي و تكوين بايد به نحوي ارائه شوند كه بتوان آنها به نحوي مناسب براي تصديق بر طبق دروندادها طراحي و تكوين بوده و بايد قبل از ترخيص تائيد گردند.
7-3-3
ب
(ح)
ب) اطلاعات مناسب را براي خريد ، توليد و براي ارائه خدمات فراهم آورد ،
7-3-3
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – اطلاعات توليد و ارائه خدمات مي تواند شامل جزئيات محافظت از محصول باشد.
7-3-7
پاراگراف 2و1
بدون تغيير ، پاراگراف ها ادغام شده اند
تغييرات طراحي و تكوين بايد مشخص شده و سوابق آن نگهداري شود. تغييرات بايد بر حسب مورد بازنگري ، تصديق و صحه گذاري شده و قبل از به اجرا درآمدن تائيد گردد. بازنگري تغييرات طراحي و تكوين بايد شامل ارزيابي تاثير تغييرات بر اجزاء متشكله و محصولي هم كه قبلا تحويل شده است باشد. سوابق نتايج بازنگري تغييرات و هر نوع اقدامات ضروري بايد نگهداري شود. (به بند 4-2-4 رجوع شود)
7-5-1
ت
(ح) + (ا)
ت) در دسترس بودن و استفاده از وسايل تجهيزات پايش و اندازه گيري ،
 
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
7-5-1
ج
(ا)
ج) انجام فعاليتهاي ترخيص ، تحويل و پس از تحويل محصول
7-5-2
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
سازمان بايد كليه فرايندهاي ارائه محصول را كه نتوان برونداد حاصل از آن را از طريق پايش و اندازه گيري بعدي مورد تصديق قرار داد ، اين امر كليه فرايندهايي را شامل مي شود كه و در نتيجه نارسايي هاي آنها فقط پس از مورد استفاده قرار گرفتن محصول يا ارائه شدن خدمت ظاهر مي گردند صحه گذاري كند.
7-5-3
پاراگراف 2
(ا)
سازمان بايد وضعيت محصول را در رابطه با الزامات مربوط به پايش و اندازه گيري در سرتاسر پديدآوري محصول مشخص كند.
7-5-3
پاراگراف 3
(ح) + (ا)
هرگاه قابليت رديابي يك الزام باشد ، سازمان بايد شناسايي منحصربفرد محصول را تحت كنترل داشته و ثبت كند و سوابق آن را نگهداري نمايد. (به بند 4-2-4 رجوع شود)
7-5-4
پاراگراف 1 جمله 3
(ح) + (ا)
هرگاه دارايي مشتري مفقود شود ، آسيب ببيند يا به هر صورت ديگر براي استفاده نامناسب تشخيص داده شود ، اين امر بايد به مشتري گزارش داده شده و سوابق آن نگهداري شود سازمان بايد اين امر را به مشتري گزارش داده و سوابق آن را نگهداري نمايد (به بند 4-2-4 رجوع شود)
يادآوري
(ا)
يادآوري – دارايي مشتري ميتواند شامل دارايي معنوي (Intellectual Property)و اطلاعات شخصي نيز باشد.
7-5-5
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
سازمان بايد از انطباق محصول در طي فرآوري داخلي و تحويل در مقصد مورد نظر به منظور حفظ انطباق با الزامات محافظت نمايد. اين در صورت مقتضي ،‌ محافظت شامل شناسايي ، جابجايي ، بسته بندي ، انبارش و حفاظت مي گردد. محافظت همچنين بايد در مورد اجزاء متشكله يك محصول نيز اعمال گردد.
7-6
عنوان
(ح) + (ا)
كنترل وسايل تجهيزات پايش و اندازه گيري
7-6
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
سازمان بايد پايش و اندازه گيري كه لازم و همچنين وسايل تجهيزات پايش و اندازه گيري مورد نياز براي فراهم آوردن شواهدي دال بر انطباق محصول با الزامات تعيين شده مشخص كند (به بند 7-2-1 رجوع شود)
7-6
الف
(ا)
الف) بوسيله استانداردهاي اندازه گيري قابل رديابي به استانداردهاي اندازه گيري بين المللي يا ملي ، در فواصل زماني مشخص و يا پيش از استفاده ، كاليبره يا تصديق گردد ، يا هر دو ، و هرگاه چنين استانداردهايي موجود نباشد ، بايد مبناي مورد استفاده براي كاليبراسيون يا تصديق ثبت گردد (به بند 4-2-4 رجوع شود) ،
7-6
پ
(ح) + (ا)
پ) به منظور فراهم كردن تعيين وضعيت كاليبره بودن شناسايي گردد
پ) داراي شناسايي لازم به منظور تعيين وضعيت كاليبره بودن باشد ،
7-6
پاراگراف 4 جمله 3
حالا پاراگراف 5 جديد ، بدون تغيير
سوابق نتايج كاليبراسيون و تصديق بايد نگهداري شود (به بند 4-2-4 رجوع شود)
7-6
يادآوري
(ح) + (ا)
يادآوري – جهت راهنمايي به ايزو 1-10012 و 2-10012 رجوع شود.
يادآوري – تصديق توانايي نرم افزار كامپيوتري جهت ارضاي كاربرد مورد نظر ، نوعا شامل تصديق و مديريت پيكره بندي آن براي حفظ تناسب نرم افزار جهت استفاده مي باشد.
8-1
الف
(ح) + (ا)
الف) اثبات انطباق محصول با الزامات محصول ،
8-2-1
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – پايش تلقي مشتري مي تواند شامل دريافت درونداد از منابعي نظير بررسيها و بازبيني هاي رضايت مشتري ، داده هاي مشتري در مورد كيفيت محصول تحصول شده ، بررسيها و بازبيني هاي نظرات استفاده كننده ، تحليل كسب و كار از دست رفته ، نظرات تعريفي مشتري ، درخواست ضمانت و گزارشات نمايندگان فروش باشد.
8-2-2
پاراگراف 2 جمله 3
(ا)
نحوه اين انتخاب مميزان و انجام مميزي ها بايد باعث حصول اطمينان از عيني بودن و بي طرف بودن فرايند مميزي گردد
8-2-2
پاراگراف 3 جديد
(ا)
بايد جهت تعيين مسئوليتها و الزامات برنامه ريزي و اجراي مميزي ها ، تهيه نمودن سوابق و گزارش دهي نتايج ، يك روش اجرايي مدون ايجاد گردد.
8-2-2
پاراگراف 3
حالا پاراگراف 4 (ح) + (ا)
مسئوليتها و الزامات براي برنامه ريزي و انجام مميزي ها و گزارش دهي نتايج و حفظ سوابق مميزي (به بند 4-2-4 رجوع شود) بايد در يك روش اجرايي مدون تعيين گردد.
سوابق مميزي و نتايج آنها بايد نگهداري شوند (به بند 4-2-4 رجوع شود)
 
