تعالي سازماني

براي متعالي تر شدن از آنچه هستيم ، به دگرگوني ساختارها و رفتارها نيازمنديم.
15 - پیام , 20 - نظر

۲۳ اردیبهشت ۱۳۸۸

تغييرات اصلي OHSAS 18001:2007 نسبت به ويرايش قبلي

در دو مطلب قبلي تغييرات 2 استاندارد ايزو9001 وايزو تي اس 29001 با ويرايش جديد درج گرديد .اينك به تغييرات استاندارد اوساس 18001 توجه فرماييد.

تغييرات اصلي OHSAS 18001:2007 نسبت به ويرايش قبلي
 
·         در اين نسخه بر اهميت مقوله بهداشت تاكيد بيشتري شده است.
·         از اين پس OHSAS 18001 به عنوان يك استاندارد معرفي مي شود و ديگر در قالب يك مشخصه يا سند به آن اشاره نمي شود. اين موضوع افزايش ميزان پذيرفته شدن OHSAS 18001 را به عنوان مبناي استانداردهاي ملي در زمينه سيستمهاي مديريتي ايمني و بهداشت شغلي منعكس مي كند.
·         نمودار مدل برنامه ريزي ، اجرا ، بررسي ، اقدام تنها در بخش مقدمه به صورت كلي آن آورده شده و نمودارهاي مجزاي ابتداي هر بند اصلي حذف شده است.
·         منابع و ماخذ ذكر شده در بند 2 ، صرفا به مستندات بين المللي محدود شده است.
·         تعريفهاي جديد اضافه و تعريفهاي موجود اصلاح شده است.
·         كل متن استاندارد OHSAS همساني بسياري با استاندارد ISO 14001:2004 و سازگاري بيشتري با استاندارد                        ISO 9001:2000 يافته است.
·         اصطلاح ريسك قابل قبول جايگزين اصطلاح ريسك قابل تحمل شده است (به 3-1 مراجعه شود)
·         مفهوم حادثه در داخل تعريف رويداد گنجانده شده است (به 3-9 مراجعه شود)
·         اصطلاح شرايط مخاطره آميز ، از اين پس مفهوم وارد آمدن خسارت به دارائيها يا ايجاد مخاطره براي شرايط محيطي را در بر         نمي گيرد (به 3-6 مراجعه شود)
اكنون عقيده بر آن است كه اين قبيل خسارت را نمي توان مستقميا مربوط به سيستم مديريت ايمني و بهداشت شغلي ، كه موضوع مد نظر اين استاندارد OHSAS است ، دانست و اين مقوله به مديريت دارايي (Asset Management) مربوط است. در عوض بايد ريسك اينگونه خسارت را كه بر ايمني و بهداشت شغلي تاثيرگذار است ، طي فرايند ارزيابي ريسك سازمان شناسايي و توسط كنترل ريسك مناسب تحت كنترل قرار گيرد.
·         بندهاي 4-3-3 و 4-3-4 به منظور همساني با ISO 14001:2004 ادغام شده اند.
·         الزام جديد در رابطه با در نظر گرفتن سلسله مراتب اعمال كنترلها به عنوان بخشي از طرح ريزي ايمني و بهداشت شغلي اضافه شده است (به 4-3-1 مراجعه شود)
·         مديريت تغيير با شفافيت بيشتري بيان شده است (به 4-3-1 و 6-4-4 مراجعه شود)
·         يك بند جديد در خصوص ارزيابي انطباق با قوانين (به 4-5-2 مراجعه شود) اضافه شده است.
·         الزامات جديدي براي مشاركت و مشاوره گنجانده شده اند (به 4-4-3-2 مراجعه شود)
·         الزامات جديدي براي تحقيق در مورد رويدادها گنجانده شده اند (به 4-5-3-1 مراجعه شود)
باتوجه به تغييرات فوق به نظر مي رسد كه موارد ذيل جهت تغييرات مستنداتي و اجرايي قابل بررسي است :
1.       تعاريف مثل ((محل كار)) ، (بيماري شغلي) ، (عملكرد OH&S) ، (ريسك) ، (ارزيابي ريسك) ، (ريسك قابل قبول) ، (رويداد Incident) در متون مورد بازنگري قرار گيرد.
2.       مفهوم ((حادثه)) در سازمان در داخل مبحث ((رويداد)) گنجانده شود.
3.       سازمان مي توان مفهوم خسارت به دارايي و يا ايجاد شرايط مخاطره آميز براي شرايط محيطي را از شرايط مخاطره آميز ((ليست خطرات)) حذف نمايد.
4.       بندهاي 4-3-3 و 4-3-4 در مستندات ادغام شوند.
5.       به مفهوم سلسله مراتب اعمال كنترل باتوجه به بند 4-3-1 (OHSAS) توجه شده و در مستندات و اجرا مورد توجه قرار گيرد.
6.       موضوع مديريت تغيير باتوجه به بندهاي 4-3-1 و 4-4-6 در مستندات و در اجرا اعمال گردد. (خصوصا در بحث ارزيابي ريسك)
7.       بند 4-5-2 ارزيابي انطباق با قوانين در مستندات آورده و اجرا شود.
8.       الزامات جديد مشاركت و مشاوره در بند 4-4-3-2 در مستندات و اجرا اعمال گردد.
9.       در بند 4-5-3-1 الزامات مربوط به بررسي رويدادها گنجانده شود.

زمان ارسال 6:09 عصر | نظرات (3)

تغييرات استاندارد ISO/TS 29001:2007 در قياس با ويرايش سال 2003

در موضوع قبلي تغييرات جديد ويرايش استاندارد ايزو 9001-2000با ويرايش جديد 2008 آورده شد اينك تغييرات استاندارد ايزو تي اس 29001-2003 با ويرايش 2007 جهت استفاده علاقه مندان درج ميگردد.

تغييرات استاندارد ISO/TS 29001:2007 در قياس با ويرايش سال 2003
 
1.1.1.      Field Of Application-Supplemental
1-1-1-   زمينه كاربرد – تكميلي
اين ويژگي فني الزامات سيستم مديريت كيفيت براي طراحي "توسعه""توليد" نصب و خدمات محصولات براي صنايع نفت پتروشيمي و گاز طبيعي را تعريف مي كند.
متون داخل كادر متن اصلي استاندارد ايران – ايزو 9001 سال 1380 بدون تغيير و بطور كامل مي باشند.
1.2.1. Allowable Exclusions-Supplemental
1-2-1 كاربرد - تكميلي
هرگاه استثنايي انجام گرفته باشد ادعاي انطباق با اين ويژگي فني پذيرفته نخواهد بود مگر اينكه آن استثناها محدود به الزامات مندرج در زيربندهاي ليست شده زير در اين زيربند بوده و آن استثناها توانايي يا مسئوليت سازمان دربرآورده كردن الزامات مشتري و مقررات مربوطه را تحت تاثير قرار ندهد :
بخش 7-3- طراحي و تكوين
بخش 7-5-1- كنترل ارائه خدمات
بخش 7-5-2- فرايندهاي صحه گذاري براي توليد و ارائه خدمات
بخش 7-5-4- مايملك مشتري
3.1.2. Acceptance Inspection (Definition)
3-1-2- بازرسي پذيرش
            اثبات از طريق پايش اندازه گيري كه محصول با ويژگيهاي مشخص شده مطابقت دارد
3.1.9. Field Nonconformity (Definition)
3-1-9- عدم انطباق ميداني
            عدم انطباق محصول كه پس از تحويل يا شروع بهره برداري كشف شود
4.1.1. Outsourced Processes And/or Services-Supplemental
4-1-1- فرايندها و / يا خدمات برون سپاري شده – تكميلي
سازمان بايد مسئوليت انطباق محصول با الزامات تعيين شده را هنگامي كه فرايندها برون سپاري مي شوند حفظ كند
7.1.1. Planning Of Product Realization-Supplemental
7-1-1- طرح ريزي پديدآوري محصول – تكميلي
هنگامي كه الزامات محصول از منابع بيروني تامين مي شوند سازمان بايد رويه ها را تعريف و بايد راهكارهاي كنترل (مراجعه شود به 3-1-4) مورد استفاده براي تبديل اين الزامات به فرايند پديدآوري محصول را برقرار نمايد.
7.3.3.1. Design and Development Output-Supplemental
7-3-3-1- بروندادهاي طراحي و تكوين – تكميلي
            بروندادهاي طراحي و تكوين بايد مستند شوند
7.4.3.1. Verification Of Purchased Product-Supplemental
7-4-3-1- تصديق محصول خريداري شده – تكميلي
سازمان بايد راهكارهاي كنترل (مراجعه شود به 3-1-4) براي تصديق محصول خريداري شده را برقرار نمايد. سازمان بايد سوابق فعاليتهاي تصديق را نگهداري نمايد (مراجعه شود به 4-2-4)
 