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
8-2-2
پاراگراف 4 جمله 1
حالا پاراگراف 5 (ا)
مديريت مسئول حوزه تحت مميزي بايد اطمينان يابد كه هرگونه اصلاحات و اقدامات اصلاحي جهت رفع عدم انطباقهاي تشخيص داده شده و علل آنها بدون تاخير بي مورد انجام مي گيرد. فعاليتهاي پيگيري بايد تصديق اقدامات انجام شده و گزارش دهي نتايج تصديق (به بند 8-5-2 رجوع شود) را شامل گردد.
8-2-2
يادآوري
(ح) + (ا)
يادآوري – جهت راهنمايي به ايزو 1-10011 و 2-10011 و 3-10011 ايزو 10019 رجوع شود.
8-2-3
پاراگراف 1 جمله 3
(ح)
هرگاه نتايج طرح ريزي شده حاصل نگردد ، جهت حصول اطمينان از انطباق محصول اصلاح و اقدام اصلاحي بايد انجام گيرد.
8-2-3
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – در هنگام تعيين شيوه هاي مناسب ، توصيه مي شود سازمان نوع و گستره پايش و اندازه گيري متناسب با هر يك از اين فرايندها را در ارتباط با اثرگذاري آنها بر انطباق با الزامات محصول و بر اثربخشي سيستم مديريت كيفيت مورد ملاحظه قرار بدهد.
8-2-4
پاراگراف 1
(ا)
سازمان بايد ويژگيهاي محصول را جهت تصديق اينكه الزامات و يا خواسته هاي مربوط به محصول برآورده شده اند مورد پايش و اندازه گيري قرار دهد. اين امر بايد در مراحل مناسبي از فرايند پديدآوري محصول بر طبق ترتيبات طرح ريزي شده انجام گيرد (به بند 7-1 رجوع شود). شواهد انطباق با معيارهاي پذيرش بايد نگهداري شود.
پاراگراف 2
(ح) + (ا)
شواهد انطباق با معيارهاي پذيرش بايد نگهداري شود.
سوابق بايد شخص (اشخاص) صادركننده اجازه ترخيص محصول براي تحويل به مشتري را نشان دهد. (به بند 4-2-4 رجوع شود).
پاراگراف 3
(ح) + (ا)
اين ترخيص محصول و ارائه خدمت به مشتري تا هنگامي كه ترتيبات طرح ريزي شده (به بند 7-1 رجوع شود) بطور رضايت بخش تكميل نشده باشد نبايد صورت گيرد مگر آنكه به نحو ديگري بوسيله مرجع ذيربط و برحسب اقتضاء توسط مشتري تائيد شده باشد.
8-3
پاراگراف 1 جمله 2
(ح) + (ا)
كنترلها و مسئوليتها و اختيارات مربوطه جهت اقدام در مورد محصول نامنطبق بايد در يك روش اجرايي مدون تعيين گردد.
بايد يك روش اجرايي مدون براي تعيين كنترلها و مسئوليتها و اختيارات مربوطه جهت اقدام در مورد محصول نامنطبق ايجاد گردد.
8-3
پاراگراف 2
(ا)
در صورت مقتضي سازمان بايد در مورد محصول نامنطبق به يك يا چند طريق زير اقدام نمايد :
8-3
ت) جديد
(ا)
ت) اقدام متناسب با تاثيرات بالفعل يا تاثيرات بالقوه عدم انطباق ، هنگامي كه محصول نامنطبق بعد از شروع تحويل يا شروع استفاده تشخيص داده شود.
پاراگراف 3
انتقال به
سوابق ماهيت عدم انطباقها و هر نوع اقدامات بعدي ديگر كه انجام گرفته است از جمله اجازه هاي ارفاقي كسب شده بايد نگهداري شود (به بند 4-2-4 رجوع شود).
پاراگراف 4
پاراگراف 4 انتقال به پاراگراف 3
زماني كه محصول نامنطبقي اصلاح مي گردد بايد جهت اثبات انطباق با الزامات مورد تصديق مجدد قرار گيرد.
سوابق ماهيت عدم انطباقها و هر نوع اقدامات بعدي ديگر كه انجام گرفته است از جمله اجازه هاي ارفاقي كسب شده بايد نگهداري شود (به بند 4-2-4 رجوع شود).
پاراگراف 5
حالا ت) جديد
اقدام متناسب با تاثيرات بالفعل يا تاثيرات بالقوه عدم انطباق ، هنگامي كه محصول نامنطبق بعد از شروع تحويل يا شروع استفاده تشخيص داده شود.
8-4
ب
(ح) + (ا)
ب) انطباق با الزامات و يا خواسته هاي مربوطه به محصول (به بند 7-2-1 و 8-2-4 رجوع شود) ،
پ
(ا)
پ) ويژگيها و روند فرايندها و محصولات شامل فرصت هايي براي اقدام پيشگيرانه (به بندهاي 8-2-3 و 8-2-4 رجوع شود) ، و
ت
(ا)
ت) تامين كنندگان (به بند 7-4 رجوع شود).
8-5-2
پاراگراف 5
(ح) + (ا)
سازمان بايد براي رفع علت علل عدم انطباقها به منظور جلوگيري از وقوع مجدد آنها اقدام نمايد. اقدامات اصلاحي بايد متناسب با اثرات عدم انطباقهاي مورد مواجهه باشد.
8-5-2
ج
(ا)
ج) بازنگري اثربخشي اقدام اصلاحي انجام گرفته.
8-5-3
ث
(ا)
ث) بازنگري اثربخشي اقدام پيشگيرانه انجام گرفته.
پيوست الف
كامل
(ح) + (ا)
جهت بررسي ايزو 9001:2008 با ايزو 14001:2004 روزآمد گرديده است.
پيوست ب
كامل
(ح) + (ا)
جهت بررسي ايزو 9001:2008 با ايزو 9001:2000 روزآمد گرديده است.
 
باتوجه به جزئيات تغييرات فوق در موارد زير تغييرات مستنداتي و اجرايي قابل بررسي مي باشد.
1.        در بند 4-1 بحث واگذاري به غير از ديدگاه نوع و گستره كنترلها در مستندات و اجراء مورد توجه بيشتر قرار گيرد.
2.        مبحث بازيافت و يا وارهايي به غير در بند 7-2-1 در مستندات و اجراء مورد توجه قرار گيرد.

زمان ارسال 6:00 عصر | نظرات (0)

سايت هاي مفيد

با سلام به همه عزيزاني كه به اين وبلاگ مراجعه ميكنند.برخي از سايتهاي مفيد كه ميتواند در مورد مديريت سبز و مسائل زيست محيطي مورد استفاده قرار بگيرد در زير آورده ميشود.اميد كه مورد استفاده قرار گيرد.

مرکز اطلاع رسانی اتمسفر، آب و هوا و محیط زیست                                      www.ace.mmu.ac.uk                              
 - سازمان بهره وری آسیا                                                                        www.apo-tokyo.org                                                                                   
- انجمن مدیریت هوا و مواد زاید                                                                      www.awma.org                                                                           
- سازمان تغییرات جوی                                                           www.changingtheclimate.com                                                                   
 - مرکز توسعه اقتصاد محیط زیست                                                              www.ceedweb.org                                                         
- اکتشافات محیط زیستی                                                                            www.cotf.edu/ete                                                          
- مرکز توسعه پایدار و محیط زیست                                                               www.cenesta.org                                           
- انرژی ، محیط زیست و توسعه پایدار                                                        www.cordis.lu/eesd                                                                  
- مرکز اطلاعات بازیافت مواد ، کیفیت آب و محیط زیست                                   www.earth911.org                                   
 - موسسه سیاست زمین                                                                        www.earthpolicy.org                                                                        
- آژانس حفاظت محیط زیست ایالات متحده                                                             www.epa.gov                                                     
- نرم افزارهای محیط زیست                                                               www.ehsfreeware.com                                                              
 - آلودگی ناشی از زباله ها                                                                    www.filthymess.com                                                              
- سازمان کشاورزی و خواربار جهانی                                                             www.fao.org/SD                                                                   
- صندوق تسهیلات جهانی محیط زیست                                                           www.gefweb.org                                                            
- مرکز بین المللی بررسی گرم شدن کره زمین                                       www.globalwarming.net                                                
 - مرکز بین المللی تجارت و توسعه پایدار                                                            www.ictsd.org                                                          
- موسسه انرژی و توسعه پایدار                                                              www.iesd.dmu.ac.uk                                              
- موسسه بین المللی محیط زیست و توسعه                                            www.iied.org/index.html                                            
- اتحادیه جهانی حفاظت                                                                                  www.iucn.org                                                                                 
- انجمن ملی هوای پاک و حفاظت از محیط زیست                                             www.nsca.org.uk                                               
- انجمن ملی علوم و محیط زیست                                                            www.ncseonline.org                                                                     
- انجمن سلطنتی آلودگی محیط زیست انگلستان                                                  www.rcep.org.uk                                           
- انجمن حفاظت از محیط زیست دریاها                                                   www.seashepherd.org                                                            
- سازمان ملل متحد                                                                                         www.un.org                                                                                                    
- برنامه توسعه سازمان ملل متحد                                                                     www.undp.org                                                                     
- برنامه محیط زیستی سازمان ملل                                                                   www.unep.org                                                                                
 - سازمان بهداشت جهانی                                                                                www.who.int                                                                                                 
- سازمان جهانی هواشناسی                                                                              www.wmo.ch                                                                                           
- شورای جهانی انرژی                                                        www.worldenergy.org/wec-geis                                                                       
- مجمع تغییرات آب و هوا سازمان ملل متحد                                                        www.unfccc.int
- دوول پانل تغییرات آب و هوایی بین دولتها                                                            www.ipcc.ch                                                                            
- مجمع تنوع بیولوژیکی                                                                                   www.cbd.int                                                                                                     
 - سازمان محافظت از کویرزدایی                                                                     www.unccd.in                                                                                          
- سازمان دریاهای بین المللی                                                                            www.imo.org                                                                                          
- کمسیون اقتصادی آسیا و اقیانوسیه سازمان ملل                                         www.greengrowth.org                                                  
- سازمان توریست جهانی                                                                           www.unwto.org                                                                                         
- سازمان هوایی غیرنظامی بین المللی                                                                  www.icao.int                                                                         
- برنامه غذایی جهان                                                                                     www.wfp.org                                                                                                       
- برنامه اسکان سازمان ملل متحد                                                             www.unhabitat.org                                                                          
- کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل متحد                                                     www.unctad.org                                                                   
-دپارتمان موضوعات اجتماعی و اقتصادی سازمان ملل متحد    www.un.org/esa/desa/climatechange
- سازمان توسعه صنعتی سازمان ملل متحد                                                         www.unido.org                                                                     
- وجوه بین المللی توسعه کشاورزی                                                        www.ifad.org/climate                                                                  
 - استراتژی بین المللی تعدیل حوادث                                                             www.unisdr.org                                                                             
 