 
7.5.2.1 Validation Of Processes For Production and Service Provision-Supplemental
7-5-2-1 صحه گذاري فرايندهاي توليد و ارائه خدمات – تكميلي
سازمان بايد فرايندهايي را كه الزام صحه گذاري آن در ويژگيهاي مربوطه محصول مشخص شده است صحه گذاري نمايد. اگر اين فرايندها مشخص نشده باشد يا ويژگيهاي محصول در بين نباشد فرايندهاي نيازمند صحه گذاري بايد در مواردي كه در خصوص محصول كاربرد دارد در حداقل شامل آزمايشات غيرمخرب جوشكاري و پردازش گرم (عمليات حرارتي) باشد.
8.2.2.2. Response Times-Supplemental
8-2-2-2- ارائه برنامه اقدام – تكميلي
            زمان پاسخگويي براي ارائه اقدام در راستاي عدم انطباقهاي كشف شده بايد مشخص شود.
            يادآوري : ايزو 19011 جايگزين ايزو 10011 (تمام بخشها) شده است.
8.2.4.2. Acceptance Inspection-Supplemental
8-2-4-2- بازرسي پذيرش – تكميلي
كاركناني به غير از اشخاصي كه توليد مواد يا محصول را انجام داده يا مستقيما سرپرستي نموده اند بايد بازرسي پذيرش نهايي (مراجعه شود به 3-1-2) را در مراحل برنامه ريزي شده فرايند تكوين محصول انجام دهند.      
8.3.1. Acceptance Of Non-Conforming Product-Supplemental
8-3-1- قبلي با عنوان اجازه ارفاقي حذف شده
8.3.4. Customer Notification-Supplemental
8-3-3- اطلاع به مشتري – تكميلي
سازمان بايد مواردي را كه محصول تحويل شده با معيارهاي پذيرش طراحي (مراجعه شود به 3-1-6) مطابقت ندارد به مشتريان اطلاع دهد. سازمان بايد سوابق اينگونه اطلاعيه ها را نگهداري نمايد (مراجعه شود به 4-2-4)
8.5.2.2. Response Times-Supplemental
8-5-2-2- زمانهاي پاسخگويي اقدام اصلاحي – تكميلي
زمانهاي پاسخگويي براي ارائه برنامه اقدام در راستاي اقدام اصلاحي بايد مشخص شود.
 
باتوجه به تغييرات فوق به نظر مي رسد كه موارد ذيل جهت تغييرات مستنداتي و اجرايي قابل بررسي است :
1-              تعاريف اضافه شده 3-1-2 (بازرسي پذيرش) و 3-1-9 (عدم انطباق ميداني) در تعاريف نظامنامه آورده شود.
2-              به موارد اشاره شده در 4-1-1 وقتي فرايند واگذار مي شود و يا الزامات محصول از منابع بيروني تامين مي شود توجه خاص لحاظ شود.
3-              به ثبت سوابق در مورد تصديق محصول خريداري شده (7-4-3-1) توجه شود.
4-              در صورت وجود فرايندهايي كه نياز به صحه گذاري دارند حتما به متن جديد (7-5-2-1) دقت شود.
5-              در مورد 8-2-2-2 و 8-5-2-2 تنها نحوه بيان عوض شده كه به راحتي مي توان در متن هاي مرتبط اين تغييرات را اعمال كرد.
6-              بند 8-2-4-2 از پذيرش نهايي محصول به بازرس پذيرش تغيير يافته ولي از نظر محتوايي تغيير عمده ندارد.
7-              در مورد بند 8-3 دقت شود كه 8-3-1 قبل با عنوان اجازه ارفاقي حذف شده لذا 8-3-2 قبلي شده بند 8-3-1 جديد
8-              بند اطلاع به مشتري با شماره 8-3-2 كاملا جديد است كه بايد در متون و اجرا بكار گرفته شود.
 
 
 

زمان ارسال 6:05 عصر | نظرات (2)

تغيرات بين استانداردهاي ISO9001-2000با ويرايش جديدISO9001-2008

سازمانهايي كه در حال انتقال ويرايش ايزو9001ويرايش 2000 به ايزو 9001 ويرايش 2008 هستند ميبايستي موارد زير را در نظر داشته باشند.اين تغييرات به شرح جدول زير ميباشد.

تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
پيشگفتار
پاراگراف 2
(ح) + (ا)
استانداردهاي بين المللي ، مطابق قواعد ارائه شده در بخش 3 بخش 2 راهنماي ISO/IES تدوين مي شوند.
پيشگفتار
پاراگراف 3 ، جمله 1
(ا)
وظيفه اصلي كميته هاي فني استانداردهاي بين المللي است.
پيشگفتار
پاراگراف 4 ، جمله 1
(ح) ، (ا)
بايد توجه داشت كه ممكن است برخي از عناصر اين استاندارد بين المللي مدرك مشمول حق مالكيت معنوي باشند. ISO مسئول شناسايي چنين حقوق مالكيت نخواهد بود.
پيشگفتار
پاراگراف 5
(ح)
استاندارد بين المللي ايزو 9001 توسط كميته فني 176 (ISO/TC 176) يعني كميته مديريت كيفيت و تضمين كيفيت ، و كميته فرعي SC2 يعني سيستمهاي كيفيت ، تهيه شده است.
پيشگفتار
پاراگراف 6
(ح)
اين ويرايش سوم استاندارد ايزو 9001 ، ويرايش دوم استاندارد ايزو 9001:1994 و همچنين ايزو 9002:1994 و ايزو 9003:1994 را منسوخ ساخته و جايگزين آنها مي گردد. اين ويرايش ، بازنگري فني ويرايش قبلي است. سازمانهايي كه در گذشته از ايزو 9002:1994 يا ايزو 9003:1994 استفاده كرده اند مي توانند براساس بند 1-2 اين استاندارد ، الزامات خاصي را مستثني نمايند.
(ا)
اين چهارمين ويرايش ، ويرايش سوم استاندارد ايزو 9001:2000 را منسوخ ساخته و جايگزين آن مي گردد كه به منظور شفاف سازي نكات موجود در متن و افزايش انطباق با ايزو 14001:2004 اصلاح شده است.
پيشگفتار
پاراگراف 7
(ح)
عنوان ايزو 9001 در اين ويرايش تجديد نظر شده است و ديگر شامل عبارت تضمين كيفيت نمي باشد. اين امر نشان دهنده اين واقعيت است كه الزامات سيستم مديريت كيفيت كه در اين ويرايش ايزو 9001 تعيين شده اند ، علاوه بر تضمين كيفيت محصول ، ارتقاي رضايت مشتري را نيز هدف قرار داده اند.
پيشگفتار
پاراگراف 8
(ح)
پيوستهاي A,B اين استاندارد بين المللي فقط براي اطلاع مي باشند.
پيشگفتار
پاراگراف 7 جديد
(ا)
جزئيات تغييرات بين ويرايش سوم و اين ويرايش چهارم در پيوست ب ارائه شده است.
0-1
پاراگراف 1 ، جمله 2
(ح)
طراحي و بكارگيري سيستم مديريت كيفيت در يك سازمان تحت تاثيرنيازهاي درحال تغيير ، اهداف ويژه آن ، محصولات ارائه شده ، فرايندهاي بكار گرفته شده ، اندازه و ساختار سازمان قرار مي گيرد.
(ا)
طراحي وبكارگيري سيستم مديريت كيفيت دريك سازمان تحت موارد زيرميباشند :
الف) محيط سازماني ، تغييرات در آن محيط و ريسكهاي مرتبط با آن سازمان
ب) نيازهاي در حال تغيير آن سازمان
پ) اهداف مشخص شده آن سازمان
ت) محصولات ارائه شده توسط آن سازمان
ث) فرايندهاي بكار گرفته شده آن سازمان
ج) اندازه و ساختار سازماني
 
جمله 3
پاراگراف جديد
در اين استاندارد قصد بر اين نيست كه همانندي در ساختار سيستمهاي مديريت كيفيت يا همانندي در مستندات بوجود آيد.
0-1
پاراگراف 4
(ا)
اين استاندارد بين المللي مي تواند توسط طرفهاي درون سازماني و برون سازماني ، و از جمله سازمانهاي گواهي كننده جهت ارزيابي توانايي سازمان در برآورده كردن خواسته هاي مشتري ، الزامات مقرراتي و قانوني داراي كاربرد براي محصول و الزامات خود سازمان مورد استفاده قرار گيرد.
0-2
پاراگراف 2
(ح) + (ا)
براي كاركرد اثربخش يك سازمان ، فعاليتهاي مرتبط به هم متعددي مي بايد شناسايي مشخص شده و مديريت گردد. فعاليت يا مجموعه اي از فعاليتها كه طي استفاده از منابع و با مديريت كردن آن تبديل دروندادها به بروندادها را ميسر مي سازد مي تواند به عنوان يك فرايند در نظر گرفته شود. غالبا برونداد يك فرايند مستقيما درونداد فرايند بعدي را تشكيل مي دهد.
 