 
 
 
 

زمان ارسال 5:37 عصر | نظرات (0)

دولت سبز

برخي از عزيزاني كه به اين وبلاگ مراجعه كرده و ما را مورد لطف خود قرار داده سئوالاتي در خصوص مديريت سبز ودولت سبز داشته اند .كه اين حقير جهت اطلاع رساني موضوع دولت سبز كه بر اساس اصل پنجاهم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران پيش بيني شده است در زير به نظر اين عزيزان آورده ميشود .جهت آشنايي بيشتر موضوع دولت سبز و مديريت سبز به دستورالعمل ها وراهنماي اجراي نظام محيط زيست و مديريت سبز از انتشارات سازمان محيط زيست ايران مراجعه شود.

دولت سبز
اصل پنجاهم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران :
 
درجمهوري اسلامي حفاظت محيط زيست كه نسل امروز و نسلهاي بعد بايد در آن حيات اجتماعي رو به رشدي داشته باشند وظيفه عمومي تلقي مي گردد از اين رو فعاليتهاي اقتصادي و غير آن كه با آلودگي محيط زيست يا تخريب غير قابل جبران آن ملازمه پيدا كند ممنوع است .
متن بند پ تبصره قانون بودجه سال 1382 :
جهت كاهش هزينه هاي جاري دولت . اعمال سياست هاي مصرف بهينه منابع . حفاظت از منابع پايه و محيط زيست كليه دستگاه هاي اجرايي و شركتهاي دولتي براي اجراي برنامه مديريت سبز شامل مديريت مصرف انرژي .آب . مواد اوليه و تجهيزات (شامل كاغذ) كاهش مواد زائد جامد و بازيافت آن (در ساختمانها و وسائط نقليه) طبق آئين نامه اي كه توسط سازمان حفاظت محيط زيست و سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور تهيه و به تصويب هيات وزيران خواهد رسيد اقدام خواهند نمود . سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور اعتبارات لازم براي استقرار نظام مديريت سبز را در رديف بودجه دستگاه ها پيش بيني خواهد نمود .
واژگان كليدي دولت سبز :
1- دولت سبز: دولتي است كه در اركان و عناصر آن نگاه هوشمندانه به كار و فعاليت نهدينه شده و در پرتو آن مصارف انرژي . آب . كاغذ . مواد مصرفي و ... براي توليد كالاها و خدمات مورد نياز جامعه بهينه شده و حفاظت از محيط زيست در جهت تحقق اهداف توسعه پايدار جامعه مورد تاكيد و عمل قرار گيرد .
2- مديريت سبز : مجموعه اي از مطالعات و اقدامات جامع . هدفمند و مستمري است كه در سطوح مختلف دستگاه هاي دولتي صورت مي گيرد تا وضعيت موجود سازمان را در جهت نيل به وضعيت دولت سبز ارتقاء و تداوم بخشد .
3- گروه سبز : تشكلي است از مسئول و اعضاء كار گروه تخصصي مديريت سبز در دستگاههاي اجرائي . ادارات . شركتهاي دولتي . سازمانهاي دولتي و ... از افراد آگاه به اصول پايه زيست محيطي و با هدف نظارت بر صرفه جوئي و كاهش مصارف روزمره زير نظر بالاترين مقام اجرائي سازمان تعيين مي شوند .
4- ايستگاه سبز : قفسه اي است با فضاهاي بسته و مشخص جهت نگهداري مواد تفكيك شده توسط كاركنان كه در مسيرهاي پرتردد ساختمانهاي اداري و مطابق دستورالعملهاي ارائه شده تحت نظارت " گروه سبز" ايجاد مي گردد . مواد و كالاهاي تفكيك شده از اين ايستگاهها توسط نظافتچي يا مسئول آبدارخانه سازمانها و مراكز مورد نظر به اتاق سبز منتقل خواهد شد .
5- اطاق سبز : يك فضاي بسته در داخل محوطه وزارتخانه ها يا سازمانها و مراكز مورد نظر ايجاد مي گردد درون اين اطاقها كانتيزهاي مشخص وجود دارد كه كليه مواد كالاهاي تفكيك شده از ايستگاههاي سبز به اين كانتيزها منتقل شده و سپس از اين اطاقها به مراكز سبز در هر شهر او يا مسئولين ذيربط شهرداري تحويل مي گردد .
6- مركز سبز: مركز سبز در هر شهر يا استان توسط مسئولين ذيربط شهرداري ايجاد مي گردد تا كليه كالاهاي تفكيك شده از مبداء از طريق اطاقهاي سبز به اين مراكز جهت بازيافت و استفاده مجدد منتقل گردد .
7- دستور كار 21: يكي از مهمترين مصوبات " اجلاس جهاني ريودوژانيرو" در سال 1992 دستور كار 21 مي باشد كه در 40 فصل تدوين گرديده است . اهداف اين دستور كار دستيابي به توسعه پايدار مي باشد .
8- اجلاس ريودوژانيرو: اين همايش جهاني كه اجلاس زمين نيز نام دارد در سال 1992 در كشور برزيل شهر ريودوژتانيرو با حضور 120 تن از سران دولتهاي جهان و تعداد كثيري از نمايندگان رسمي سازمانهاي جهاني تشكيل گرديد . يكي از نتايج مهم حاصل از اين اجلاس " دستور كار21" مي باشد .
9- اجلاس ژوهانسبورگ : ده سال پس از اجلاس زمين (در تابستان 2002) اجلاس "ريو + 10" در ژوهانسبورگ برگزار گرديد كه دستاوردهاي حاصل از اجلاس ريو را بررسي كند و در راستاي توسعه پايدار اقدامات وسيعي را پيگيري نمايد .
چرا دولت سبز؟
بند پ تبصره 20 قانون بودجه سال 1382 و نظام مديريت سبز در راستاي تحولات جهاني مربوط به مفاد Agenda 21 يا دستور كار 21 سازمان ملل متحد تهيه شده و علاوه بر پشتيباني مفاد دستور كار مزبور اهداف دولت جمهوري اسلامي ايران براي حفظ محيط زيست و كاهش هزينه ها و ارتقاء بهره وري و استفاده بهتر از امكانات موجود تعقيب مي كند .
قبل از هر چيز لازم است به چگونگي روند دستور كار 21 بطور كامل پرداخته شود .
توسعه پايدار و اجلاس ريودوژانيرو:
agenda به معني دستور كار و 21 به منزله ورود به قرن 21 يا سال 2000 ميلادي مي باشد . اجلاس زمين در تابستان 1992 (1371خورشيدي) در شهر ريودوژانيرو برگزار شد شركت كنندگان در اجلاس ريودوژانيرو در مورد چندين موضوع كاملا به توافق رسيدن كه يكي از آنها Agenda 21 بود كه خود در چهل فصل تدوين گرديده است و هدف اصلي آن رسيدن به توسعه پايدار مي باشد . سرفصلهاي دستور كار 21 عبارتنداز : مقدمه . همكاريهاي بين المللي . مبارزه با فقر . تغيير الگوي مصرف . جمعيت و پايداري . حفظ و توسعه بهداشت انسان . اسكان پايدار بشر . تصميم گيري در زمينه توسعه پايدار . حفاظت از جو (اتمسفر) . مديريت پايدار منابع زميني . مبارزه با جنگل زدائي . مبارزه با بيابان زيستي . مديريت صحيح فن آوري زيستي . حفاظت و مديريت اقيانوس ها . حمايت و مديريت منابع آب فاضلابها . مديريت پسماندهاي راديواكتيو . تقويت نقش گروههاي عمده . زنان و توسعه پايدار . كودكان و نوجوانان در توسعه پايدار . تقويت نقش مردم بومي . تقويت نقش سازمانهاي غير دولتي . مقامهاي محلي (شهرداريها) . تقويت نقش كارگران و اتحاديه هاي كارگري . تقويت نقش تجارت و صنعت . جامعه علمي علم در خدمت توسعه پايدار . آگاهي عمومي و آموزشهاي حرفه اي . توانمند سازي براي توسعه پايدار . سازماندهي براي توسعه پايدار . اسناد حقوقي بين المللي . اطلاعات براي تصميم گيري . عناوين فوق الذكر از كتابچه " دستور كار 21 به زبان ساده" كه توسط برنامه عمران سازمان ملل متحد UNDP در بهار 1381 انتشار يافته و به فارسي نيز ترجمه گرديده ارائه شده است .
 
اصول كلي دستور 21 :
اصول كلي دستور كار 21 جهت دستيابي به توسعه پايدار در تمامي ابعاد مي باشد و راه حل ها و طرز تفكرهاي پايدار كه دردراز مدت قابل اجرا هستند را توصيه مي نمايد .
همچنين بر اين موضوع تكيه دارد كه كليه آحاد مردم در تمامي جوامع و كشورهاي سراسر كره خاكي بايستي تغييرات لازم را همزمان انجام دهند تمام كارهايي كه بايد صورت پذيرد احتياج به زمان دارد و همه بايد در جهت سازماندهي به اين مسئله جهاني اقدام لازم را به عمل آورند و از همين امروز آغاز كنند . در اجراي دستور كار 21 با توجه به تاكيد بر نيروهاي مردمي تحت پوشش تشكلهاي غير دولتي NGOs نقش ويژه اي به شهرداريها به عنوان مقامات محلي تفويض شده است كه در راستاي اهداف توسعه پايدار حمايتهاي لازم را انجام دهند . جهت اطلاع بيشتر به آدرس سامانه مربوطه مراجعه شود :
www.agenda21forum.org
نمونه اجرا شده دستور كار 21 :
همزمان با اجلاس جهاني ريودوژانيرو گروهي از كشورها اقدام به اجرائي نمودن دستور فوق نمودن و در عمل دولتها با همكاري NGO ها نسبت به رفع معضلات محلي در محورهاي دستور كار 21 اقدامات مختلفي به عمل آوردند كه از جمله آنها مي توان به تجربه كشور سوئد اشاره نمود . كه با برپائي يك نمايشگاه ساده از كالاها توليدات . خدمات و كليه جزئياتي كه گوياي همه جانبه agenda21 باشد اقدام به ايجاد ويترين زيست محيطي سوئد تحت عنوان EKocentrum نموده اند با توجه به قرار گرفتن اين اقدام اجرائي در چهارچوب كامل دستور كار 21 مقامات سوئد اين مركز اكولوژيكي را دائمي اعلام نمودن و در كليه جهات مصوب اجلاس ريو آن را گسترش داده اند . امروزه مركز اكولوژيكي سوئد آئينه شفاف از توصيه هاي آن اجلاس هست كه مي تواند الگوي براي كليه كشورهاي علاقمند باشد .
اجلاس ژوهانسبورگ:
ده سال پس ازكنفرانس جهاني ريودوژانيرو با توجه به ورود به هزاره سوم ميلادي در شهريورماه 1381 (سپتامبر2002ميلادي) همايش "Rio+10" با حضور بيش از يكصد هزار نفر از سراسر جهان و به عنوان عظيم ترين الاس بشر در ژوهانسبورگ برگزار گرديد . در اجلاس سران در ژوهانسبورگ علاوه بر تاكيد بر مصوبات اجلاس "ريو" بار ديگر با حضور سران كشورهاي جهان مهمترين نتايج حاصل كه در راستاي بهبود زندگي مردم فقير رفع معضلات مختلف و جلوگيري از تخريب محيط زيست جهان اتخاذ شد به شرح ذيل خلاصه مي گردد :
تعهدات جهانيان
آب و ترويج اصول بهداشتي
- تعه نسبت به اينكه تا سال 2015 تعداد افرادي كه دسترسي به خدمات بهداشتي و آب آشاميدني ندارند به نصف تقليل يابد .
بهداشت و محيط زيست انساني
كشورهاي متعهد شده اند كه تاسال 2020 تركيباتي از مواد شيميائي را توليد كنند كه به بهداشت و محيط زيست انساني لطمه نزند .
- تعهد كشورها بر كسترش همكاري در جهت كاهش آلودگي هوا .
- تعهد كشورها تا سال 2010 براي بهبود وضعيت دسترسي كشورهاي در حال توسعه به موادي كه قابليت جايگزيني مواد شيميائي مخرب لايه اوزن را داشته باشند .
««دولت سبز‌»»
·       صرفه جوئي انرژي
·       صرفه جوئي آب
·       صرفه جوئي كاغذ
·       حمل و نقل بهينه
·       كاهش و بازيافت پسماندها
عنوان دولت سبز كه با نام عام تر در حكومت سبز كمتر از يك دهه توسط كشورهايي كه هده توسعه پايدار و راهبرد پيشگيري بجاي مداوا را در برابر مسائل زيست محيطي انتخاب نموده اند برگزيده شده است . با توجه به اهميت مسائل زيست محيطي و لزوم همكاري تمام ارگانهاي جهت دستيابي به محيطي سالم سازمان مديريت و برنامه ريزي تبصره 20 قانون بودجه سال 82 كل كشور را به محيط زيست و منابع طبيعي و بند پ اين تبصره را به مديريت سبز در بخش دولتي(دولت سبز) به عنوان سر مشقي براي ديگر بخشهاي كشور اختصاص داد بر اساس بند پ تبصره 20 قانون بودجه سال 82 كل كشور جهت كاهش هزينه هاي جاري دولت ، اعمال سياستهاي مصرف بهينه منابع حفاظت از منابع پايه و محيط زيست ، كليه دستگاههاي اجرائي و شركتهاي دولتي براي اجراي برنامه مديريت سبز شامل مديريت مصرف ، انرژي ، آب ، مواد اوليه و تجهيزات ( شامل كاغذ) ، كاهش مواد زائد جامد و بازيافت آن( در ساختمانها وسايل نقليه) طبق آيين نامه اي توسط سازمان حفاظت محيط زيست و سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور تهيه و به تصويب هيات وزيران خواهد رسيد . سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور اعتبارات لازم براي بودجه دستگاه پيش بيني خواهد نمود .
آئين نامه اجرائي بند پ تبصره(20) قانون بودجه سال 1382 كل كشور :
ماده 1 :
دستگاههاي ملي و استاني موظفند اعبارات برنامه نظام محيط زيست و مديريت سبز را صرف اجراي فعاليتهاي زير نمايند :
الف) استقرار نظام مديريت محيط زيستي شامل آموزش ، جلب مشاركت كاركنان ، شناسائي مواردي كه نياز به اصلاح دارند ، برنامه اجرايي رفع آنها ، مميزي و گزارشدهي .
ب) صرف حداكثر(15 درصد) از اعتبارات برنامه مزبور براي اطلاع رساني و توير افكار كاركنان دستگاههاي اجرايي :
پ) كاهش مصرف حامل هاي انرژي از طريق ترميم ساختمانها و استفاده از وسايل و تجهيزات كم مصرف ، انرژي هاي نو ، اصلاح روشهاي حمل و نقل با هدف كاهش مصرف سوخت و استفاده از گاز طبيعي .
ت) كاهش مصرف آب با استفاده از فناوريهاي مناسب و اصلاحات لازم .
ث) كاهش مصرف كاغذ و ساير مواد مصرفي با توجه به نوع فعاليت دستگاه ها( استقرار نظام مكاتبات رايانه اي) .
ج) بهبود نظام تعمير و نگهداري وسايل تجهيزات .
چ) خريد كالاهاي غير مصرفي بادوام .
ح) بازيافت ضايعات تص
 مقدمه :
حدود چهار دهه است كه موضوع حفاظت و صيانت از محيط زيست و استفاده بهينه از منابع خدادادي در كانون توجهات دولتمردان و سياستگذاران سراسر جهان قرار گرفته است. رشد روز افزون جمعيت و افزايش تقاضا و مصرف مواد اوليه، انرژي ، سوخت و ... باعث خسارتها و صدمات جبران ناپذيري به محيط زيست شده است. بهمين دليل نظام مديريت سبز و محيط زيست (دولت سبز) در راستاي صرفه جويي بهينه در منابع دستگاه هاي دولتي ، حفظ محيط زيست و كمك به تحقق توسعه پايدار از اوايل سال 1382 توسط هيات محترم وزيران در قالب بند "پ" تبصره 20 قانون بودجه كشور مورد تصويب قرار گرفت و سازمان حفاظت محيط زيست بعنوان دبيرخانه دولت سبز انتخاب گرديد.
ماده 66 قانون برنامه چهارم خود سند ديگري بر عزم دولت محترم در بهينه سازي مصرف مواد اوليه و انرژي مي باشد. از اين رو دبيرخانه كميته دولت سبز مستقر در دفتر ارزيابي زيست محيطي معاونت محيط زيست انساني سازمان از سال 1382 تاكنون فعاليت هاي بسياري را در جهت نيل به اهداف دولت سبز انجام داده كه در شماره هاي بعدي خبرنامه به آگاهي همكاران عزيز و محترم خواهد رسيد. از نظرها ، انتقادها و پيشنهادهاي شما عزيزان در اين خصوص استقبال كرده و اميد است در سال اتحاد اسلامي ، انسجام ملي نگرش گسترده اي را در جهت حفظ و صيانت از منابع پايه و مواد اوليه داشته باشيم.
 