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
0-2
پاراگراف 3
(ا)
بكارگيري سيستمي از فرايندها در درون يك سازمان همراه با مشخص كردن و تعامل اين فرايندها و مديريت كردن آنها براي ايجاد برونداد مطلوب ، رويكرد فرايندي ناميده مي شود.
0-3
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
ويرايش فعلي استانداردهاي ايزو 9001 و ايزو 9004 به صورت يك زوج سازگار از استانداردهاي سيستم مديريت كيفيت مي باشند كه طراحي آنها بگونه اي است كه مكمل يكديگر باشند اما هر كدان به صورت جداگانه نيز قابل استفاده هستند. اگر چه اين دو استاندارد داراي دامنه كاربرد متفاوتي مي باشند ولي داراي ساختارهاي مشابهي هستند تا به كاربرد آنها به صورت يك زوج همخوان كمك نمايد.
0-3
پاراگراف 3
(ح) + (ا)
استاندارد ايزو 9004 راهنمايي هايي در مورد اهداف سيستم مديريت كيفيت فراتر از آنچه كه در استاندارد ايزو 9001 مشخص شده است بخصوص در زمينه بهبود مداوم در عملكرد كلي و كارايي سازمان علاوه بر اثربخشي آن ارائه مي دهد. بكارگيري استاندارد ايزو 9004 به عنوان يك راهنما براي سازمان توصيه مي شود كه مديريت رده بالاي آنها مي خواهند به سوي الزاماتي فراتر از آنچه كه در استاندارد ايزو 9001 آمده است و در پي دستيابي بهبود مداوم عملكرد سازمان ، حركت كنند. با اين حال استاندارد ايزو 9004 براي گواهي كردن يا موارد مبتني بر قرارداد در نظر گرفته نشده است.
در زمان انتشار اين استاندارد بين المللي ، ايزو 9004 تحت بازنگري قرار دارد. نسخه بازنگري شده ايزو 9004 ، راهنماي مديريت در نيل به موفقيت پايدار در هر سازماني با يك محيط پيچيده ، متقاضي و دائما در حال تغيير خواهد بود. ايزو 9004 تمركزي وسيع تر از ايزو 9001 بر مديريت كيفيت ارائه مي نمايد ، و از طريق بهبود مداوم و سيستماتيك عملكرد سازمان ، نشانگر نيازها و انتظارات تمامي طرفهاي ذينفع و رضايت آنان مي باشد.
0-4
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
اين استاندارد با ايزو 14001:1996 هم راستا شده است تا به لحاظ منافع استفاده كنندگان ، سازگاري بين اين دو استاندارد افزايش يابد.
در زمان ايجاد اين استاندارد بين المللي ، جهت سودمندي بيشتر براي جامعه و افزايش سازگاري اين استاندارد و ايزو 14001:2004 ، توجه لازم به اصطلاحات ايزو 14001:2004 شده است. پيوست الف نشانگر ارتباط ميان ايزو 9001:2008 و ايزو 14001:2004 مي باشد.
1-1
الف
(ا)
الف) به اثبات توانايي خود در ارائه مستمر محصولي كه خواسته هاي مشتري و الزامات مربوط به قوانين و مقررات ذيربط را برآورده مي نمايد نياز دارد و
ب
(ا)
ب) قصد دارد رضايت مشتري را از طريق بكارگيري موثر سيستم شامل فرايندهايي براي بهبود مداوم سيستم و تضمين انطباق با خواسته هاي مشتري و الزامات مربوط به قوانين و مقررات افزايش دهد.
يادآوري
(ح)
يادآوري در اين استاندارد اصطلاح محصول فقط به محصولي اطلاق مي شود كه براي ارائه به مشتري در نظر گرفته شده يا بر حسب خواست وي ارائه مي گردد.
يادآوري 2 جديد
(ا)
يادآوري 1- در اين استاندارد بين المللي ، كاربرد واژه محصول فقط براي
الف) محصولي كه براي ، يا درخواست شده توسط ، مشتري.
ب) هرگونه برونداد خواسته شده ناشي از فرايندهاي تحقق محصول مي باشد.
(ا)
يادآوري 2- الزامات قانوني و مقرراتي را مي توان تحت عنوان الزامات حقوق به كار برد.
1-2
پاراگراف 3
(ا)
هرگاه الزاماتي استثناء شود ، ادعاي انطباق با اين استاندارد قابل پذيرش نيست ، مگر آنكه اين استثنائات محدود به الزامات مذكور در بند 7 اين استاندارد باشد و چنين استثناهايي بر توانايي يا مسئوليت سازمان در فراهم آوردن محصولي كه خواسته هاي مشتري و الزامات مربوط به قوانين و مقررات ذيربط را برآورده نمايد تاثير نگذارد.
2
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
استاندارد مرجعي كه نام آن در زير مي آيد شامل مقرراتي است كه از طريق ارجاع به آن در اين استاندارد ، جزئي از اين استاندارد محسوب مي شوند. در صورتي كه به استانداردي با ذكر تاريخ انتشار ارجاع شده باشد ، اصلاحات يا تجديد نظرهاي بعدي آن شامل اين استاندارد نمي شوند. اما به طرفهاي موافقتهايي كه براساس اين استاندارد تنظيم شده است ، توصيه مي شود امكان بكارگيري آخرين چاپ استاندارد مرجع زير را بررسي نمايند. در مورد استانداردهايي كه بدون ذكر تاريخ انتشار به آنها ارجاع شده است ، هموارده آخرين چاپ استاندارد ارجاع شده معتبر است.
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
2
پاراگراف 1
(ا)
مدارك مرجع ذيل براي كاربرد اين مدرك ضروري مي باشند. در مورد مراجع تاريخ دارد ، تنها ويرايش ذكر شده كاربرد دارد. در مورد مراجع بدون تاريخ ، آخرين ويرايش مدرك مرجع (شامل هرگونه اصلاحيه اي) كاربرد دارد.
(ح) + (ا)
استاندارد ايزو 2005 ، 9000:2000 ، سيستمهاي مديريت كيفيت ، مباني و واژگان
3
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
در جهت اهداف اين استاندارد بين المللي مدرك ، اصطلاحات و تعاريف ذكر شده در استاندارد ايزو 9000 كاربرد دارد.
3
پاراگراف هاي 3و2
(ح)
اصطلاحات زير كه در اين ويرايش استاندارد ايزو 9001 ، براي تشريح زنجيره تامين (Supply Chain) بكار گرفته شده ، به منظور هماهنگي با واژگاني كه اكنون بكار مي رود (نسبت به ويرايش سال 1994) تغيير يافته است.
مشتري (Customer) سازمان (Organization) تامين كننده (Supplier) در اين استاندارد اصطلاح سازمان جايگزين اصطلاح عرضه كننده كه قبلا در استاندارد ايزو 9001 سال 1994 بكار رفته است شده و به واحدي اطلاق مي گردد كه اين استاندارد در آن بكار گرفته مي شود. همچنين اصطلاح تامين كننده نيز جايگزين اصطلاح پيمانكار فرعي شده است.
4-1
الف
(ح) + (ا)
الف) فرايندهاي مورد نياز براس سيستم مديريت كيفيت و كاربرد آنها را در سرتاسر سازمان ، شناسايي تعيين نمايد (به بند 1-2 رجوع شود)
4-1
ث
(ا)
ث) اين فرايندها را پايش ، در صورت مقتضي اندازه گيري و تحليل نمايد و
4-1
پاراگراف 4
(ا)
هرگاه سازمان تصميم بگيرد فرايندي را كه بر انطباق محصول با الزامات تاثير        مي گذارد به غير (تامين كننده بيروني) واگذار نمايد (Outsource) ، سازمان بايد از اعمال كنترل خود بر چنين فرايندهايي اطمينان حاصل نمايد. نوع و گستره كنترل اعمال شده بر اين فرايندهاي واگذار شده به غير (تامين كننده بيروني) ، بايد در چارچوب سيستم مديريت كيفيت مشخص گردد.
4-1
يادآوري 1
(ح) + (ا)
يادآوري 1- فرايندهاي مورد نياز براي سيستم مديريت كيفيت اشاره شده در فوق بايستي شامل فرايندهاي مربوط به فعاليتهاي مديريتي ، فراهم كردن منابع ، پديدآوري محصول (Product Realization) ، و اندازه گيري ، تحليل و بهبود باشد.
4-1
يادآوري هاي 3و2
(ا)
يادآوري 2- يك فرايند واگذار شده به غير ، فرايندي است كه سازمان براي سيستم مديريت كيفيت خود نياز داشته و تصميم مي گيرد كه آن فرايند توسط گروههاي بيروني به انجام برسند.
يادآوري 3- حصول اطمينان از اعمال كنترل بر فرايندهاي واگذار شده به غير ، سازمان را از مسئوليت انطباق با كليه الزامات مشتري ، قانوني و مقرراتي مبرا         نمي دارد. نوع و گستره اعمال كنترل بر فرايند واگذار شده به غير مي تواند بوسيله عواملي چون عوامل زير تاثير پذيرد.
الف) اثر بالقوه فرايند واگذار شده به غير بر توانايي سازمان در تامين محصول منطبق با الزامات
ب) ميزاني كه طبق آن كنترل بر فرايند اعمال مي گردد
پ) توانايي دست يافتن به كنترلهاي لازم از طريق اجراي بند 7-4
4-2-1
پ
(ا)
پ) روشهاي اجرايي وسوابق مدوني كه تهيه آنها دراين استاندارد الزامي شده است ، و
4-2-1
ت
(ح) + (ا)
ت) مدارك ، شامل سوابق مشخص شده مورد نياز الزامي توسط سازمان جهت حصول اطمينان از اثربخش بودن طرح ريزي ، اجرا و كنترل فرايندهاي آن. و
4-2-1
ث
(ح)
ث) سوابقي كه تهيه آنها در اين استاندارد الزامي شده است. (به بند 4-2-4 رجوع شود)
4-2-1
يادآوري 1
(ا)
يادآوري 1- هرگاه عبارت روش اجرايي مدون (Documented Procedure) در اين استاندارد بين المللي ذكر شود ، بدين معني است كه روش اجرايي ايجاد ، مدون ، اجرا و برقرار نگهداشته شده است. يك مدرك ممكن است الزامات يك يا چند روش اجرايي را دربرداشته باشد. الزام يك روش اجرايي مدون نيز ممكن است در بيش از يك روش اجرايي ذكر شده باشد.
4-2-3
ج
(ا)
ج) حصول اطمينان از اينكه مدارك تعيين شده توسط سازمان با منشاء بيروني كه جهت طرح ريزي و اجراي سيستم مديريت كيفيت الزامي هستند ، مشخص بوده و توزيع آنها تحت كنترل مي باشد ، و
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
4-2-4
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
سوابق بايد ايجاد شده جهت فراهم آوردن شواهد انطباق با الزامات و اجراي اثربخش سيستم مديريت كيفيت بايد تحت كنترل قرار گيرند و برقرار نگهداشته شود. سوابق بايد به صورت خوانا ، به سهولت قابل شناسايي و قابل دستيابي باقي بمانند. سازمان بايد يك روش اجرايي مدون بايد ايجادكند شود تا كنترلهاي مورد نياز براي شناسايي ، بايگاني و ذخيره ، حفاظت ، دستيابي ، مدت نگهداري و تعيين تكليف سوابق را تعيين نمايد.
سوابق بايد به صورت خوانا ، به سهولت قابل شناسايي و قابل دستيابي باقي بمانند.
5-5-2
پاراگراف 1
(ا)
مديريت رده بالا بايد يكي از مديران سازمان خود را به عنوان نماينده مديريت منصوب كند كه جدا از ساير مسئوليتهايش بايد داراي مسئوليتها و اختياراتي شامل موارد زير باشد :
6-2-1
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
كاركناني كه كارهاي تاثيرگذاربرانطباق با كيفيت الزامات محصول را انجام مي دهند بايد براساس تحصيلات ، آموزش ، مهارتها و تجربه مناسب داراي شايستگي باشند.
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – انطباق با الزامات محصول مي تواند بصورت مستقيم يا غيرمستقيم تحت تاثير كاركناني كه هر يك از فعاليتهاي سيستم مديريت كيفيت را به انجام         مي رسانند ، باشند.
6-2-2
عنوان بند
(ح) + (ا)
شايستگي ، آموزش و آگاهي و آموزش
6-2-2
الف و ب
(ح) + (ا)
الف) تعيين شايستگي هاي مورد نياز كاركناني كه كارهاي تاثيرگذار بر انطباق با كيفيت الزامات محصول را انجام مي دهند ،
ب) در صورت مقتضي ، فراهم آوردن آموزش يا انجام ساير اقدامات براي برآورده كردن نيازهاي آن دست يافتن به شايستگي لازم هستند
6-3
پ
(ا)
پ) خدمات پشتيباني كننده (شامل حمل و نقل ، تبادل اطلاعات يا سيستمهاي اطلاعاتي)
6-4
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – واژه محيط كار مربوط به شرايطي مي شود كه كارها تحت آن شرايط شامل فيزيكي ، محيطي و ساير عوامل (نظير صدا ، دما ، رطوبت ، نور يا آب و هوا) انجام مي شوند.
7-1
ب
(ح) + (ا)
ب) نيازبه برقراري فرايندها وايجاد مدارك و فراهم آوردن منابع مربوط به محصول ،
7-1
پ
(ا)
پ) فعاليتهاي لازم براي تصديق ، صحه گذاري ، پايش ، اندازه گيري ، بازرسي و آزمون مربوط به محصول و معيارهاي پذيرش محصول ،
7-2-1
پ ، ت ،                يادآوري جديد
(ح) + (ا)
(ح) + (ا)
(ا)
پ) الزامات قانوني و مقرراتي مربوط به مقتضي براي محصول و
ت) هر نوع الزامات ديگر تعيين شده ضرورت يافته توسط سازمان
يادآوري – فعاليتهاي پس ازتحويل ، براي مثال شامل فعاليتهاي مربوط به ضمانت ، التزام قراردادي ، نظير خدمات نگهداري و خدمات اضافي و تكميلي همچون بازيافت يا وارهايي نهايي مي باشند.
7-3-1
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – بازنگري ، تصديق و صحه گذاري طراحي و تكوين داراي اهداف متمايزي هستند اين موارد مي توانند بصورت مجزا و يا به هر شكل تركيبي كه مناسب محصول و سازمان باشد ، انجام و ثبت گردند.
7-3-2
پاراگراف 2
(ح) + (ا)
اين دروندادها بايد از نظر كفايت بازنگري شوند. الزامات و يا خواسته ها بايد كامل ، بدون ابهام بوده و در تعارض با يكديگر نباشند.
7-3-3
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
بروندادهاي طراحي و تكوين بايد به نحوي ارائه شوند كه بتوان آنها به نحوي مناسب براي تصديق بر طبق دروندادها طراحي و تكوين بوده و بايد قبل از ترخيص تائيد گردند.
7-3-3
ب
(ح)
ب) اطلاعات مناسب را براي خريد ، توليد و براي ارائه خدمات فراهم آورد ،
7-3-3
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – اطلاعات توليد و ارائه خدمات مي تواند شامل جزئيات محافظت از محصول باشد.
7-3-7
پاراگراف 2و1
بدون تغيير ، پاراگراف ها ادغام شده اند
تغييرات طراحي و تكوين بايد مشخص شده و سوابق آن نگهداري شود. تغييرات بايد بر حسب مورد بازنگري ، تصديق و صحه گذاري شده و قبل از به اجرا درآمدن تائيد گردد. بازنگري تغييرات طراحي و تكوين بايد شامل ارزيابي تاثير تغييرات بر اجزاء متشكله و محصولي هم كه قبلا تحويل شده است باشد. سوابق نتايج بازنگري تغييرات و هر نوع اقدامات ضروري بايد نگهداري شود. (به بند 4-2-4 رجوع شود)
7-5-1
ت
(ح) + (ا)
ت) در دسترس بودن و استفاده از وسايل تجهيزات پايش و اندازه گيري ،
 