دولت سبز :
دولتي است كه در اركان و عناصر آن نگاه هوشمندانه به كار و فعاليت نهادينه شده و در پرتو آن مصارف انرژي آب، كاغذ ، مواد مصرفي و ... براي توليد كالاها و خدمات مورد نياز جامعه بهينه شده و حفاظت از محيط زيست در جهت تحقق اهداف توسعه پايدار جامعه مورد تاكيد و عمل قرار گيرد.
 
مديريت سبز :
مجموعه اي از مطالعات و اقدامات جامع ، هدفمند و مستمري است كه در سطوح مختلف دستگاه هاي دولتي صورت مي گيرد تا وضعيت موجود سازمان را در جهت نيل به وضعيت دولت سبز ارتقاء و تداوم بخشد.
 
چرا دولت سبز :
آيين نامه اجرايي ماده (66) قانون برنامه چهارم توسعه و نظام مديريت سبز در راستاي تحولات جهاني مربوط به مفاد دستور كار 21 سازمان ملل متحد تهيه شده و علاوه بر پشتيباني مفاد دستور كار مزبور اهداف دولت جمهوري اسلامي ايران را براي حفظ محيط زيست، كاهش هزينه ها و ارتقاء بهره وري و استفاده بهتر از امكانات موجود تعقيب
مي كند.
 گروه سبز :
تشكلي است از مسئول و اعضاء كارگروه تخصصي مديريت سبز كه در دستگاه هاي اجرايي، ادارات، شركت هاي دولتي و ... از افراد آگاه به اصول پايه زيست محيطي و با هدف نظارت بر صرفه جويي و كاهش مصارف روزمره زير نظر بالاترين مقام اجرائي سازمان تعيين مي شود.
ايستگاه سبز :
قفسه اي است با فضاهاي بسته و مشخص جهت نگهداري مواد تفكيك شده توسط كاركنان، كه در مسيرهاي پرتردد ساختمان هاي اداري و مطابق دستورالعمل هاي ارائه شده تحت نظارت "گروه سبز" ايجاد مي گردد. مواد و كاغذهاي تفكيك شده از اين ايستگاه ها توسط نظافتچي يا مسئول آبدارخانه سازمان ها و مراكز مورد نظر به " اطاق سبز" منتقل خواهد شد.
ماده 66- دولت سبز در برنامه چهارم توسعه اقتصادي ، اجتماعي و فرهنگي :
هيات وزيران در جلسه مورخ 3/4/1386 ، بنا به پيشنهاد شماره 99743/100 مورخ 15/6/1385 سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور و به استناد ماده (66) قانون برنامه چهارم توسعه كشور، آيين نامه اجرايي ماده يادشده را به شرح زير تصويب نمود.
×          آيين نامه اجرايي ماده 66 قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران
ماده 1- دستگاه هاي ملي و استاني موظفند اعتبارات برنامه محيط زيست و مديريت سبز را صرف اجراي فعاليت هاي زيست محيطي در جهت كاهش مصرف منابع نمايند.
ماده 2- دستگاه ها و شركت هاي دولتي بر اساس امكانات و اهميت فعاليت هاي مرتبط ، اولويت هاي سالانه خود را تعيين و در ابتداي سال به سازمان حفاظت محيط زيست اعلام نمايند.
ماده 3- به منظور انتقال سريع تجربه هاي موفق داخلي و خارجي ، در اختيار گذاردن فناوري هاي مناسب ، برنامه هاي اجرايي موارد مختلف و ديگر موارد، سامانه دولت سبز توسط سازمان حفاظت محيط زيست طراحي و اجرا مي شود.
ماده 4- رؤساي دستگاه هاي اجرايي موظفند هرشش ماه گزارش پيشرفت كار را به سازمان حفاظت محيط زيست ارسال نمايند تا پس از ارزشيابي بر اساس شاخص ها و جمع بندي به هيأت دولت ارائه شود.

زمان ارسال 5:33 عصر | نظرات (1)

۹ اردیبهشت ۱۳۸۸

طرح رتبه بندي100 شركت برتر ايران

 

طرح رتبه بندي 100 شركت برتر ايران

 

 

سازمان‌مديريت‌صنعتي فهرست صد شركت برتر سال 1386 (IMI-100) را براي يازدهمين سال متوالي آماده انتشار نموده است. اين فهرست با الهام از رسالت سازمان با فراهم نمودن آمار و اطلاعات شفاف و مفيد در مورد بنگاه‌هاي اقتصادي كشور، فضاي روشن‌تري از كسب و كار اقتصادي كشور ارايه مي‌دهد و به مديران، سياستگذاران و پژوهشگران، ياري مي‎رساند تا شناخت و درك دقيقتري از مقياس، ساختار مالي و اقتصادي صنايع و بنگاه هاي اقتصادي بزرگ كشور بيابند.

فهرست صد شركت برتر، مجموعه اي متعلق به شركتهاي بزرگ ايراني است. دليل اينكه در فهرست صد شركت برتر ايران، بر روي شناسايي آرايش بنگاههاي بزرگ كشور در كنار يكديگر تمركز شده است، اين است كه نگاه كلان ملي در شكل گيري اين فهرست مد نظر سازمان مديريت صنعتي بوده است. به عبارت ديگر، از آنجايي كه رونق و ركود بزرگترين شركتهاي ايران، به دليل وجود ارتباطات گسترده پسين و پيشين به سرعت در كليه سطوح اقتصاد كشور آثار خود را بروز خواهد داد، سازمان مديريت صنعتي با تهيه اين فهرست تلاش نموده است كه تصويري سالانه و متكي به آمارهاي كمي قابل اعتماد، از چگونگي تغييرات در آرايش بنگاههاي بزرگ كشور و صنايع و فعاليتهاي اقتصادي مختلف در كنار يكديگر ارايه دهد. پويايي، تداوم و تسريع روند توسعه بنگاه‌هاي اقتصادي و در پي آن كل اقتصاد كشور در گرو شناخت كامل و صحيحي از نقاط قوت و ضعف فعاليت‌هاي اقتصادي بنگاه هاي كشور است و از آنجايي كه قوت و ضعف مفاهيم نسبي هستند كه بر مبناي مقايسه استوار مي باشند در اين فهرست با مقايسه صنايع و بنگاه هاي اقتصادي كشور با يكديگر زمينه اي فراهم مي شود كه مي تواند راهنماي مفيدي براي مديران و سياستگذاران و سرمايه گذاران باشد و منجر به تحقيقات پژوهشگران در جهت شناخت فضاي كسب و كار از زوايايي تازه گردد.

تغييراتي كه به طور دائم در سالهاي گذشته در اين تصوير روي داده است و يا در حال شكل گيري است، مي تواند از زواياي مختلف استلزام ها يا استنتاج هاي متفاوتي براي بيننده داشته باشد. در حاليكه سقوط تدريجي رتبه هاي شركتهاي فعال در يك صنعت در يك روند چند ساله، براي سرمايه گذار داخلي يا خارجي علامت عدم توجيه سرمايه گذاري يا افزايش هزينه فرصت است. براي سياستگذار اقتصادي اين اتفاق ممكن است علامت تلاش براي چاره جويي يا شناسايي مشكل باشد؛ در حاليكه جابه جايي رتبه ها در فهرست صد شركت برتر براي پژوهشگران زمينه اي براي تحقيق علمي است. براي مدير بنگاهي كه در ميان صد شركت برتر قرار گرفته است، اين تغييرات رتبه مي تواند نشانه اي براي بازنگري در عملكرد و شناسايي نقاط قوت و ضعف باشد و ...

اين نگاه كلان و ملي، در كنار توجه به خواسته هاي ذينفعان طرح از يك سو و از سوي ديگر توجه به ميزان دسترسي به آمارهاي كمي قابل اتكاء و ماهيت رتبه بندي و نسبي بودن فهرست از سوي ديگر، باعث مي شود نوع شاخصهاي مورد استفاده در رتبه بنديها، در راستاي هدف طرح گزينش و تدقيق شود. بر اين اساس، در گام اول، فهرستي كه به مقايسه شركتها و فعاليتهاي اقتصادي از بعد كلان و ملي مي پردازد و هدف آن ارايه تصويري از چگونگي آرايش بنگاه هاي اقتصادي در فضاي كسب و كار ايران است، فهرستي عمومي است. در واقع در اين فهرست تمامي فعاليتهاي اقتصادي اعم از خدماتي، صنعتي و ... كه در مفهوم عام خود مي توانند رقيب يكديگر در تخصيص منابع جامعه باشند، در كنار يكديگر حضور خواهند داشت. در گام دوم، براي گزينش صد شركت برتر ايران معيار فروش مبناي انتخاب قرار گرفته است. رقم فروش در مورد كليه شركتها رقم فروش خالص و در مورد بانكها و موسسات مالي جمع درآمد مشاع و غيرمشاع است. در گام بعد اين شركتهاي منتخب از زواياي مختلف با شاخصهاي متعددي كه در ادامه مورد اشاره قرار مي گيرد، مورد مقايسه قرار گرفته اند.

ميزان اثرگذاري فعاليت يك بنگاه اقتصادي در ابعاد اقتصاد ملي، رابطه مستقيمي با ميزان فروش شركت دارد. فروش شركت، ميزان تعامل بنگاه را با ساختار اقتصادي كشور نشان مي‌دهد و هر چه بنگاهي تعامل بيشتري با ساير اجزاء اقتصادي داشته باشد، رونق و ركود آن اهميت بيشتري مي يابد. بنابراين انتخاب و رتبه‎بندي شركت ها براساس شاخص "حجم فروش" از منطق اقتصادي و مديريتي برخوردار است. اصولا موضوع "رشد شركتها" اهميت و جايگاه ويژه‎اي در اقتصاد و مديريت دارد. "فروش"، مهمترين خروجي نهايي شركت‎ تجاري است و به خصوص ، "روند فروش"، نتيجه تعامل بسياري از عوامل كمي و كيفي، دروني و بيروني شركت را نشان مي‎دهد و بالاخره اينكه، ورود به عرصه رقابت جهاني تنها براي شركت‎هاي بزرگ (با فروش بالا) ميسر است.

اين مقايسه و رتبه بندي بر اساس اطلاعات مالي مندرج در صورتهاي مالي شركت ها مي باشد كه در پاسخ به فراخوان عمومي و مكاتبات مستقيم و پي گيري هاي متعدد بعدي بدست آمده است كه در اينجا از همكاري كليه شركت هايي كه در اين طرح همكاري نموده‌اند سپاسگذاري مي‌شود. 

پس از گزينش و رتبه بندي شركت ها بر اساس شاخص فروش، اين شركتها بر اساس شاخص‌هاي اندازه و رشد شركت، سودآوري و عملكرد، صادرات، شاخص‌هاي نقدينگي، بدهي و شاخص‌هاي بازار مقايسه و رتبه‌بندي مي شوند. اين شاخص ها عبارتند از:

1- رشد فروش

2- فروش سرانه

3- رشد فروش سرانه

4- دارايي

5- رشد دارايي

6- تعداد كاركنان

7- رشد اشتغال

8- سودآوري

9- رشد سود

10- بازده فروش

11- بازده دارايي

12- بازده ارزش ويژه

13- گردش دارايي

14- نسبت مالكانه

15- صادرات

16- صادرات سرانه

17- نسبت جاري

18- نسبت خالص جريان وجوه ناشي از عمليات به فروش

19- نسبت خالص جريان وجوه ناشي از عمليات به سود عملياتي

20- نسبت بدهي

21- نسبت پوشش هزينه بهره

22- ارزش بازار

23- بازده بازار حقوق صاحبان سهام

   روش‎شناسي گزينش شركت‎ها :

1- واحد آماري IMI-100، شركت است؛ شركت‌هايي كه در دفتر ثبت شركت‌ها به عنوان يك شخصيت حقوقي ثبت شده و داراي شماره ثبت باشند، در تهيه فهرست شركت‌هاي برتر ايران منظور شده‌اند. بنابراين، واحدهاي اقتصادي كه فاقد شخصيت حقوقي هستند در فهرست قرار نمي‌گيرند.

2- در مواردي كه يك شركت، آن ميزان از سهام شركت‌هاي ديگر را در اختيار داشته باشد كه بتواند مديريت آنها را به عهده گيرد، شركت مادر (Holding Company) محسوب مي شود. شايان ذكر است كه شركت‌هايي از اين نوع، با پسوند "هولدینگ" در فهرست مشخص شده‌اند. شرايطي كه براي ورود اين نوع شركت‌ها به فهرست فوق لازم است عبارت است از:

• شركت مادر به صورت يك شخصيت حقوقي در دفتر ثبت شركت‌ها به ثبت رسيده‌باشد؛

• صورتهاي مالي خود را به صورت تلفيقي تهيه كرده باشد؛

• ترازنامه و سود و زيان تلفيقي ارائه شده توسط حسابرس مورد تاييد قرار گرفته باشد.