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
7-5-1
ج
(ا)
ج) انجام فعاليتهاي ترخيص ، تحويل و پس از تحويل محصول
7-5-2
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
سازمان بايد كليه فرايندهاي ارائه محصول را كه نتوان برونداد حاصل از آن را از طريق پايش و اندازه گيري بعدي مورد تصديق قرار داد ، اين امر كليه فرايندهايي را شامل مي شود كه و در نتيجه نارسايي هاي آنها فقط پس از مورد استفاده قرار گرفتن محصول يا ارائه شدن خدمت ظاهر مي گردند صحه گذاري كند.
7-5-3
پاراگراف 2
(ا)
سازمان بايد وضعيت محصول را در رابطه با الزامات مربوط به پايش و اندازه گيري در سرتاسر پديدآوري محصول مشخص كند.
7-5-3
پاراگراف 3
(ح) + (ا)
هرگاه قابليت رديابي يك الزام باشد ، سازمان بايد شناسايي منحصربفرد محصول را تحت كنترل داشته و ثبت كند و سوابق آن را نگهداري نمايد. (به بند 4-2-4 رجوع شود)
7-5-4
پاراگراف 1 جمله 3
(ح) + (ا)
هرگاه دارايي مشتري مفقود شود ، آسيب ببيند يا به هر صورت ديگر براي استفاده نامناسب تشخيص داده شود ، اين امر بايد به مشتري گزارش داده شده و سوابق آن نگهداري شود سازمان بايد اين امر را به مشتري گزارش داده و سوابق آن را نگهداري نمايد (به بند 4-2-4 رجوع شود)
يادآوري
(ا)
يادآوري – دارايي مشتري ميتواند شامل دارايي معنوي (Intellectual Property)و اطلاعات شخصي نيز باشد.
7-5-5
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
سازمان بايد از انطباق محصول در طي فرآوري داخلي و تحويل در مقصد مورد نظر به منظور حفظ انطباق با الزامات محافظت نمايد. اين در صورت مقتضي ،‌ محافظت شامل شناسايي ، جابجايي ، بسته بندي ، انبارش و حفاظت مي گردد. محافظت همچنين بايد در مورد اجزاء متشكله يك محصول نيز اعمال گردد.
7-6
عنوان
(ح) + (ا)
كنترل وسايل تجهيزات پايش و اندازه گيري
7-6
پاراگراف 1
(ح) + (ا)
سازمان بايد پايش و اندازه گيري كه لازم و همچنين وسايل تجهيزات پايش و اندازه گيري مورد نياز براي فراهم آوردن شواهدي دال بر انطباق محصول با الزامات تعيين شده مشخص كند (به بند 7-2-1 رجوع شود)
7-6
الف
(ا)
الف) بوسيله استانداردهاي اندازه گيري قابل رديابي به استانداردهاي اندازه گيري بين المللي يا ملي ، در فواصل زماني مشخص و يا پيش از استفاده ، كاليبره يا تصديق گردد ، يا هر دو ، و هرگاه چنين استانداردهايي موجود نباشد ، بايد مبناي مورد استفاده براي كاليبراسيون يا تصديق ثبت گردد (به بند 4-2-4 رجوع شود) ،
7-6
پ
(ح) + (ا)
پ) به منظور فراهم كردن تعيين وضعيت كاليبره بودن شناسايي گردد
پ) داراي شناسايي لازم به منظور تعيين وضعيت كاليبره بودن باشد ،
7-6
پاراگراف 4 جمله 3
حالا پاراگراف 5 جديد ، بدون تغيير
سوابق نتايج كاليبراسيون و تصديق بايد نگهداري شود (به بند 4-2-4 رجوع شود)
7-6
يادآوري
(ح) + (ا)
يادآوري – جهت راهنمايي به ايزو 1-10012 و 2-10012 رجوع شود.
يادآوري – تصديق توانايي نرم افزار كامپيوتري جهت ارضاي كاربرد مورد نظر ، نوعا شامل تصديق و مديريت پيكره بندي آن براي حفظ تناسب نرم افزار جهت استفاده مي باشد.
8-1
الف
(ح) + (ا)
الف) اثبات انطباق محصول با الزامات محصول ،
8-2-1
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – پايش تلقي مشتري مي تواند شامل دريافت درونداد از منابعي نظير بررسيها و بازبيني هاي رضايت مشتري ، داده هاي مشتري در مورد كيفيت محصول تحصول شده ، بررسيها و بازبيني هاي نظرات استفاده كننده ، تحليل كسب و كار از دست رفته ، نظرات تعريفي مشتري ، درخواست ضمانت و گزارشات نمايندگان فروش باشد.
8-2-2
پاراگراف 2 جمله 3
(ا)
نحوه اين انتخاب مميزان و انجام مميزي ها بايد باعث حصول اطمينان از عيني بودن و بي طرف بودن فرايند مميزي گردد
8-2-2
پاراگراف 3 جديد
(ا)
بايد جهت تعيين مسئوليتها و الزامات برنامه ريزي و اجراي مميزي ها ، تهيه نمودن سوابق و گزارش دهي نتايج ، يك روش اجرايي مدون ايجاد گردد.
8-2-2
پاراگراف 3
حالا پاراگراف 4 (ح) + (ا)
مسئوليتها و الزامات براي برنامه ريزي و انجام مميزي ها و گزارش دهي نتايج و حفظ سوابق مميزي (به بند 4-2-4 رجوع شود) بايد در يك روش اجرايي مدون تعيين گردد.
سوابق مميزي و نتايج آنها بايد نگهداري شوند (به بند 4-2-4 رجوع شود)
 