3- در فهرست IMI-100 دو نوع شركت با دو ماهيت متفاوت منظور گرديده‌اند. يكي شركتهاي توليدي، كه باخريد مواد اوليه و تبديل آن به كالاي ساخته شده فعاليت مي كنند. در اين شركت ها بخش قابل توجهي از فروش دربرگيرنده مواد اوليه مصرف‌شده است. بنابراين، نسبت ارزش افزوده به فروش در اين شركت ها پايين است. شركت‌هاي خودروسازي، توليد فولاد، پتروشيمي، مواد غذايي و … از جمله اين شركت‌ها هستند. دوم، شركت‌هاي خدماتي كه به‌طور عمده به ارائه خدمات بانكي، بيمه و يا سرمايه گذاري مشغولند. شركت هاي خدماتي، از آنجا كه داراي مواد اوليه به شكل شركت‌هاي نوع اول نيستند، از ارزش افزوده بالايي نسبت به فروش برخوردارند و لذا به ازاي هر واحد فروش، ارزش افزوده بيشتري توليد مي‌كنند. عليرغم تفاوت فروش اين شركت‌ها، هر دو گروه در فهرست عمومي IMI-100 وجود دارند و طبعاً محققين و ساير استفاده‌كنندگان اين فهرست تفاوت اين دو نوع شركت را مورد توجه قرار خواهند داد. لازم به ذکر است که در فهرست‎هاي مشابه بين المللي، مثل Fortune 500 كه هر ساله شركتهاي برتر جهان را ارائه مي‌كند نیز اين دو نوع شركت در يك فهرست كلي قرار گرفته اند.

4- براي تاييد آمارهاي ارسالي به سازمان مديريت صنعتي از شركت‌ها خواسته شده‌است كه اطلاعاتي را ارسال نمايند كه به تاييد حسابرس قانوني رسيده‌باشد. ضمناً بيشتر شركت‌هاي مندرج در فهرست، يا در فهرست بورس اوراق بهادار تهران حضور دارند و يا تحت پوشش يكي از سازمانهاي دولتي (همانند سازمان گسترش و نوسازي صنايع ايران، بنيادها و …) مي‎باشند كه با دريافت اطلاعات از واحدهاي ستادي و مقايسه با اطلاعات ارسالي از طرف شركت‌ها كنترل نهايي انجام گرفته‌است. در عين حال، در صورتي كه ارقام يك شركت به طور غيرمعمول تغيير كرده‌باشد، به صورت موردي بررسي‌هاي لازم در مورد آن صورت گرفته‌است.

5- در فراخوان عمومي طرح IMI-100 از تمامي شركت هاي با فروش بيش از 200 ميليارد ريال دعوت شد كه اطلاعات خود را به دفتر طرح IMI-100 ارسال نمايند. از اين شركتها،100 شركت اول بر اساس بيشترين ميزان فروش انتخاب شده و همين 100 شركت، مبناي رتبه‌بندي ساير شاخص‌ها نيز قرار گرفته‌اند.

6- از آنجا كه فروش، متغير اولیه در گزینش شرکت های IMI-100 است و تغييرات آن به طور عام به ساختار بازار و تحولات مديريتي مرتبط شده‌است، شركتهايي كه داراي انحصار كامل هستند، در فهرست منظور نشده‎اند. فرض بر اين است كه در شركت هاي انحصاري (انحصار كامل)، ارتباط بين مديريت و فروش ضعيف است. نمونه اين شركت ها، هر چند كه تعداد آنها بسيار اندك است، شركت ملي نفت، شركت ملي گاز، شركت مخابرات و سازمان غله و پالايشگاهها مي‌باشند. گذشته از بحث انحصار، دريافت اطلاعات ازاين شركت‌ها بسيار مشكل است و درج آنها در فهرست IMI-100 احتمال تعويق انتشار فهرست را افزايش مي‌دهد.

7- در فهرست IMI-100، براي رتبه‌بندي شركت‌ها از جامعه ثابت آماري بر اساس بانك اطلاعاتي سال جاري استفاده شده‌است. اين امر بدين معني است كه معيار اصلي رتبه‌بندي شركتها و انتساب رتبه به آنها براي سال جاري و سال گذشته، اطلاعاتي است كه شركتها در سال جاري ارسال نموده‌اند. بنابراين، اگر شركتي در سال 1384 براي اولين‌بار اقدام به ارسال اطلاعات براي شركت در طرحIMI-100 نمايد، با توجه به اطلاعات مربوط به سالهاي گذشته آن، در فهرست آن سالها نيز وارد مي‎شود. به عبارت ديگر فهرست سال گذشته در سال جديد روزآمد مي‌گردد. اين مساله در مورد شركتهايي كه صورتهاي مالي خود را تجديد ارزيابي مي‎كنند نيز انجام مي‎شود.

همكاران طرح

همكاران طرح در سال 87 عبارتند از:

 مجري طرح: مجيد درويش

 مشاوران و كارشناسان: رسام مشرفي، دكتر سعيد قرباني، سعيد شيرزادي، ژاله ميرزايي و شيوا مرعشي

 منشي مسؤول طرح: سارا پناهي

 

 

 

 


 

رتبه بندي صد شركت برتر ايران از نظر ميزان فروش (ميليارد ريال)

تغيير رتبه

رتبه 1385

رتبه 1386

نام شركت

فروش 1386

فروش 1385

0

1

1

سازمان توسعه و نوسازي معادن و صنايع معدني ايران (هولدينگ)

5,98784

5,75543

0

2

2

شركت ايران خودرو (هولدينگ)

6,80260

1,74298

1

4

3

شركت ملي صنايع پتروشيمي (هولدينگ)

6,69450

1,42373

1

3

4

شركت سايپا (هولدينگ)

7,54998

5,51574

1

6

5

بانك ملي ايران (هولدينگ)

1,41527

6,34649

1-

5

6

شركت طراحي مهندسي و تامين قطعات ايران خودرو - ساپكو

3,40991

9,34902

1

8

7

شركت فولاد مباركه اصفهان

2,31720

8,220358

1-

7

8

بانك صادرات ايران (هولدينگ)

7,29871

6,23502

1

10

9

بانك پارسيان (هولدينگ)

8,28229

6,17391

1-

9

10

بانك ملت (هولدينگ)

1,27740

9,21829

5

16

11

شركت ارتباطات سيار

2,26002

1,15418

1

13

12

بانك سپه (هولدينگ)

9,23831

9,15990

2

15

13

بانك تجارت

5,22717

3,15597

0

14

14

شركت پتروشيمي بندرامام

7,22492

6,15906

4-

11

15

شركت بيمه ايران

1,19779

4,17249

4-

12

16

شركت ملي صنايع مس ايران

1,19403

7,16921

3

20

17

بانك مسكن (هولدينگ)

2,17888

9,12524

3

21

18

شركت ذوب آهن اصفهان

9,17815

3,12077

5

24

19

كشتيراني جمهوري اسلامي ايران (هولدينگ)

7,17197

5,10365

1-

19

20

بانك كشاورزي (هولدينگ)

7,16706

3,12525

4-

17

21

شركت مهندسي مشاور سازه گستر سايپا

4,16454

0,14896

4-

18

22

شركت مبنا (هولدينگ)

9,14161

5,13562

3

26

23

شركت پتروشيمي بوعلي سينا

2,11641

2,9459

4

28

24

شركت فولاد خوزستان

0,11429

6,9101

2-

23

25

شركت توليدي موتورگيربكس و اكسل سايپا – مگاموتور

2,11213

4,10700

1

27

26

شركت سرمايه گذاري بانك ملي ايران (هولدينگ)

6,10673

5,9292

5-

22

27

ايران خودرو ديزل (هولدينگ)

9,10286

0,11577

2

30

28

شركت توسعه صنايع بهشهر (هولدينگ)

9,9788

0,6974

4-

25

29

شركت مبنا بين الملل FZE

7,9729

2,9612

11

41

30

بانك اقتصاد نوين (هولدينگ)

1,9633

8,4491

18

49

31

شركت ايران خودرو خراسان

8,9434

2,4070

60

92

32

شركت سرمايه گذاري پارس آريان (هولدينگ)