جدول ب-1- تغييرات بين ايزو 9001:2000 و ايزو 9001:2008
شماره بند ايزو 9001:2000
پاراگراف / شكل / جدول / يادآوري
اضافه (ا) يا حذف (ح)
متن اصلاح شده
8-2-2
پاراگراف 4 جمله 1
حالا پاراگراف 5 (ا)
مديريت مسئول حوزه تحت مميزي بايد اطمينان يابد كه هرگونه اصلاحات و اقدامات اصلاحي جهت رفع عدم انطباقهاي تشخيص داده شده و علل آنها بدون تاخير بي مورد انجام مي گيرد. فعاليتهاي پيگيري بايد تصديق اقدامات انجام شده و گزارش دهي نتايج تصديق (به بند 8-5-2 رجوع شود) را شامل گردد.
8-2-2
يادآوري
(ح) + (ا)
يادآوري – جهت راهنمايي به ايزو 1-10011 و 2-10011 و 3-10011 ايزو 10019 رجوع شود.
8-2-3
پاراگراف 1 جمله 3
(ح)
هرگاه نتايج طرح ريزي شده حاصل نگردد ، جهت حصول اطمينان از انطباق محصول اصلاح و اقدام اصلاحي بايد انجام گيرد.
8-2-3
يادآوري جديد
(ا)
يادآوري – در هنگام تعيين شيوه هاي مناسب ، توصيه مي شود سازمان نوع و گستره پايش و اندازه گيري متناسب با هر يك از اين فرايندها را در ارتباط با اثرگذاري آنها بر انطباق با الزامات محصول و بر اثربخشي سيستم مديريت كيفيت مورد ملاحظه قرار بدهد.
8-2-4
پاراگراف 1
(ا)
سازمان بايد ويژگيهاي محصول را جهت تصديق اينكه الزامات و يا خواسته هاي مربوط به محصول برآورده شده اند مورد پايش و اندازه گيري قرار دهد. اين امر بايد در مراحل مناسبي از فرايند پديدآوري محصول بر طبق ترتيبات طرح ريزي شده انجام گيرد (به بند 7-1 رجوع شود). شواهد انطباق با معيارهاي پذيرش بايد نگهداري شود.
پاراگراف 2
(ح) + (ا)
شواهد انطباق با معيارهاي پذيرش بايد نگهداري شود.
سوابق بايد شخص (اشخاص) صادركننده اجازه ترخيص محصول براي تحويل به مشتري را نشان دهد. (به بند 4-2-4 رجوع شود).
پاراگراف 3
(ح) + (ا)
اين ترخيص محصول و ارائه خدمت به مشتري تا هنگامي كه ترتيبات طرح ريزي شده (به بند 7-1 رجوع شود) بطور رضايت بخش تكميل نشده باشد نبايد صورت گيرد مگر آنكه به نحو ديگري بوسيله مرجع ذيربط و برحسب اقتضاء توسط مشتري تائيد شده باشد.
8-3
پاراگراف 1 جمله 2
(ح) + (ا)
كنترلها و مسئوليتها و اختيارات مربوطه جهت اقدام در مورد محصول نامنطبق بايد در يك روش اجرايي مدون تعيين گردد.
بايد يك روش اجرايي مدون براي تعيين كنترلها و مسئوليتها و اختيارات مربوطه جهت اقدام در مورد محصول نامنطبق ايجاد گردد.
8-3
پاراگراف 2
(ا)
در صورت مقتضي سازمان بايد در مورد محصول نامنطبق به يك يا چند طريق زير اقدام نمايد :
8-3
ت) جديد
(ا)
ت) اقدام متناسب با تاثيرات بالفعل يا تاثيرات بالقوه عدم انطباق ، هنگامي كه محصول نامنطبق بعد از شروع تحويل يا شروع استفاده تشخيص داده شود.
پاراگراف 3
انتقال به
سوابق ماهيت عدم انطباقها و هر نوع اقدامات بعدي ديگر كه انجام گرفته است از جمله اجازه هاي ارفاقي كسب شده بايد نگهداري شود (به بند 4-2-4 رجوع شود).
پاراگراف 4
پاراگراف 4 انتقال به پاراگراف 3
زماني كه محصول نامنطبقي اصلاح مي گردد بايد جهت اثبات انطباق با الزامات مورد تصديق مجدد قرار گيرد.
سوابق ماهيت عدم انطباقها و هر نوع اقدامات بعدي ديگر كه انجام گرفته است از جمله اجازه هاي ارفاقي كسب شده بايد نگهداري شود (به بند 4-2-4 رجوع شود).
پاراگراف 5
حالا ت) جديد
اقدام متناسب با تاثيرات بالفعل يا تاثيرات بالقوه عدم انطباق ، هنگامي كه محصول نامنطبق بعد از شروع تحويل يا شروع استفاده تشخيص داده شود.
8-4
ب
(ح) + (ا)
ب) انطباق با الزامات و يا خواسته هاي مربوطه به محصول (به بند 7-2-1 و 8-2-4 رجوع شود) ،
پ
(ا)
پ) ويژگيها و روند فرايندها و محصولات شامل فرصت هايي براي اقدام پيشگيرانه (به بندهاي 8-2-3 و 8-2-4 رجوع شود) ، و
ت
(ا)
ت) تامين كنندگان (به بند 7-4 رجوع شود).
8-5-2
پاراگراف 5
(ح) + (ا)
سازمان بايد براي رفع علت علل عدم انطباقها به منظور جلوگيري از وقوع مجدد آنها اقدام نمايد. اقدامات اصلاحي بايد متناسب با اثرات عدم انطباقهاي مورد مواجهه باشد.
8-5-2
ج
(ا)
ج) بازنگري اثربخشي اقدام اصلاحي انجام گرفته.
8-5-3
ث
(ا)
ث) بازنگري اثربخشي اقدام پيشگيرانه انجام گرفته.
پيوست الف
كامل
(ح) + (ا)
جهت بررسي ايزو 9001:2008 با ايزو 14001:2004 روزآمد گرديده است.
پيوست ب
كامل
(ح) + (ا)
جهت بررسي ايزو 9001:2008 با ايزو 9001:2000 روزآمد گرديده است.
 
باتوجه به جزئيات تغييرات فوق در موارد زير تغييرات مستنداتي و اجرايي قابل بررسي مي باشد.
1.        در بند 4-1 بحث واگذاري به غير از ديدگاه نوع و گستره كنترلها در مستندات و اجراء مورد توجه بيشتر قرار گيرد.
2.        مبحث بازيافت و يا وارهايي به غير در بند 7-2-1 در مستندات و اجراء مورد توجه قرار گيرد.

زمان ارسال 6:00 عصر | نظرات (1)

سايت هاي مفيد

با سلام به همه عزيزاني كه به اين وبلاگ مراجعه ميكنند.برخي از سايتهاي مفيد كه ميتواند در مورد مديريت سبز و مسائل زيست محيطي مورد استفاده قرار بگيرد در زير آورده ميشود.اميد كه مورد استفاده قرار گيرد.

مرکز اطلاع رسانی اتمسفر، آب و هوا و محیط زیست                                      www.ace.mmu.ac.uk                              
 - سازمان بهره وری آسیا                                                                        www.apo-tokyo.org                                                                                   
- انجمن مدیریت هوا و مواد زاید                                                                      www.awma.org                                                                           
- سازمان تغییرات جوی                                                           www.changingtheclimate.com                                                                   
 - مرکز توسعه اقتصاد محیط زیست                                                              www.ceedweb.org                                                         
- اکتشافات محیط زیستی                                                                            www.cotf.edu/ete                                                          
- مرکز توسعه پایدار و محیط زیست                                                               www.cenesta.org                                           
- انرژی ، محیط زیست و توسعه پایدار                                                        www.cordis.lu/eesd                                                                  
- مرکز اطلاعات بازیافت مواد ، کیفیت آب و محیط زیست                                   www.earth911.org                                   
 - موسسه سیاست زمین                                                                        www.earthpolicy.org                                                                        
- آژانس حفاظت محیط زیست ایالات متحده                                                             www.epa.gov                                                     
- نرم افزارهای محیط زیست                                                               www.ehsfreeware.com                                                              
 - آلودگی ناشی از زباله ها                                                                    www.filthymess.com                                                              
- سازمان کشاورزی و خواربار جهانی                                                             www.fao.org/SD                                                                   
- صندوق تسهیلات جهانی محیط زیست                                                           www.gefweb.org                                                            
- مرکز بین المللی بررسی گرم شدن کره زمین                                       www.globalwarming.net                                                
 - مرکز بین المللی تجارت و توسعه پایدار                                                            www.ictsd.org                                                          
- موسسه انرژی و توسعه پایدار                                                              www.iesd.dmu.ac.uk                                              
- موسسه بین المللی محیط زیست و توسعه                                            www.iied.org/index.html                                            
- اتحادیه جهانی حفاظت                                                                                  www.iucn.org                                                                                 
- انجمن ملی هوای پاک و حفاظت از محیط زیست                                             www.nsca.org.uk                                               
- انجمن ملی علوم و محیط زیست                                                            www.ncseonline.org                                                                     
- انجمن سلطنتی آلودگی محیط زیست انگلستان                                                  www.rcep.org.uk                                           
- انجمن حفاظت از محیط زیست دریاها                                                   www.seashepherd.org                                                            
- سازمان ملل متحد                                                                                         www.un.org                                                                                                    
- برنامه توسعه سازمان ملل متحد                                                                     www.undp.org                                                                     
- برنامه محیط زیستی سازمان ملل                                                                   www.unep.org                                                                                
 - سازمان بهداشت جهانی                                                                                www.who.int                                                                                                 
- سازمان جهانی هواشناسی                                                                              www.wmo.ch                                                                                           
- شورای جهانی انرژی                                                        www.worldenergy.org/wec-geis                                                                       
- مجمع تغییرات آب و هوا سازمان ملل متحد                                                        www.unfccc.int
- دوول پانل تغییرات آب و هوایی بین دولتها                                                            www.ipcc.ch                                                                            
- مجمع تنوع بیولوژیکی                                                                                   www.cbd.int                                                                                                     
 - سازمان محافظت از کویرزدایی                                                                     www.unccd.in                                                                                          
- سازمان دریاهای بین المللی                                                                            www.imo.org                                                                                          
- کمسیون اقتصادی آسیا و اقیانوسیه سازمان ملل                                         www.greengrowth.org                                                  
- سازمان توریست جهانی                                                                           www.unwto.org                                                                                         
- سازمان هوایی غیرنظامی بین المللی                                                                  www.icao.int                                                                         
- برنامه غذایی جهان                                                                                     www.wfp.org                                                                                                       
- برنامه اسکان سازمان ملل متحد                                                             www.unhabitat.org                                                                          
- کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل متحد                                                     www.unctad.org                                                                   
-دپارتمان موضوعات اجتماعی و اقتصادی سازمان ملل متحد    www.un.org/esa/desa/climatechange
- سازمان توسعه صنعتی سازمان ملل متحد                                                         www.unido.org                                                                     
- وجوه بین المللی توسعه کشاورزی                                                        www.ifad.org/climate                                                                  
 - استراتژی بین المللی تعدیل حوادث                                                             www.unisdr.org                                                                             
 
 
 
 
 

زمان ارسال 5:37 عصر | نظرات (0)

دولت سبز

برخي از عزيزاني كه به اين وبلاگ مراجعه كرده و ما را مورد لطف خود قرار داده سئوالاتي در خصوص مديريت سبز ودولت سبز داشته اند .كه اين حقير جهت اطلاع رساني موضوع دولت سبز كه بر اساس اصل پنجاهم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران پيش بيني شده است در زير به نظر اين عزيزان آورده ميشود .جهت آشنايي بيشتر موضوع دولت سبز و مديريت سبز به دستورالعمل ها وراهنماي اجراي نظام محيط زيست و مديريت سبز از انتشارات سازمان محيط زيست ايران مراجعه شود.

دولت سبز
اصل پنجاهم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران :
 