1,9304

1,2100

 

 

33

شركت پتروشيمي برزويه

1,8596

0

2-

32

34

شركت سرمايه گذاري صندوق بازنشستگي كشوري

1,8105

0,6313

2

37

35

شركت زامياد (هولدينگ)

9,7429

3,5134

3

39

36

شركت صنايع شير ايران – پگاه (هولدينگ)

8,7074

1,4530

3-

34

37

شركت گسترش سرمايه گذاري ايران خودرو (هولدينگ)

6,6958

5,6202

53

91

38

بانك پاسارگاد

7,6746

0,2140

4

43

39

شركت لوله سازي اهواز

8,6528

6,4398

 

 

تغيير رتبه

رتبه 1385

رتبه 1386

نام شركت

فروش 1386

فروش 1385

4-

36

40

بانك صنعت و معدن (هولدينگ)

8,6469

2,5155

6-

35

41

شركت بيمه آسيا

6,6383

3,5614

2-

40

42

شركت به بخش

6,6352

4,4522

84

127

43

شركت پتروشيمي مارون

4,6340

9,1196

17

61

44

شركت صرافي ملي ايران

7,6240

5,3067

3-

42

45

شركت پتروشيمي اميركبير

2,6064

5,4451

8-

38

46

شركت پارس خودرو (هولدينگ)

5,5999

0,4886

1-

46

47

شركت صرافي اميد سپه

5,5987

6,4183

30

78

48

شركت گروه بهمن (هولدينگ)

1,5752

8,2544

16-

33

49

شركت پتروشيمي اراك

1,5519

5,6210

6

56

50

شركت سرمايه گذاري غدير (هولدينگ)

5,5390

6,3365

46

97

51

شركت سيمان فارس و خوزستان (هولدينگ)

2,5058

1,1922

4-

48

52

شركت گروه ملي صنعتي فولاد ايران

4,4993

6,4116

8-

45

53

شركت پتروشيمي شهيد تندگويان

8,4738

4,4189

7-

47

54

شركت بازرگاني پتروشيمي بين الملل

4,4698

8,4134

3-

52

55

شركت داروپخش (هولدينگ)

2,4683

0,3981

1

57

56

شركت صنايع الكترونيك – صا ايران (هولدينگ)

5,4604

5,3260

2

59

57

شركت گروه صنعتي سديد (هولدينگ)

4,4585

1,3149

 

 

58

شركت پتروشيمي زاگرس

2,4561

0

9-

50

59

شركت پتروشيمي خارگ

7,4487

9,4017

6-

54

60

شركت سرمايه گذاري البرز (هولدينگ)

5,4487

6,3725

10

71

61

شركت صنعتي بهشهر (هولدينگ)

3,4468

6,2831

9-

53

62

شركت سرمايه گذاري توسعه معادن وفلزات (هولدينگ)

5,4453

8,3772

52

115

63

شركت پتروشيمي پارس

5,4107

0,1445

9-

55

64

شركت توزيع داروپخش

2,4000

2,3503

5-

60

65

شركت مجتمع فولاد خراسان

9,3948

3,3070

4

70

66

شركت پارس دارو (هولدينگ)

1,3847

9,2854

12

79

67

شركت مهندسي و ساخت توربين مبنا – توكا

5,3828

4,2513

4-

64

68

شركت پخش رازي

4,3690

7,3011

7-

62

69

شركت تهيه و توزيع قطعات و لوازم يدكي ايران خودرو – ايساكو (هولدينگ)

0,3669

8,3048

16

86

70

شركت ايران ترانسفو (هولدينگ)

3,3565

1,2309

3-

68

71

موسسه مالي و اعتباري سينا

3,3484

6,2858

14-

58

72

شركت تراكتورسازي ايران (هولدينگ)

8,3434

9,3186

42-

31

73

شركت سايپا ديزل (هولدينگ)

2,3369

3,6383

0

74

74

شركت بيمه دانا

1,3332

8,2664

12

87

75

بانك كارآفرين

5,3331

4,2249

0

76

76

شركت پخش هجرت

8,3296

2,2659

10-

67

77

شركت سرمايه گذاري صنايع پتروشيمي (هولدينگ)

5,3289

0,2911

17

95

78

شركت سنگ آهن گل گهر

8,3254

8,2020

 

 

تغيير رتبه

رتبه 1385

رتبه 1386

نام شركت

فروش 1386

فروش 1385

7-

72

79

شركت آلومينيوم ايران – ايرانكو

9,3188

7,2830

5-

75

80

شركت نفت پاسارگاد

6,3108

9,2660

0

81

81

شركت بيمه پارسيان

9,3093

0,2469

19-

63

82

شركت پتروشيمي تبريز

3,3020

7,3012

11

94

83

شركت معدني و صنعتي چادرفو

0,2929

5,2073

1

85

84

شركت نفت بهران (هولدينگ)

1,2898

0,2328

1-

84

85

شركت بيمه البرز

8,2879

3,2357

13-

73

86

شركت مهندسي و ساخت تاسيسات دريايي ايران

3,2854

3,2745

5-

82

87

شركت فولاد آذربايجان

4,2849

7,2408

5

93

88

شركت ساخت ماشين آلات راه سازي ايران – هپكو (هولدينگ)

0,2792

2,2082

17

106

89

شركت خدمات دريايي تايدواتر خاورميانه (هولدينگ)

1,2734

9,1639

15

105

90

شركت پتروشيمي فن آوران

1,2549

1,1650

5

96

91

شركت صنايع مس شهيد باهنر

8,2450

9,1975

39

131

92

موسسه مالي و اعتباري مهر

0,2433

8,1145

32

125

93

شركت لوله سازي ماهشهر

8,2429

5,1235

5-

89

94

شركت سرمايه گذاري توكا فولاد (هولدينگ)

5,2427

6,2232

82

177

95

شركت بين المللي توسعه ساختمان (هولدينگ)

7,2351

9,678

80

176

96

شركت طراحي مهندسي و تامين قطعات تراكتورسازي تبريز

7,2348

2,684

32-

65

97

شركت توسعه معادن روي ايران (هولدينگ)

4,2317

4,2956

8-

90

98

گروه صنعتي قطعات اتومبيل ايران – ايپاكو (هولدينگ)

2,2311

3,2150

11-

88

99

شركت مهركام پارس

4,2268

4,2246

17-

83

100

شركت آلومينيوم المهدي

5,2238

5,2384

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


 

رتبه بندي صد شركت برتر دوم ايران از نظر ميزان فروش (ميليارد ريال)

تغيير رتبه

تغيير رتبه

رتبه 1385

رتبه 1386

نام شركت

فروش 1386

فروش 1385

-25

25

126

101

سنگ آهن مركزي ايران

2155.605

1200.7

-5

5

107

102

شركت مهندسي خدمات صنعتي ايران خودرو

2102.771

1610.2

3

-3

100

103

شرکت سيمان تهران (هولدينگ)

2100.809

1792.3

0

0

104

104

شركت تكادو (هولدينگ)

2086.755

1661.2

-15

15

120

105

شركت پتروشيمي رازي

2051.554

1308.6

3

-3

103

106

شركت تام ايران خودرو (هولدينگ)

2012.172

1676.8

-10

10

117

107

گروه صنعتي بارز (هولدينگ)

1978.954

1416

-4

4

112

108

شركت تعاوني خاص كاركنان ايران خودرو (هولدينگ)

1961.702

1545.2

-232

232

341

109

شركت بهمن ديزل

1933.137

215.3

0

0

110

110

شركت سرمايه گذاري صنايع شيميايي ايران

1914.303

1573

45

-45

66

111

شركت صنعتي دريايي ايران- صدرا

1898.925

2932.562

4

-4

108

112

شركت صنعتي محورسازان ايران خودرو

1868.13

1598.2

11

-11

102

113

شركت صنعتي نيرو محركه (هولدينگ)

1835.884

1679.6

-38

38

152

114

شركت كابلهاي مخابراتي شهيد قندي

1800.567

862.6

-111

111

226

115