درجمهوري اسلامي حفاظت محيط زيست كه نسل امروز و نسلهاي بعد بايد در آن حيات اجتماعي رو به رشدي داشته باشند وظيفه عمومي تلقي مي گردد از اين رو فعاليتهاي اقتصادي و غير آن كه با آلودگي محيط زيست يا تخريب غير قابل جبران آن ملازمه پيدا كند ممنوع است .
متن بند پ تبصره قانون بودجه سال 1382 :
جهت كاهش هزينه هاي جاري دولت . اعمال سياست هاي مصرف بهينه منابع . حفاظت از منابع پايه و محيط زيست كليه دستگاه هاي اجرايي و شركتهاي دولتي براي اجراي برنامه مديريت سبز شامل مديريت مصرف انرژي .آب . مواد اوليه و تجهيزات (شامل كاغذ) كاهش مواد زائد جامد و بازيافت آن (در ساختمانها و وسائط نقليه) طبق آئين نامه اي كه توسط سازمان حفاظت محيط زيست و سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور تهيه و به تصويب هيات وزيران خواهد رسيد اقدام خواهند نمود . سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور اعتبارات لازم براي استقرار نظام مديريت سبز را در رديف بودجه دستگاه ها پيش بيني خواهد نمود .
واژگان كليدي دولت سبز :
1- دولت سبز: دولتي است كه در اركان و عناصر آن نگاه هوشمندانه به كار و فعاليت نهدينه شده و در پرتو آن مصارف انرژي . آب . كاغذ . مواد مصرفي و ... براي توليد كالاها و خدمات مورد نياز جامعه بهينه شده و حفاظت از محيط زيست در جهت تحقق اهداف توسعه پايدار جامعه مورد تاكيد و عمل قرار گيرد .
2- مديريت سبز : مجموعه اي از مطالعات و اقدامات جامع . هدفمند و مستمري است كه در سطوح مختلف دستگاه هاي دولتي صورت مي گيرد تا وضعيت موجود سازمان را در جهت نيل به وضعيت دولت سبز ارتقاء و تداوم بخشد .
3- گروه سبز : تشكلي است از مسئول و اعضاء كار گروه تخصصي مديريت سبز در دستگاههاي اجرائي . ادارات . شركتهاي دولتي . سازمانهاي دولتي و ... از افراد آگاه به اصول پايه زيست محيطي و با هدف نظارت بر صرفه جوئي و كاهش مصارف روزمره زير نظر بالاترين مقام اجرائي سازمان تعيين مي شوند .
4- ايستگاه سبز : قفسه اي است با فضاهاي بسته و مشخص جهت نگهداري مواد تفكيك شده توسط كاركنان كه در مسيرهاي پرتردد ساختمانهاي اداري و مطابق دستورالعملهاي ارائه شده تحت نظارت " گروه سبز" ايجاد مي گردد . مواد و كالاهاي تفكيك شده از اين ايستگاهها توسط نظافتچي يا مسئول آبدارخانه سازمانها و مراكز مورد نظر به اتاق سبز منتقل خواهد شد .
5- اطاق سبز : يك فضاي بسته در داخل محوطه وزارتخانه ها يا سازمانها و مراكز مورد نظر ايجاد مي گردد درون اين اطاقها كانتيزهاي مشخص وجود دارد كه كليه مواد كالاهاي تفكيك شده از ايستگاههاي سبز به اين كانتيزها منتقل شده و سپس از اين اطاقها به مراكز سبز در هر شهر او يا مسئولين ذيربط شهرداري تحويل مي گردد .
6- مركز سبز: مركز سبز در هر شهر يا استان توسط مسئولين ذيربط شهرداري ايجاد مي گردد تا كليه كالاهاي تفكيك شده از مبداء از طريق اطاقهاي سبز به اين مراكز جهت بازيافت و استفاده مجدد منتقل گردد .
7- دستور كار 21: يكي از مهمترين مصوبات " اجلاس جهاني ريودوژانيرو" در سال 1992 دستور كار 21 مي باشد كه در 40 فصل تدوين گرديده است . اهداف اين دستور كار دستيابي به توسعه پايدار مي باشد .
8- اجلاس ريودوژانيرو: اين همايش جهاني كه اجلاس زمين نيز نام دارد در سال 1992 در كشور برزيل شهر ريودوژتانيرو با حضور 120 تن از سران دولتهاي جهان و تعداد كثيري از نمايندگان رسمي سازمانهاي جهاني تشكيل گرديد . يكي از نتايج مهم حاصل از اين اجلاس " دستور كار21" مي باشد .
9- اجلاس ژوهانسبورگ : ده سال پس از اجلاس زمين (در تابستان 2002) اجلاس "ريو + 10" در ژوهانسبورگ برگزار گرديد كه دستاوردهاي حاصل از اجلاس ريو را بررسي كند و در راستاي توسعه پايدار اقدامات وسيعي را پيگيري نمايد .
چرا دولت سبز؟
بند پ تبصره 20 قانون بودجه سال 1382 و نظام مديريت سبز در راستاي تحولات جهاني مربوط به مفاد Agenda 21 يا دستور كار 21 سازمان ملل متحد تهيه شده و علاوه بر پشتيباني مفاد دستور كار مزبور اهداف دولت جمهوري اسلامي ايران براي حفظ محيط زيست و كاهش هزينه ها و ارتقاء بهره وري و استفاده بهتر از امكانات موجود تعقيب مي كند .
قبل از هر چيز لازم است به چگونگي روند دستور كار 21 بطور كامل پرداخته شود .
توسعه پايدار و اجلاس ريودوژانيرو:
agenda به معني دستور كار و 21 به منزله ورود به قرن 21 يا سال 2000 ميلادي مي باشد . اجلاس زمين در تابستان 1992 (1371خورشيدي) در شهر ريودوژانيرو برگزار شد شركت كنندگان در اجلاس ريودوژانيرو در مورد چندين موضوع كاملا به توافق رسيدن كه يكي از آنها Agenda 21 بود كه خود در چهل فصل تدوين گرديده است و هدف اصلي آن رسيدن به توسعه پايدار مي باشد . سرفصلهاي دستور كار 21 عبارتنداز : مقدمه . همكاريهاي بين المللي . مبارزه با فقر . تغيير الگوي مصرف . جمعيت و پايداري . حفظ و توسعه بهداشت انسان . اسكان پايدار بشر . تصميم گيري در زمينه توسعه پايدار . حفاظت از جو (اتمسفر) . مديريت پايدار منابع زميني . مبارزه با جنگل زدائي . مبارزه با بيابان زيستي . مديريت صحيح فن آوري زيستي . حفاظت و مديريت اقيانوس ها . حمايت و مديريت منابع آب فاضلابها . مديريت پسماندهاي راديواكتيو . تقويت نقش گروههاي عمده . زنان و توسعه پايدار . كودكان و نوجوانان در توسعه پايدار . تقويت نقش مردم بومي . تقويت نقش سازمانهاي غير دولتي . مقامهاي محلي (شهرداريها) . تقويت نقش كارگران و اتحاديه هاي كارگري . تقويت نقش تجارت و صنعت . جامعه علمي علم در خدمت توسعه پايدار . آگاهي عمومي و آموزشهاي حرفه اي . توانمند سازي براي توسعه پايدار . سازماندهي براي توسعه پايدار . اسناد حقوقي بين المللي . اطلاعات براي تصميم گيري . عناوين فوق الذكر از كتابچه " دستور كار 21 به زبان ساده" كه توسط برنامه عمران سازمان ملل متحد UNDP در بهار 1381 انتشار يافته و به فارسي نيز ترجمه گرديده ارائه شده است .
 
اصول كلي دستور 21 :
اصول كلي دستور كار 21 جهت دستيابي به توسعه پايدار در تمامي ابعاد مي باشد و راه حل ها و طرز تفكرهاي پايدار كه دردراز مدت قابل اجرا هستند را توصيه مي نمايد .
همچنين بر اين موضوع تكيه دارد كه كليه آحاد مردم در تمامي جوامع و كشورهاي سراسر كره خاكي بايستي تغييرات لازم را همزمان انجام دهند تمام كارهايي كه بايد صورت پذيرد احتياج به زمان دارد و همه بايد در جهت سازماندهي به اين مسئله جهاني اقدام لازم را به عمل آورند و از همين امروز آغاز كنند . در اجراي دستور كار 21 با توجه به تاكيد بر نيروهاي مردمي تحت پوشش تشكلهاي غير دولتي NGOs نقش ويژه اي به شهرداريها به عنوان مقامات محلي تفويض شده است كه در راستاي اهداف توسعه پايدار حمايتهاي لازم را انجام دهند . جهت اطلاع بيشتر به آدرس سامانه مربوطه مراجعه شود :
www.agenda21forum.org
نمونه اجرا شده دستور كار 21 :
همزمان با اجلاس جهاني ريودوژانيرو گروهي از كشورها اقدام به اجرائي نمودن دستور فوق نمودن و در عمل دولتها با همكاري NGO ها نسبت به رفع معضلات محلي در محورهاي دستور كار 21 اقدامات مختلفي به عمل آوردند كه از جمله آنها مي توان به تجربه كشور سوئد اشاره نمود . كه با برپائي يك نمايشگاه ساده از كالاها توليدات . خدمات و كليه جزئياتي كه گوياي همه جانبه agenda21 باشد اقدام به ايجاد ويترين زيست محيطي سوئد تحت عنوان EKocentrum نموده اند با توجه به قرار گرفتن اين اقدام اجرائي در چهارچوب كامل دستور كار 21 مقامات سوئد اين مركز اكولوژيكي را دائمي اعلام نمودن و در كليه جهات مصوب اجلاس ريو آن را گسترش داده اند . امروزه مركز اكولوژيكي سوئد آئينه شفاف از توصيه هاي آن اجلاس هست كه مي تواند الگوي براي كليه كشورهاي علاقمند باشد .
اجلاس ژوهانسبورگ:
ده سال پس ازكنفرانس جهاني ريودوژانيرو با توجه به ورود به هزاره سوم ميلادي در شهريورماه 1381 (سپتامبر2002ميلادي) همايش "Rio+10" با حضور بيش از يكصد هزار نفر از سراسر جهان و به عنوان عظيم ترين الاس بشر در ژوهانسبورگ برگزار گرديد . در اجلاس سران در ژوهانسبورگ علاوه بر تاكيد بر مصوبات اجلاس "ريو" بار ديگر با حضور سران كشورهاي جهان مهمترين نتايج حاصل كه در راستاي بهبود زندگي مردم فقير رفع معضلات مختلف و جلوگيري از تخريب محيط زيست جهان اتخاذ شد به شرح ذيل خلاصه مي گردد :
تعهدات جهانيان
آب و ترويج اصول بهداشتي
- تعه نسبت به اينكه تا سال 2015 تعداد افرادي كه دسترسي به خدمات بهداشتي و آب آشاميدني ندارند به نصف تقليل يابد .
بهداشت و محيط زيست انساني
كشورهاي متعهد شده اند كه تاسال 2020 تركيباتي از مواد شيميائي را توليد كنند كه به بهداشت و محيط زيست انساني لطمه نزند .
- تعهد كشورها بر كسترش همكاري در جهت كاهش آلودگي هوا .
- تعهد كشورها تا سال 2010 براي بهبود وضعيت دسترسي كشورهاي در حال توسعه به موادي كه قابليت جايگزيني مواد شيميائي مخرب لايه اوزن را داشته باشند .
««دولت سبز‌»»
·       صرفه جوئي انرژي
·       صرفه جوئي آب
·       صرفه جوئي كاغذ
·       حمل و نقل بهينه
·       كاهش و بازيافت پسماندها
عنوان دولت سبز كه با نام عام تر در حكومت سبز كمتر از يك دهه توسط كشورهايي كه هده توسعه پايدار و راهبرد پيشگيري بجاي مداوا را در برابر مسائل زيست محيطي انتخاب نموده اند برگزيده شده است . با توجه به اهميت مسائل زيست محيطي و لزوم همكاري تمام ارگانهاي جهت دستيابي به محيطي سالم سازمان مديريت و برنامه ريزي تبصره 20 قانون بودجه سال 82 كل كشور را به محيط زيست و منابع طبيعي و بند پ اين تبصره را به مديريت سبز در بخش دولتي(دولت سبز) به عنوان سر مشقي براي ديگر بخشهاي كشور اختصاص داد بر اساس بند پ تبصره 20 قانون بودجه سال 82 كل كشور جهت كاهش هزينه هاي جاري دولت ، اعمال سياستهاي مصرف بهينه منابع حفاظت از منابع پايه و محيط زيست ، كليه دستگاههاي اجرائي و شركتهاي دولتي براي اجراي برنامه مديريت سبز شامل مديريت مصرف ، انرژي ، آب ، مواد اوليه و تجهيزات ( شامل كاغذ) ، كاهش مواد زائد جامد و بازيافت آن( در ساختمانها وسايل نقليه) طبق آيين نامه اي توسط سازمان حفاظت محيط زيست و سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور تهيه و به تصويب هيات وزيران خواهد رسيد . سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور اعتبارات لازم براي بودجه دستگاه پيش بيني خواهد نمود .
آئين نامه اجرائي بند پ تبصره(20) قانون بودجه سال 1382 كل كشور :
ماده 1 :
دستگاههاي ملي و استاني موظفند اعبارات برنامه نظام محيط زيست و مديريت سبز را صرف اجراي فعاليتهاي زير نمايند :
الف) استقرار نظام مديريت محيط زيستي شامل آموزش ، جلب مشاركت كاركنان ، شناسائي مواردي كه نياز به اصلاح دارند ، برنامه اجرايي رفع آنها ، مميزي و گزارشدهي .
ب) صرف حداكثر(15 درصد) از اعتبارات برنامه مزبور براي اطلاع رساني و توير افكار كاركنان دستگاههاي اجرايي :
پ) كاهش مصرف حامل هاي انرژي از طريق ترميم ساختمانها و استفاده از وسايل و تجهيزات كم مصرف ، انرژي هاي نو ، اصلاح روشهاي حمل و نقل با هدف كاهش مصرف سوخت و استفاده از گاز طبيعي .
ت) كاهش مصرف آب با استفاده از فناوريهاي مناسب و اصلاحات لازم .
ث) كاهش مصرف كاغذ و ساير مواد مصرفي با توجه به نوع فعاليت دستگاه ها( استقرار نظام مكاتبات رايانه اي) .
ج) بهبود نظام تعمير و نگهداري وسايل تجهيزات .
چ) خريد كالاهاي غير مصرفي بادوام .
ح) بازيافت ضايعات تص
 مقدمه :
حدود چهار دهه است كه موضوع حفاظت و صيانت از محيط زيست و استفاده بهينه از منابع خدادادي در كانون توجهات دولتمردان و سياستگذاران سراسر جهان قرار گرفته است. رشد روز افزون جمعيت و افزايش تقاضا و مصرف مواد اوليه، انرژي ، سوخت و ... باعث خسارتها و صدمات جبران ناپذيري به محيط زيست شده است. بهمين دليل نظام مديريت سبز و محيط زيست (دولت سبز) در راستاي صرفه جويي بهينه در منابع دستگاه هاي دولتي ، حفظ محيط زيست و كمك به تحقق توسعه پايدار از اوايل سال 1382 توسط هيات محترم وزيران در قالب بند "پ" تبصره 20 قانون بودجه كشور مورد تصويب قرار گرفت و سازمان حفاظت محيط زيست بعنوان دبيرخانه دولت سبز انتخاب گرديد.
ماده 66 قانون برنامه چهارم خود سند ديگري بر عزم دولت محترم در بهينه سازي مصرف مواد اوليه و انرژي مي باشد. از اين رو دبيرخانه كميته دولت سبز مستقر در دفتر ارزيابي زيست محيطي معاونت محيط زيست انساني سازمان از سال 1382 تاكنون فعاليت هاي بسياري را در جهت نيل به اهداف دولت سبز انجام داده كه در شماره هاي بعدي خبرنامه به آگاهي همكاران عزيز و محترم خواهد رسيد. از نظرها ، انتقادها و پيشنهادهاي شما عزيزان در اين خصوص استقبال كرده و اميد است در سال اتحاد اسلامي ، انسجام ملي نگرش گسترده اي را در جهت حفظ و صيانت از منابع پايه و مواد اوليه داشته باشيم.
 
دولت سبز :
دولتي است كه در اركان و عناصر آن نگاه هوشمندانه به كار و فعاليت نهادينه شده و در پرتو آن مصارف انرژي آب، كاغذ ، مواد مصرفي و ... براي توليد كالاها و خدمات مورد نياز جامعه بهينه شده و حفاظت از محيط زيست در جهت تحقق اهداف توسعه پايدار جامعه مورد تاكيد و عمل قرار گيرد.
 
مديريت سبز :
مجموعه اي از مطالعات و اقدامات جامع ، هدفمند و مستمري است كه در سطوح مختلف دستگاه هاي دولتي صورت مي گيرد تا وضعيت موجود سازمان را در جهت نيل به وضعيت دولت سبز ارتقاء و تداوم بخشد.
 
چرا دولت سبز :
آيين نامه اجرايي ماده (66) قانون برنامه چهارم توسعه و نظام مديريت سبز در راستاي تحولات جهاني مربوط به مفاد دستور كار 21 سازمان ملل متحد تهيه شده و علاوه بر پشتيباني مفاد دستور كار مزبور اهداف دولت جمهوري اسلامي ايران را براي حفظ محيط زيست، كاهش هزينه ها و ارتقاء بهره وري و استفاده بهتر از امكانات موجود تعقيب
مي كند.
 گروه سبز :
تشكلي است از مسئول و اعضاء كارگروه تخصصي مديريت سبز كه در دستگاه هاي اجرايي، ادارات، شركت هاي دولتي و ... از افراد آگاه به اصول پايه زيست محيطي و با هدف نظارت بر صرفه جويي و كاهش مصارف روزمره زير نظر بالاترين مقام اجرائي سازمان تعيين مي شود.
ايستگاه سبز :
قفسه اي است با فضاهاي بسته و مشخص جهت نگهداري مواد تفكيك شده توسط كاركنان، كه در مسيرهاي پرتردد ساختمان هاي اداري و مطابق دستورالعمل هاي ارائه شده تحت نظارت "گروه سبز" ايجاد مي گردد. مواد و كاغذهاي تفكيك شده از اين ايستگاه ها توسط نظافتچي يا مسئول آبدارخانه سازمان ها و مراكز مورد نظر به " اطاق سبز" منتقل خواهد شد.
ماده 66- دولت سبز در برنامه چهارم توسعه اقتصادي ، اجتماعي و فرهنگي :
هيات وزيران در جلسه مورخ 3/4/1386 ، بنا به پيشنهاد شماره 99743/100 مورخ 15/6/1385 سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور و به استناد ماده (66) قانون برنامه چهارم توسعه كشور، آيين نامه اجرايي ماده يادشده را به شرح زير تصويب نمود.
×          آيين نامه اجرايي ماده 66 قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران
ماده 1- دستگاه هاي ملي و استاني موظفند اعتبارات برنامه محيط زيست و مديريت سبز را صرف اجراي فعاليت هاي زيست محيطي در جهت كاهش مصرف منابع نمايند.
ماده 2- دستگاه ها و شركت هاي دولتي بر اساس امكانات و اهميت فعاليت هاي مرتبط ، اولويت هاي سالانه خود را تعيين و در ابتداي سال به سازمان حفاظت محيط زيست اعلام نمايند.
ماده 3- به منظور انتقال سريع تجربه هاي موفق داخلي و خارجي ، در اختيار گذاردن فناوري هاي مناسب ، برنامه هاي اجرايي موارد مختلف و ديگر موارد، سامانه دولت سبز توسط سازمان حفاظت محيط زيست طراحي و اجرا مي شود.
ماده 4- رؤساي دستگاه هاي اجرايي موظفند هرشش ماه گزارش پيشرفت كار را به سازمان حفاظت محيط زيست ارسال نمايند تا پس از ارزشيابي بر اساس شاخص ها و جمع بندي به هيأت دولت ارائه شود.

زمان ارسال 5:33 عصر | نظرات (3)